|

ضرورت نگاه ملي براي تصويب بودجه

مهدي پازوکي . اقتصاددان

دولت به‌زودي بودجه سال 98 را به مجلس تقديم می‌کند. بودجه عبارت است از حساب دخل‌و‌خرج دولت در يک بازه زماني، طبيعتا يک بخش منابع و بخش ديگر مخارج هستند.در بخش درآمدها، منابع اصلي تأمين درآمد دولت ايران عمدتا روي دو منبع نفت و ماليات‌ها متمرکز شده است. از سويي با توجه به فشار تحريم‌هاي اخير، طبيعي است که درآمدهاي دولتي از نفت کاهش خواهد يافت. از سوي ديگر، کشور با مشکلات اقتصادي روبه‌روست که اهم آن بي‌انضباطي اقتصادي است. بخشي از اين بي‌انضباطي پولي در سيستم بانکي کشور است که باعث گسترش قارچ‌گونه بانک‌هاي خصوصي و مؤسسات مالي شده که راه‌حل اين بي‌انضباطي پولي، استقلال و اقتدار بانک مرکزي است.دومين بي‌انضباطي مالي را در سند بودجه مشاهده مي‌کنيم. اين بي‌انضباطي را مي‌توان در طرح‌هاي عمراني مورد تأييد مجلس ديد؛ براي مثال مجلس شوراي اسلامي در بخش راه و ترابري، 52 طرح عمراني را تغيير عنوان داد و باعث شد هزارها ميليارد تومان هزينه براي کشور ايجاد شود.اعتقاد عميق کارشناسي دارم که به‌هيچ‌وجه طرح‌هاي عمراني کشور از تعداد کنوني نبايد بيشتر شود و افزايش پيدا کند. براساس آمار‌ها اگر هيچ پروژه جديدي در کشور آغاز نشود، پروژه‌هاي نيمه‌کاره کنوني 25 سال زمان خواهد برد که به پايان برسد، بنابراين نمايندگان مجلس بايد در سطح ملي فکر کنند و منافع ملي مردم ايران براي آنها اهميت داشته باشد و نبايد در تصويب بودجه به‌دنبال منافع محلي و منطقه‌اي باشند.به‌عنوان فردي که طرفدار سياست عدم تمرکز و دادن اختيار به استان‌هاست، معتقدم بايد در شرايط کنوني بخردانه تصميم بگيريم. زماني که منابع دولت محدود است، بايد منافع كل کشور را در اولويت قرار دهيم. اگر فروش نفت در سال آينده به روال سه‌ماهه گذشته باشد، قطعا درآمدهاي نفتي کاهش پيدا خواهد کرد. اين شرايط ايجاب مي‌کند که انضباط مالي را در سند بودجه رعايت کنيم؛ بنابراين بايد از به‌وجودآمدن طرح‌هاي جديد جلوگيري کرد و حتي اگر نمايندگان مجلس به اين روند پايبند نبودند، شوراي نگهبان بايد در اين مسئله ورود کند. اگر نمايندگان مجلس عناوين طرح‌ها را به روال سال پيش تغيير دادند، شوراي نگهبان نبايد آنها را به تأييد نهايي برساند زيرا به ضرر کشور و مردم خواهد بود.شوراي نگهبان بايد در اين موارد ورود کند و ملي بينديشد و جلوي هزينه‌هاي غيرضروري کشور را بگيرد. تغيير طرح‌ها اين گونه است که در يک سال طرح عمراني راه‌آهن تهران به اصفهان تصويب شده است و در بودجه سال بعد اين طرح عمراني خط راه‌آهن تهران- اصفهان- اهواز نام گرفته است. نمونه ديگر راه‌آهن آمل- لاهيجان بوده و در سال بعد تهران نيز به آن اضافه شده است. درحالي‌که چهاربانده‌شدن راه تهران - آمل حدود 30 سال است که تمام نشده و 10 کيلومتر از آن باقي مانده و اکنون پروژه راه‌آهن نيز براي آن تعريف شده است.ابتدا بايد پروژه‌هاي موجود را به اتمام رساند و پس از آن پروژه‌هاي ديگر را تعريف کرد. سال آينده انتخابات مجلس برگزار مي‌شود و ممکن است اين انتخابات بر رفتار برخي نمايندگان براي تصويب بودجه تأثير بگذارد. بعيد نيست که برخي از نمايندگان به‌دنبال منافع محلي و منطقه‌اي خود باشند، درحالي‌که منافع کلي حکم مي‌کند که هيچ پروژه جديد عمراني به تصويب نرسد. براساس آماري که سازمان نوسازي مدارس کشور داده است 30 درصد مدارس کشور داراي ايمني لازم نيستند. نمايندگان مردم در خانه ملت بايد اين موارد را در نظر بگيرند و با نگاهي ملي، بودجه را به تصويب برسانند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.