|

روزهاي سخت مكرون در اروپا

اميرحسن کشاورززاده : از روز ۱۷ نوامبر بزرگراه‌ها و خيابان‌هاي شهر‌هاي فرانسه شاهد اعتراضات سراسري جليقه‌زردها بوده است؛ اما جليقه‌زرد‌ها چه کساني هستند؟ شهروندان فرانسوي که عليه افزايش ماليات سوخت دست به تجمعات گسترده زده‌اند، خود را جليقه‌زرد ناميده‌اند. طبق قوانين راهنمايي و رانندگي فرانسه هر خودرو بايد داراي يکي از اين جليقه‌ها باشد. جليقه‌زرد‌ها بيشتر از شهرونداني هستند که با وجود کار و درآمد، در تأمين معاش خود دچار مشکل هستند؛ به نوعي مي‌توان گفت آنها متعلق به دهک‌هاي مياني رو به پايين جامعه خود يعني کارگران، کارمندان و خانواده‌هايي که در حومه شهرهاي بزرگ يا مناطق روستايي زندگي مي‌کنند، هستند. با اينکه مي‌توان از اين حرکت اعتراضي برداشت‌هاي سياسي متعدد داشت؛ اما مولدان اين حرکت بر وابسته‌نبودن اين جنبش به حزبي خاص تأکيد دارند؛ به‌علاوه اينکه جناح‌هاي مختلف فرانسه از اين حرکت حمايت کرده‌‌اند. به نظر مي‌رسد که اين اولين و مهم‌ترين چالش فراحزبي دولت امانوئل مكرون است. شايد نزديک‌ترين توضيحي که براي اين پديده اجتماعي در فرانسه وجود دارد، موضوع احساس رهاشدگي از طرف دولت براي دهک‌هاي متوسط رو به پايين باشد. عمده اعتراض‌کنندگان داراي شغل هستند؛ اما احساس مي‌کنند که با اصلاحات مكرون رها شده‌‌اند. به عبارتي دقيق‌تر اين گروه از اعتراض‌کنندگان درآمدشان به ميزاني است که از طرف دولت مشمول تخفيف‌هاي مالياتي يا کمک‌هاي دولتي نمي‌شوند؛ اما از طرفي نيز نمي‌توانند زندگي راحتي داشته باشند. اکثريت اين افراد همان‌گونه که بيان شد، در مناطقي زندگي مي‌کنند که خدمات عمومي نسبتا پايين‌تري دارند و نمي‌توانند مزاياي پرداخت ماليات را ببينند؛ بنابراين اين افزايش قيمت‌ها هزينه‌هاي روزمره اين گروه را معني‌دار مي‌کند. به‌علاوه آنکه سمت‌و‌سوي اين اعتراضات از موضوع سوخت به ماليات‌ها نيز تسري يافته است. اين در حالي است که دولت مكرون به توجه‌نداشتن به قشرهاي کم‌درآمد متهم مي‌شود. دولت فرانسوا اولاند، رئيس‌جمهوري پيشين فرانسه، در سال ۲۰۱۴ براي اولين‌بار اين ماليات بر سوخت را وضع کرد؛ اما دولت كنوني فرانسه قصد دارد به‌تدريج به ميزان اين ماليات بيفزايد. طبق اطلاعات وزارت محيط زيست و توسعه پايدار فرانسه، ماليات بر سوخت ۶۰ درصد از کل قيمت سوخت را شامل مي‌شود؛ بنابراين ۴۰ درصد باقي‌مانده که بر روي قيمت سوخت مصرف‌کنندگان تأثير مي‌گذارد، نتيجه تغيير قيمت جهاني نفت است. اين اولين بار در ماه‌هاي گذشته نيست که جو سياسي فرانسه ملتهب مي‌شود. براي مثال طرح دولت فرانسه براي تغيير موقعيت کارکنان بخش دولتي و کارکنان راه‌آهن مخالفت‌هاي زيادي را در اين کشور برانگيخت و واکنش اتحاديه کارگري «سه‌ژه ته» (CGT) را در پي داشت. مخالفان مكرون، پس از اصلاح قانون کار اين کشور در ماه‌هاي گذشته به او لقب «رئيس‌جمهور ثروتمندان» را داده‌اند. نکته اساسي که در اين حوادث به چشم مي‌خورد، موضوع نگراني دهک‌هاي متوسط رو به پايين جامعه فرانسه از معاش روزمره خود است. اين موضوع خود مي‌تواند نشان دهد که رشد فاصله طبقاتي چه آثار مخربي مي‌تواند بر جوامع بگذارد. از طرفي ديگر اين اعتراضات تنها مشکلات پيش‌روي دولت فرانسه نيست. اين در حالي است که چندي پيش مكرون از تأسيس ارتش اروپايي سخن به ميان آورده بود که اگرچه با استقبال اروپا همراه شد؛ اما با واکنش تند آمريکا روبه‌رو شد. از طرفي اتحاديه اروپا خود درگير مسئله بسيار مهم برگزيت است؛ بنابراين با مرور اتفاقات مي‌توان گفت که امروز اروپا ملتهب‌ترين زمان خود را در چند دهه گذشته تجربه مي‌کند. پس بايد منتظر بود و ديد که واکنش دولت مكرون در روز‌هاي آينده چه خواهد بود. آيا با پيش‌گرفتن سياست‌هاي سختگيرانه، تداعي‌کننده اقدامات ژنرال دوگل در جنبش دانشجويي-کارگري می ۱۹۶۸خواهد بود يا دولت در اين حوادث عقب‌نشيني خواهد کرد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.