خيابان در قرق جان به لب رسيدگان
جان فرانسويها به لبشان رسيده؛ اين را معترضاني ميگويند که روز گذشته و در سومين هفته اعتراضات فراگير به خيابانهاي سراسر فرانسه آمدند و خواستار برکناری دولت امانوئل مکرون شدند. بزرگترين قيام فرانسويها از مي 68 به اين سو در جريان است، اما دولت فرانسه نهتنها هنوز هيچ قدم جديای براي برآوردهکردن خواستههاي معترضان برنداشته است، بلکه با اظهاراتي نامعقول و خشونت روزافزون پليس به خشم معترضان دامن ميزند. يکي از معترضان ميگويد: «به اينجا آمدهايم چون جانمان به لبمان رسيده، جان همه به لبشان رسيده است. سياستمداران هيچ کاري نميکنند و از ما ميخواهند قرباني شويم». تظاهرات موسوم به جليقهزردها ابتدا در اعتراض به افزايش قيمت سوخت آغاز شد، اما زمان زيادي نگذشته بود که اعتراضات فراتر رفت و دولت مستقر در کاخ اليزه هدف قرار گرفت. روز گذشته چهارمين آخر هفتهاي بود که معترضان به خيابانها آمده بودند و مانند گذشته با نيروهاي امنيتي مستقر در شهرهاي مختلف روبهرو شدند. حضور نيروهاي پليس گستردهتر از هفتههاي قبل بود و براساس برخي گزارشها پس از خشونتهاي هفتههاي قبل اکنون حدود 90 هزار نيروي پليس در فرانسه مستقر
شدهاند و حدود هشت هزار نيروي پليس و ۱۲ خودروي زرهي فقط به خيابانهاي پاريس اعزام شدهاند.
پليس فرانسه ميگويد براي جلوگيري از تکرار صحنههاي خشونتباري مانند سوزاندن خودروهای لوکس و تخريب مغازهها، مناطق مرکزي پاريس از جمله مسير کاخ اليزه را مسدود کرده است. برج ايفل، موزه لوور و برخي موزههای ديگر و خانه اپراي پاريس هم روز گذشته تعطيل بودند. به گزارش گاردين تا ساعت يک بعدازظهر شنبه به وقت محلي، 31 هزار معترض جليقهزرد در سراسر فرانسه به خيابانها آمدند که در مقايسه با حضور 36 هزار نفري تظاهرات هفته گذشته، تعداد کمتري بوده است. پليس همچنين 700 نفر را از جمله 575 نفر در پاريس متوقف و کيف آنها را بازرسي کرده و سؤالهایی از آنها پرسيده است. پليس ماسکهايي را که معترضان براي حفاظت در مقابل گاز اشکآور به صورت زده بودند، از آنها گرفته است. به گزارش پليس فرانسه، صبح روز گذشته حدود 361 نفر بازداشت شدهاند که به گفته پليس عملياتي پيشگيرانه بوده است. با وجود خشونتهاي گذشته، به نظر ميرسد تظاهرات روز گذشته دستکم در پايتخت فرانسه و در اطراف کاخ اليزه آرام و صلحآميز بوده است، هرچند از بعدازظهر تظاهراتها در بخشهاي ديگر پاريس به خشونت کشيده شد. پليس از همان ابتدا و بهطور گسترده از گاز اشکآور و
ماشينهاي آبپاش استفاده کرد و همين خشم معترضان را به دنبال داشت. آنطورکه در گزارشها آمده گرچه از همه طيف و سني در تظاهرات روز گذشته حضور داشتند، اما حضور جوانان پررنگتر بوده است. برخي نيز خانوادگي به خيابان آمده بودند و ميگفتند نگران آينده فرزندان خود هستند و هيچ چشمانداز مثبتي پيشروي خود نميبينند. بازنشستگان هم حضور گستردهاي در اين تظاهرات داشتند.
دن لودي، فروشنده بازنشسته 70 ساله فرانسوي، در گفتوگو با گاردين ميگويد: «از 1789 ما فرانسويها انقلابهاي زيادي داشتهايم. از شر شاه خلاص شديم اما هنوز ميجنگيم چون ثروتمندان هنوز در قدرتاند و نابرابري هم پابرجاست». او زماني که 20ساله بوده در اعتراضات مي 68 حضور داشته و حالا که 70ساله است دوباره و اينبار با پوشيدن جليقهاي زرد به خيابان آمده است. او درباره خشونت اعتراضات بر اين باور است که اي کاش دولت به تظاهرات صلحآميز گوش ميکرد و کاري از پيش ميبرد. حقوق بازنشستگي لودي بهدلیل افزايش ماليات بازنشستگي در دوره مکرون کاهش يافته است و فرزندان او هم براي گذران زندگي با مشکل روبهرو شدهاند. فرزند 20ساله او هم روز گذشته در خيابان بود و گرچه دانشجوي فناوري اطلاعات است، اما نميتواند آينده روشني براي خود متصور باشد.
به گزارش آسوشيتدپرس تظاهرات جليقهزردها از فرانسه فراتر رفته است. روز گذشته پليس بلژيک هم براي مقابله با معترضاني که در نزديکي ساختمانهاي دولتي و پارلمان اين کشور تجمع کرده بودند، از گاز اشکآور و ماشين آبپاش استفاده کرد. حدود 400 معترض بلژيکي خواستار استعفاي نخستوزير اين کشور بودند و به گفته سخنگوي پليس بلژيک حدود 100 نفر از معترضان بازداشت شدند. در هلند هم حدود 100 نفر در مقابل پارلمان اين کشور تظاهرات کردند.
اولين نشانههاي اعتراض از اواخر اکتبر و اندکي بعد از افزايش ماليات سوخت بروز يافت. براي مردم حاشيهنشين و طبقه فقير فرانسه که براي کار و زندگي به خودروهاي خود وابستهاند، اين افزايش ماليات سوخت در ادامه سياستهاي مالي ناعادلانهاي بود که فقط طبقه مرفه فرانسه از آن سود ميبرند. گرچه افزايش ماليات سوخت جرقه اعتراضات را زد، ولي معترضان بهسرعت از اين فراتر رفتند و کل نظام مالي اين کشور را هدف قرار دادند. يکي از زنان جليقهزرد به لوموند گفته بود: «نخبگان نگران پايان جهاناند و ما نگران پايان ماه». اين جمله که بهسرعت در شبکههاي اجتماعي دستبهدست ميشد، واکنش امانوئل مکرون، رئيسجمهوري فرانسه را بهدنبال داشت و او روز 27 نوامبر گفت او به هر دو مورد رسيدگي ميکند؛ هم پايان جهان و هم پايان ماه. بااينحال او از لغو ماليات جديد سوخت حرفي نزد. برخلاف سکوت مکرون، ادوار فيليپ، نخستوزير اين کشور، اعلام کرد ماليات سوخت تا شش ماه آينده تعليق ميشود، واکنشي که به نظر خيلي دير و کم است. معترضان درخواست گفتوگو با دولت را هم رد کردهاند. هرچند اين اعتراض اصلا رهبر و نماينده مشخصي ندارد و گروههاي اينترنتي پيشبرنده
اين تظاهرات هم گفتهاند تنها در صورت پخش مستقيم اينترنتي گفتوگو حاضر به رفتن به پاي ميز مذاکره هستند؛ درخواستي که دولت فرانسه آن را رد کرد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.