|

از به‌هم‌ريختن مراسم پزشکيان در تبريز تا تحليل وضعيت «جنبش دانشجويي»

متن و حاشيه مراسم‌هاي دانشجويي

حوالي 16 آذر است و برنامه‌هاي روز دانشگاه به‌راه. متن و حاشيه در جغرافياي دانشگاه توليد و در رسانه‌ها پخش مي‌شود. امسال اولين روز دانشجو بعد از حوادث دي‌ماه سال گذشته است. حالا برخي از تشکل‌هاي دانشجويي به اين جمع‌بندي رسيده‌اند که ديگر دعوت از چند چهره سياسي يا علمي فايده‌اي ندارد و بهتر است اين روز را با تجمعي در دانشگاه گرامي‌ بدارند. در سوي ديگر، هنوز مراسم‌ رسمي با دعوت از افراد سرشناس براي سخنراني و پرسش‌ و پاسخ انجام مي‌شود. روز گذشته 17 آذر بود. جلسه پزشکيان در دانشگاه تبريز با اخلال گروهي 50نفره ناتمام ماند. احسان شريعتي، خواهرزاده يکي از سه شهيد روز 16 آذر 32، درباره اين پديده سخنراني کرد. عباس عبدي، فعال دانشجويي سال‌هاي انقلاب و تحليلگر امروز نيز تحليل خود را از «جنبش دانشجويي» مطرح کرد. انجمن اسلامي دانشگاه شريف نيز با دعوت از سلحشوري، زيدآبادي و محمدرضا جلايي‌پور اين روز را گرامي داشت. همچنين ديروز بيانيه جمعي از فعالان نشريات دانشجويي در اختيار خبرنگار «شرق» قرار گرفت. امسال اين فرصت در اختيار فعالان نشريات دانشجويي قرار نگرفت تا در مراسم روز دانشجو با حضور رئيس‌جمهور سخنراني کنند. آنها بيانيه خود را خطاب به روحاني نوشتند که بخشي از‌ آن را در ادامه مي‌‌خوانيد. ‌ تکرار اتهام ، اين‌بار از سوي برهم‌زنندگان مراسم روز دانشجو مسعود پزشکيان، نايب‌رئيس مجلس، روز گذشته میهمان انجمن اسلامي دانشگاه تبريز بود. در ميانه سخنراني او، عده‌اي 40 تا 50 نفر، شروع به شعاردادن کرده و مراسم را از مدار خارج کردند. در تماس خبرنگار «شرق» با حاضران و خبرنگاران محلي، اين‌طور به نظر مي‌رسد که آن بخش از شعارها که باعث عصبانيت پزشکيان شد، به خانواده او ازجمله دخترش مربوط مي‌شد. در جريان استيضاح ‌علي ربيعي، وزير کار و تعاون سابق، محمدرضا پورابراهيمي، نماينده کرمان، به‌عنوان آخرين متقاضي استيضاح از وزير، به بيان دلايل خود پرداخت که در بخش آخر صحبت‌هايش خطاب به پزشکيان، نماينده تبريز که از عملکرد وزير دفاع کرده بود، گفت: «آقاي پزشکيان بايد به اين سؤال جواب دهد که زهرا پزشکيان مسئول فاينانس پتروشيمي چه نسبتي با او دارد؟». اين حرف باعث اخطار پزشکيان و توضيحات مفصل او شد. پنج روز بعد، پورابراهيمي از پزشکيان و خانواده او معذرت‌‌خواهي کرد؛ اما اتهامي که آن روز از سوي «عصاره‌هاي ملت» مطرح شد، اين‌بار دوباره با به میان آمدن نام دختر نايب‌رئيس مجلس در مراسم روز دانشجو تکرار شد. پزشکيان با عصبانيت توضيحاتي داد و در نهايت مراسم را نيمه‌کاره رها کرد. او گفت: «اگر کسي ادعاي مردمي‌بودن دارد، بنده هستم؛ همه دوستانم آمريکا هستند و من اينجا مانده‌ام. بعد از 40 سال طبابت نه سهامي دارم و نه پولي از کسي گرفته‌ام. بنده متهمم که با پزشکان مشکل دارم، چون هنوز هم معتقدم نبايد اين همه پول به آنها داد. اگر مرد هستيد، وقتي در جاي من قرار گرفتيد، جوري زندگي کنيد که من زندگي کرده‌ام. اگر منطق داريد، با منطق صحبت کنيد. در حالي تهمت و افترا مي‌زنيد که زندگي من شفاف است و برخلاف مدعيان حامي شما، از هيچ امتيازي استفاده نکرده‌ام». ‌ عبدي: ديگر با چيزي به‌عنوان جنبش دانشجويي مواجه نخواهيم بود عباس عبدي روز گذشته در تحليل وضعيت جنبش دانشجويي گفت: «در‌حال‌حاضر عواملي مانند فضاي آزاد و باز رسانه‌اي، فعاليت نيروهاي سياسي در بيرون دانشگاه، تعداد زياد و کاهش کيفيت دانشجويان و فضاي جهاني و تغيير ارزش‌ها اجازه نمي‌دهد جنبش دانشجويي مثل گذشته وجود داشته باشد و ديگر با چيزي به‌عنوان جنبش دانشجويي مواجه نخواهيم بود؛ جنبشي که استقلال داشته باشد، ايده‌پردازي کند يا ايده‌هاي را از جامعه گزينش کرده و پردازش کند و جلو ببرد. البته در جامعه هم ايده غالب وجود ندارد و ايده‌ها متکثر است. در ميان دانشجويان گرايش‌هاي فمينيستي، چپ، ليبرال، قوم‌گرايانه، مذهبي و غيرمذهبي وجود دارد؛ اما جنبش اجتماعي وجود ندارد». به گزارش «ايسنا»، او با بيان اينکه هدایت، تشکيلات، ارزش‌هاي شناخته‌شده و اقدام از عناصر جنبش اجتماعي هستند، ادامه داد: «همه اين عناصر در جنبش دانشجويي قبل از انقلاب و سال‌هاي اوليه انقلاب وجود داشت؛ اما اين عناصر در‌حال‌حاضر به صورت پررنگ وجود ندارد. جنبش اجتماعي وقتي ايجاد مي‌شود که يک مسئله عمومي در جامعه وجود داشته باشد و دانشجويان حول آن متحد شوند. خالي‌شدن فضاي پوياي دانشجويي از دغدغه‌هاي انساني، اجتماعي، علمي و سياسي، جامعه را تهديد مي‌کند. دانشجو اکنون درک و شناخت کافي از جامعه نداشته و دغدغه جامعه را هم ندارد». پيش از انقلاب فشار که بيشتر مي‌شد دانشجويان هم فعال‌تر مي‌شدند احسان شريعتي نیز ديروز را در ميان دانشجويان علامه‌طباطبايي بود. او درباره فعاليت دانشجويي گفت: «سياست فرهنگي حاکم بر دانشگاه‌هاي ما از اين پارادوکس رنج مي‌برد که نظام از يک سو تبليغ مي‌کند دانشجو بايد سياسي و آگاه باشد و از سوي ديگر وقتي دانشجو وارد اين فضا مي‌شود، کارش به کميته انضباطي کشيده مي‌شود و در نهايت دانشجو در اين فضا افسرده مي‌شود». او سراغ رخوت به‌وجود‌آمده در دانشجويان رفت و گفت: «اينکه در سال‌هاي اخير شاهد يک نوع افت در جنبش دانشجويي بوده‌ايم و اينکه در دانشگاه‌ها استندآپ کمدي برگزار مي‌شود، دليلش همين است که مي‌خواهند دانشجويان از آن فضاي افسردگي خارج شوند. البته در سال‌هاي اخير وضعيت جنبش دانشجويي را نمي‌توان تنها به علت بيروني که همان پرداختن هزينه‌ها و فشارها از سوي نهادهاي خارج از دانشگاه‌هاست، محدود کرد. بايد دليل اصلي اين رخوت در جنبش دانشجويي را پيدا کرد. پيش از انقلاب، فشار به دانشجويان و دانشگاهيان بسيار زياد بود؛ اما دانشجويان نيز به موازات فشارها، فعاليتشان را افزايش مي‌دادند و از پاي نمي‌نشستند».

بخش‌هايي از بيانيه بيش از 500 فعال نشريات دانشجويي خطاب به رئيس‌جمهوري

جناب آقاي روحاني، رئيس محترم جمهور سه سال پيش، ما فعالان نشريات دانشجويي طي نامه‌اي بخشي از مشکلاتمان را با شما در ميان گذاشتيم؛ از فشارها و محدوديت‌هاي فراوان موجود در مسير فعاليت دانشجويي گفتيم، از برخوردهاي سليقه‌اي و غيرقانوني مسئولان دانشگاهي، از توقيف‌ها و نظارت‌هاي پيش از انتشار و سانسور نشريات، از عدم حمايت مالي براي چاپ و انتشار، از احضارهاي مکرر به کميته‌هاي ناظر بر نشريات و انضباطي و نهادهاي امنيتي و قضائي، از نقض مکرر حقوق دانشجويان، از پرونده‌سازي‌ها و بازخواست‌شدن‌ها و از بسياري مشکلات ديگر گفتيم... ما به وکيل رأي داديم نه قاضي! آقاي رئيس‌جمهور ؛ يادتان هست مي‌گفتيد بگذاريد دانشجو حرفش را بزند؟ ستاره براي آسمان است؟ بگذاريم مردم نفس بکشند؟ به هر بهانه‌اي به جوانان گير ندهيم؟ اين انحراف شما از گفتار آن روزها چطور رخ داده است؟ آقاي روحاني؛ مگر مي‌شود دختري را از روي سکو پايين کشند و رسانه‌هاي مستقل و نشريات دانشجويي چيزي نگويند؟ مگر مي‌شود کارگران هفت‌تپه، به مسالمت‌آميزترين شکل ممکن، به عدم دريافت چندماهه حقوق چندصد هزارتوماني خود اعتراض کنند و دانشجويان بي‌تفاوت باشند؟ مگر مي‌شود معلمان به پولي‌شدن آموزش عمومي و عدم رعايت حقوق بديهي‌شان مانند تأمين اجتماعي و درآمد آبرومندانه معترض باشند و دانش‌آموزان ديروز آنان، با سکوت از کنارشان بگذرند؟ مگر مي‌شود دانشجويان اين کشور، محروميت‌هاي سيستان‌و‌بلوچستان، بي‌خانماني زلزله‌زدگان کرمانشاه، هواي مردم‌کُش خوزستان و مظلوميت مردم ده‌‌ونک تهران را ببينند و صرفا نظاره‌گر باشند؟ مگر مي‌شود آثار سوء خصوصي‌سازي‌هاي افسارگسيخته و تجاري‌سازي تمامي ابعاد حيات اجتماعي، ازجمله دانشگاه را ديد و دم برنياورد؟ اما نمي‌دانيم چرا اين ابراز نگراني‌هاي دانشجويان نسبت به بحران‌هاي روزافزون کشور، جز به زبان ارعاب پاسخ داده نمي‌شود! نمي‌دانيم چرا پاسخ انتقادها به ناکارآمدي و فساد مديران، به‌جای عزل و تغيير ايشان، توقيف و تعطيلي نشريات دانشجويي و برخورد با دانشجويان است! نمي‌دانيم چرا برخي مديران غيردانشگاهي دانشگاه‌ها، هرروز پاي نشريات دانشجويي بيشتري را به کميته‌هاي ناظر بر نشريات و انضباطي و حراست مي‌کشانند... به‌خوبي مي‌دانيد که حضور شما در جايگاه رياست‌جمهوري، نتيجه حمايت دانشجويان و فعالان مدني است که اگر اين حمايت‌ها را نداشتيد، هرگز چنين جايگاهي به دست نمي‌آمد. اين نامه، صداي هشدار آخرين نسل دانشجوياني است که به شما اعتماد کردند. اقشار مختلف جامعه خصوصا دانشجويان از شما درخواستي جز تأمين حقوق انساني اوليه‌ همه افراد جامعه ندارند. ميزان نظر و رأي مردم است؛ بايد به مردم بازگرديد... .

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.