مرمت موزه هنرهای معاصر
بهرام کلهرنیا
پیش از هر چیز خرسندم که بهعنوان نماینده انجمنهای هنری در شورای نظارت بر مرمت موزه هنرهای معاصر حضور دارم و خوشحالم که تا به امروز بسیاری از مواردی که درخصوص مرمت موزه برنامهریزی شده است بهخوبی پیش میرود. هرچند در این مدت به سبب بیخبری از آنچه در موزه هنرهای معاصر رخ میدهد و دیدن نخالههایی در اطراف موزه صحبتها و سوءتفاهمهای اتفاق افتاده است و بحق به واقعیت ماجرا نزدیک نبوده است باید گفت ابتدا من هم بهعنوان نماینده جامعه تجسمی با حس منفی که قرار است در اینجا چه رخ بدهد و مرمت چه سمتوسویی خواهد داشت حضور پیدا کردم، اما به مرور متوجه شدم این فرایند؛ یعنی مرمت موزه از دغدغهمندی نشئت میگیرد و متخصصان بسیاری کنار هم جمع شدهاند تا این فرایند به بهترین شکل ممکن انجام شود. درواقع سازه موزه ثبت ملی شده و باید از آن مراقبت کرد و مرمت آن قطعا با مرمت یک ساختمان معمولی متفاوت است و طبعا مجریان مرمت این سازه هم احساس مسئولیت بسیاری میکنند. علاوهبرآن سیستم نظارتی از وزارت ارشاد در کنار متخصصان مرمت موزه حضور دارند و روی آن نظارتی انجام میشود. تا به امروز در بحث مرمت همهچیز با دقت جلو رفته و کاستیهایی که از قبل موزه با آن روبهرو بوده است رصد شده. بههرحال این سازه قدیمی است و به مرور و با دستیابی به امکانات جدیدتر باید پیشرفتهتر میشده است و باید برای بهبود این سازه زیبا تلاش کرد. یکی از موارد قابل بحث، سیستم تهویه موزه بود که با موازین علمی جدید قابل انطباق نبود و حتی برای آثار خطرناک بود، چراکه همان هوای بیرون موزه به داخل منتقل میشد و برای آثار آسیبزا بود، بنابراین درحالحاضر موزه به سیستم تهویه پیشرفتهای مجهز شده است. بحث دیگر ماجرای نور لازم و کافی برای آثار بود که بعد از ایجاد محدودیت برای ورود کالاهای خارجی و ایجاد وقفهای در این موزه، با شرکتی ایرانی (مازی نور) وارد صحبت شدیم و شاهد بودیم که چطور کوشش کردند که سیستم مطلوب نوری برای موزه در نظر گرفته و فضای موزه را به نور دلخواهی مجهز کنند. اتفاق دیگر ماجرای جابهجایی گنجینه موزه در زمان مرمت فضای موزه است. این پروسه به دقت در حال انجام است که در زمان مرمت تمامی آثار به دقت جابهجا و بعد به جای اصلی خود برگردانده شوند، چراکه ما صاحب یکی از بینظیرترین گنجینهها در تمامی دنیا هستیم و حفاظت از آن در اولویت است. یکی دیگر از موارد قابل بحث نیز تجهیز موزه به سیستم ضدحریق بود که پیش از این وجود نداشت و این مورد نیز نگرانیها را بیشتر میکرد، هرچند که در این میان آثار موزه بیمه نیز ندارند که در ادامه باید با شرکتهای بیمهگذار وارد مذاکره شد و این مشکل را نیز حل کرد، اما در بحث مجهزکردن موزه به سیستم ضدحریق وارد عمل شدیم و آن اتفاق افتاد. مجهزکردن موزه به شیشههای دوجداره و ضدگلوله از دیگر موارد قابل بررسی بود که در دستور کار قرار گرفت و باید شرایط بهگونهای پیش برود که یک فضای موزهای مناسب داشته باشیم. قطعا پروسه مرمت موزه کمی با کندی پیش میرود و در این میان محدودیتهای مالی و فنی نقش داشتهاند. پیوستهبودن مسائل موزه و زنجیرهواربودن مرمت آن باعث میشود کمی کند انجام شود، اما قطعا میل همگی ما این است که با وجود کندی اتفاقات همهچیز در نهایت دقت و وسواس انجام شود.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.