تا پایان بهار عربی راه درازی مانده است
الین گابن
وقتی آن امیدهای نشاطانگیز را برای دموکراتیزهشدن و نظم بهتر خاورمیانه پس از قیامهای 2011 به یاد میآوریم، چشمانداز سیاسی فعلی منطقه یکی از موارد دلسردکننده است و واژه جدید «پسابهار عربی» و حتی «زمستان عربی» کاملا توجیهپذیر به نظر میرسد. با این همه، هشت سال بعد از آن قیامها و با وجود چشمانداز منطقهای ناخوشایند، بهار عربی همچنان یکی از منابع الهام اصلی و محرکهای جدی اعتراضهای دیگر است. بهار عربی نمیتواند تمام شده باشد؛ به این دلیل ساده که در همهجای خاورمیانه و شمال آفریقا، شرایطی که زمینه انقلاب را پدید آورد و قیامهای سال 2011 را ایجاد کرد، همچنان به قوت خود باقی است و در برخی کشورها ازجمله مصر و سوریه، حتی بدتر هم شده؛ شرایطی مثل رژیمهای سرکوبگر و خودکامه، مشکلات اقتصادی، بیعدالتی، فساد و نظیر اینها. اگر از سال 2011 این رژیمهای نفرتانگیز توانستهاند همچنان در قدرت باشند یا موقعیت خود را تثبیت کنند، تنها از طریق افزایش وحشیگری، سرکوب مخالفان، تروریسم دولتی و حمایتشدن از سوی غرب و دیگر کشورها بوده است. بااینحال این شرایط بهوضوح ناپایدار است و به همین دلیل، بهار عربی یا هرچه بخواهیم آن را بنامیم، میرود که ادامه داشته باشد. ممکن است به آن قالب عظیم، گسترده و ناگهانی قیامهای مردمی 2011، جهان و حتی خود معترضان را غافلگیر نکند. ممکن است بیشتر در قالب اصلاحطلبی، تدریجی، افزایشی، متناوب و محلی باشد؛ هرچه باشد، ادامه خواهد داشت و در حقیقت همین حالا هم این اعتراضها جاری است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.