انتخابات؛ بزرگترین آزمون برای ترامپیسم آمریکایی
اردشیر زارعیقنواتی: انتخابات کنگره آمریکا با توجه به قطبیشدن فضای سیاسی و اجتماعی آمریکا در داخل این کشور و همچنین به لحاظ سیاستهای یکجانبه و تحمیل اراده خارج از مناسبات و عرف بینالمللی در حوزه خارجی از اهمیت بسیار زیادی برخوردار شده است. در هر دو سوی طیف جمهوریخواهان و دموکراتها این بار بیش از همیشه رادیکالهای دو حزب به عرصه رقابت وارد شدهاند و تبلیغات هر دو حزب رقیب هم فراتر از وضعیت معمول این بار بسیار شفافتر و تهاجمیتر دنبال میشود. همین زمینه موجب شده تا ترکیب کاندیدای دو حزب نیز تغییرات بسیاری را شاهد باشد و دراینمیان داوطلبان زن و دگرجنسگرا با ورود فعالتر خود مسیر تبلیغات را به سمت حوزههای پرچالش اجتماعی درباره منازعه حول حقوق مدرن شهروندی در مقابل حق ارجحیت سنت کشانده و اذهان طبقات اجتماعی را در کنار مطالبات اقتصادی و سیاسی مألوف به زوایای دیگری از زیست اجتماعی پرچالش امروز جامعه آمریکایی هم معطوف کردهاند. این وضعیت با توجه به تغییر در ساخت اجتماعی جوامع و ازجمله جامعه آمریکایی بیشتر به سود حزب دموکرات خواهد بود و بههمیندلیل مشاهده میشود که بخش زیادی از کاندیداهای این حزب از فعالان چنین جنبشهای مدنیای هستند که در انتخابات درونحزبی توانستهاند رقبای سنتی و سیاستمداران سیستمی را شکست داده و بهعنوان کاندیدای حزب دموکرات وارد انتخابات شوند. از آن طرف جمهوریخواهان و شخص «دونالد ترامپ»، رئیسجمهوری راستگرا و پوپولیست این کشور، نیز با عمدهکردن موضوع مهاجرت و تحمیل اراده بیشتر واشنگتن بر نظام جهانی در دو سال گذشته سعی میکنند توجه رأیدهندگان را به سمت شعار «اول آمریکا» معطوف کنند. هرچند در دوران «آنارشی» و تجربه انتخابات ریاستجمهوری سال 2016 این کشور خیلی نمیتوان به نظرسنجیها اعتماد کرد؛ اما براساس بسیاری از پارامترهای سیاسی-اجتماعی و گزارشهای میدانی به نظر میرسد که پیروزی دموکرات در مجلس نمایندگان تقریبا حتمی شده است. جدا از این چالشهای جاری، در شرایط کنونی حزب جمهوریخواه در کنگره و بهویژه مجلس نمایندگان دچار دودستگی، مخالفت بعضی از نمایندگان با رئیسجمهوری، بازنشستگی و کنارهگیری تعداد زیاد دیگری از نمایندگان جمهوریخواه برای ورود به کارزار نمایندگی شده که همه این عوامل نشان میدهد مجلس نمایندگان به تسخیر دموکراتها درخواهد آمد؛ اما رقابت اصلی در عرصه انتخابات میاندورهای سنا در جریان است که رقابت برای 35 کرسی از صد کرسی آن در این مرحله انجام میگیرد. از میان این 35 کرسی درگیر رقابت از قبل 23 کرسی به دموکراتها، دو کرسی به مستقلهای متحد حزب دموکرات و 10 کرسی هم به جمهوریخواهان تعلق خواهد داشت و بههمیندلیل کار دموکراتها برای تسخیر مجلس سنا بسیار دشوار به نظر میرسد. گفته میشود از این 35 کرسی با توجه به پراکندگی و جغرافیای قطبیشده آمریکا در 25 حوزه آن از قبل نتایج مشخص است و رقابت تنها در 10 حوزه به صورت تنگاتنگ دنبال میشود. هماکنون اختیار و ترکیب سنا با 51 کرسی جمهوریخواه و 49 کرسی دموکرات در حالی در دست جمهوریخواهان است که در چند حوزه خاکستری و بینابین که از قبل سناتور جمهوریخواه داشته است، رقابت بسیار تنگاتنگ خواهد بود. سرمایهگذاری دموکراتها روی نقطهضعفهای دولت دونالد ترامپ و سیاستهای الاکلنگی آن از دو سال پیش و همزمان با پیروزی ترامپ در انتخابات ریاستجمهوری سیر معمول و پیشبینیپذیر خود را طی کرده است. این در حالی است که در اردوی جمهوریخواهان شرایط به طور اساسی متفاوت و ریسکی است؛ چراکه با توجه به هژمونی ترامپ بر حزب جمهوریخواه شعارهای پوپولیستی او در کانون تبلیغات حزبی قرار گرفته است. این موضوع میتواند مثل یک شمشیر دولبه عمل کرده و جمهوریخواهان را در ایالتهای خاکستری و مردد با توجه به احتمال شرکت گسترده بسیاری از رأیدهندگان ضدسیستمی و حامل جنبشهای آوانگارد اجتماعی در این دوره از انتخابات کنگره دچار آسیب جدی کند. حتی پیشبینی میشود که بسیاری از واجدان شرایط در بین اقلیتهای نژادی و بهویژه آمریکاییهای لاتینتبار که کمتر در انتخابات کنگره مشارکت میکردند، با توجه به شعارهای نژادپرستانه و تهدیدآمیز ترامپ برای سلب تابعیت از فرزندان مهاجرانی که در خاک آمریکا متولد شدهاند، پای صندوقهای رأی بروند. تهدید ترامپ به سلب تابعیت از فرزندان مهاجرانی که در این انتخابات میتوانند نقش تعیینکننده داشته باشند، بزرگترین اشتباه محاسبه او در این دوره از انتخابات است که میتواند به بهای ازدستدادن کنگره بینجامد. این دور از انتخابات کنگره در آمریکا بسیار بیشتر از یک انتخابات خواهد بود و همچنان که ترامپ هم تأکید کرده، یک «همهپرسی» برای میراث دو سال ریاستجمهوری او به شمار میآید. چنانچه حزب جمهوریخواه، کنگره یا حداقل مجلس نمایندگان را از دست بدهد، کار برای ترامپ جهت اجرائیکردن بسیاری از سیاستها و برنامههایش سخت خواهد شد و این میتواند برای صلح جهانی خبر خوشایندی باشد. بههمیندلیل همه چشمها در چهار گوشه دنیا به این انتخابات جلب شده است و تأثیر آن بسیار فراتر از حوزه داخلی خواهد بود. حمله مسلحانه یک راستگرای افراطی به کنیسه یهودیان در شهر «پیتزبورگ» در ایالت پنسیلوانیا در هفته گذشته که منجر به قتل 11 نفر شد و حمله به یک کلاس آموزش یوگا در شهر «تالاهاسی» در ایالت فلوریدا در دوم نوامبر که به قتل دو نفر انجامید، درست در آستانه برگزاری انتخابات در کنار ارسال بستههای پستی حامل بمب برای رهبران حزب دموکرات و قتل «جمال خاشقجی» که گفته میشود با دستور «محمد بنسلمان»، ولیعهد عربستان و متحد اصلی ترامپ در خاورمیانه انجام شد، ضربات نابهنگامی بودند که بر سر رئیسجمهوری آمریکا فرود آمده و احتمالا تأثیر خود را بر نتایج این انتخابات هم خواهند گذاشت.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.