مطالبه و صدای خاموش جامعه
قرار است امروز دیدار جامعهشناسان با رئیسجمهور روحانی برگزار شود. عدهای از آنان که به نشست دعوت نشدهاند از شبکههای اجتماعی استفاده کردهاند تا صدای خود را برسانند. هرچند حسن روحانی قبلتر در سخنرانی خود در دانشگاه گفته بود هم در جریان تغییر قیمتهاست و هم در شبکههای اجتماعی حضور نامحسوس دارد و میداند که چه اتفاقها و خواستههایی دارد. به نظر میرسد این دیدار نیز در راستای دیدار با اقتصاددانان است که بهتازگی برگزار شده بود. هرچند نکتهای که درباره دیدار اقتصاددانان مطرح میشود، بحث دستچینشدن و عدم حضور منتقدان دولت است. به نظر میرسد اینبار نیز نقد دولت چندان اولویت نداشته است. در شبکههای اجتماعی آمارها، نکتهها و هشدارهایی درباره مسائل مبتلابه و روزمره و مطالبات مطرح شده است؛ مثلا سمیه توحیدلو، از پژوهشگران اقتصادی، اجتماعی نوشته است: «متأسف خواهم شد برای جامعهشناسانی که انتخاب شدهاند مقابل رئیسجمهور بنشینند، اما کلام محوری آنها کاهش سرمایه اجتماعی نباشد. جامعهشناسی که نهاد علم را نبیند، دردسرهای نهاد علم را نشناسد، پشت مجموعه دانشجویانی که بیدلیل هزینه داده است نباشد، مطالبهکننده خوبی نیست. یادشان نرود که اغلب دانشجویان دارای احکام سنگین دانشجویان جامعهشناسی بودهاند».دیگری نوشته است: «مسائل اجتماعی متعددی در ایران داریم که دولت آنها را نمیبیند یا نمیخواهد ببیند. آنها که همیشه هستند و صدایشان شنیده میشود، مسائل خاصی را تکرار میکنند که لزومی به بازطرحشان نیست. پژوهشگران علوم اجتماعی میتوانند واقعیت پنهان و صدای خاموش را بازنمایی کنند. مسئله محیط زیست، آموزش کودکان، فقر، اعتیاد و... بخشی از مسائل جدی جامعه هستند که دولتها برای تبلیغات به آنها میپردازند و عملکردها در قبال آنها با گفتار فاصله بسیاری دارد».دیگری اما امیدوارتر است و مینویسد: «جامعهشناسی سالهاست میگوید چطور کالاییشدن، خصوصیسازی، موقتیسازی، مقرراتزدایی و در یک کلام سیاستهای بازارآزادی، نهفقط اقتصاد، بلکه بنیانهای جامعه را نشانه گرفته و نتیجهاش را هم که داریم میبینیم. باید دید اینبار حرف جامعهشناسها شنیده خواهد شد؟». در نهایت پیشنهاد داده شده: «اگر به دیدار مسئولان دولتی میروند بهجای اینکه خودشان حرف بزنند، دست راننده، آبدارچی یا مستخدم محل کارشان را بگیرند ببرند بگذارند حرفهای کف جامعه را آنها بزنند». شاید باید رئیسجمهور روحانی بهزودی به این پیشنهاد عمل کند و حداقل برای یادآوری امید چنین دیداری ترتیب دهد و وعدههای انتخاباتی را که بهگونهای عملی شده یا نشده بیان کند؛ ساده، صمیمی و بدون نمایش.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.