انتقاداتي به عملکرد واحد پخش تلويزيون
نقض غرض
مازيار معاوني : ماجرا آنقدر ساده و پيشپاافتاده است که طرح و بررسياش در قالب يک يادداشت تحليلي مکتوب در ابتدا عجيب به نظر ميرسد، ولي زماني که همين ماجراي ساده به پاشنه آشيل پخش پربينندهترين شبکه تلويزيوني تبديل شده و صداي اعتراض مخاطباني را درميآورد که در هياهوي رسانههاي تلويزيوني غيرمجاز و پيامرسانهاي ريزودرشت اجتماعي هنوز به قاب شيشهاي وفادار بوده و برنامههايش را دنبال ميکنند، ديگر پرداختن به آن چندان هم عجيب به نظر نميرسد. بگذاريد بحث را مصداقي دنبال کنيم؛ مجموعه نمايشي سهفصلي «دلدادگان» از نيمه مردادماه تا زمان نگارش اين يادداشت (اواخر مهرماه) در قالب سه فصل بههمپيوسته و در شکل فلاشبک/ فلاشفوروارد روي آنتن شبانه شبکه سه سيما رفته و تا اندازهاي هم در جذب بيننده موفق بوده است، البته با درنظرگرفتن بضاعت اين سالهاي تلويزيون در ساخت آثار نمايشي و سقف انتظاراتي که ميتوان از اين رسانه داشت، اما همين توفيق نسبي در مدت دوماهونيمي که از آغاز پخش مجموعه ميگذرد، تحتالشعاع تدابير ضعيف و اقدامات نسنجيده پخش شبکه سه در نگاهي جزئي و کل مجموعه تصميمگير سيما در رويکردي کلانتر قرار گرفت و قطعووصلشدنهاي مکرر و بارها فاصلهافتادن در پخش هرشبه آن، نارضايتي ديگري را هم به مجموعه نارضايتيهاي بينندگان تلويزيون از اين رسانه اضافه کرد. در ابتدا پخش زنده مسابقات ليگ برتر فوتبال ايران از يکسو و ليگ قهرمانان آسيا از سوي ديگر بود که امکان تداوم برقراري ارتباط حسي با مجموعه را از علاقهمندان اين سريال سلب کرد. در روزهاي ابتدايي شهريورماه که تنور اين بازيها داغتر از هميشه است و نمايندگان ايران هم مطابق معمول حضور چشمگيري دارند و در شرايطي که بينندگان در انتظار پخش قسمت بعدي مجموعه بودند، نوار زيرنويس نااميدکنندهاي که از عدم پخش مجموعه (و در مواردي معدود پخش با تأخير آن) خبر ميداد به منزله آبي سرد بر ذهن و روح مخاطباني بود که تنها خواستهشان از يک رسانه پنجاهوانديساله، امکان تماشاي مستمر يک مجموعه تلويزيوني بود. البته وقفههاي پخش سريال در آخرين ماه تابستان به اين ختم نشد و در کنار مسابقات فوتبال اين «مسابقات واليبال قهرماني جهان» بود که گاهوبيگاه «دلدادگان» را از جدول پخش شبانه شبکه خارج ميکرد تا نوبت به ليگ ملتهاي اروپا برسد؛ مسابقاتي که اولين دوره برگزاري خود را سپري ميکند و مطابق برنامه آن، هر چهار هفته يکبار يک هفته فشرده فوتبالي برگزار خواهد شد که مطابق انتظارات دامن مجموعه سهفصلي شبکه سه را هم يکبار در شهريور و بار ديگر در آخرين روزهاي مهرماه گرفت و اوقات دنبالکنندگان «دلدادگان» را بيش از پيش تلخ کرد. خب، با اين اوصاف که پخش تنها يک مجموعه تلويزيوني، آن هم در زماني کمتر از سه ماه، بارهاوبارها توسط برنامههاي هر اندازه مهم ورزشي مختل شده، بهگونهاي که اصل پيوستگي ارتباط که از ضروريات پخش مديوم نمايشي «سريال» است زير سؤال ميرود، چگونه ميتوان از لزوم بازگرداندن مخاطب و اعتماد مجدد او به تنها رسانه تلويزيوني قانوني کشورش سخن گفت؟ حالا مجموعهاي در اندازههاي «دلدادگان» که جاي خود دارد. با اين بينظمي پخش شبکههاي تلويزيوني که امکان ساده تماشاي منظم و سروقت يک سريال را هم از بيننده سلب ميکند، حتي اگر مجموعههايي با کيفيت بسيار بالاتر و حاصل کار مجموعهسازاني توانمندتر از منوچهر هادي هم در چنين کنداکتورهاي مغشوشي قرار بگيرند، فقطوفقط يک نتيجه حاصل خواهد شد: عدم تمايل به پيگيري سريال و نارضايتي از شبکه و رسانه پخشکننده آن. اين نارضايتي زماني دوچندان ميشود که در نظر آوريم تلويزيون چندينسال است با راهاندازي تعداد زيادي شبکه، شعار شبکههاي تخصصي را که هرکدام مأموريت و رسالت مختص به خود دارند تکرار ميکند؛ رسالتي که البته مصاديقي نظير همين پخش بينظم سريالها و قطعشدنشان توسط يک مسابقه زنده ورزشي در پربينندهترين شبکه تلويزيون نشان ميدهد که از حد شعار فراتر نرفتهاند. واقعا مشخص نيست دستاندرکاران ارشدي که با راهاندازي شبکه اختصاصي ورزش، بر طبل تفکيک مأموريتهاي شبکههاي مختلف ميکوبند چگونه مهمترين مأموريت اين شبکه؛ يعني پخش زنده حساسترين رخدادهاي ورزشي را از اين شبکه دريغ کرده و همچنان پوشش آن را برعهده شبکه سهاي ميگذارند که بهجز پخش زنده ورزشي، رسالتهاي ديگري از جمله توليد و پخش سريالهاي نمايشي، پخش خبر و... را هم در چارچوب کاري خود دارد؟ بارها ديدهايم که حتي در زمانهايي که دو مسابقه فوتبال حساس به شکل زنده در حال پخش هستند، پوشش مسابقهاي که اهميت بيشتري دارد به شبکه سه و آن مسابقه کماهميتتر به شبکه ورزش سپرده شده است!!! ايکاش يکبار يک نفر در ساختار عريضوطويل تلويزيون پيدا شود و توضيح بدهد که اولا با کماهميتشمردن يک شبکه تخصصي از سوي خود سيما، چگونه ميتوان انتظار داشت که تخصصيبودن آن و اهميت آن از سوي مخاطبان به رسميت شناخته شود؟ ثانيا چگونه است که سيما با صرف هزينههاي قابلتوجه و بهکارگيري امکانات فني و نيروي انساني گسترده، مجموعه مذکور را از نفس انداخته و مقدمات ديدهنشدن و مورد پيگيري قرارنگرفتنش را فراهم ميآورد؟
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.