جهانگيري در مراسم روز ملي صادرات مطرح كرد
شرط مذاکره با آمریکا
شرق: ديروز يكي از عجيبترين روزهاي صادراتیها بود. يك روز قبل از برگزاری مراسمی با عنوان روز ملی صادرات، استعفاي محمد شريعتمداري، میزبان این مراسم، از سوی رئیسجمهوری پذيرفته شد و او در این مراسم، بدون سمت سخنرانی کرد. در همان مراسم سرپرست جديد وزارت صمت كه پيش از اين در سمت قائم مقام اين وزارتخانه ايفاي نقش ميكرد نیز در جایگاه سخنران قرار گرفت و هرچند مشخص بود فرصتی برای تهیه متن سخنرانی مناسب نداشته، خبری مهم را پشت تریبون اعلام کرد؛ تغيير رئيس سازمان توسعه و تجارت، يعني مجتبي خسروتاج، بهدليل اجراي قانون منع بهكارگيري بازنشستگان. جلسه روز ملي صادرات با گلهگذاري و حاشيههاي ناشي از نارضايتي صادركنندگانبه دليل سياستهاي خلقالساعه دولت، با كمي تنش همراه شد. اما اينبار نمايندگان دولت و بخش خصوصي با يكديگر همنظر بودند و در يك جبهه، سياستهاي ارزي وضعشده را نقد ميكردند! مدتي پيش از فرارسيدن روز ملي صادرات، فعالان اقتصادي از تريبونهاي مختلف نارضايتي خود را از قانون پيمانسپاري ارزي اعلام كرده بودند و پيشبيني ميشد اين نارضايتيها مراسم روز ملي صادرات را با حاشيه همراه كند كه البته چنين شد. نكته قابل تأمل مراسم ديروز اظهارات وزير مستعفي صمت بود. شريعتمداري كه حالا به عنوان گزينه پيشنهادي دولت براي وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي به مجلس معرفي شده است، در سخنان خود در روز ملي صادرات ملاحظات را كنار گذاشت و گفت: شايد ما نظرات صادركنندگان را بهدرستي به دولت منتقل نكردهايم كه شرايط كنوني ايجاد شده است. البته شريعتمداري توپ اصلاح شرايط نامناسب صادركنندگان را به زمين سرپرست فعلي وزارت صمت، يعني رضا رحماني انداخت و بيان كرد: بايد سرپرست جديد تلاش كند كه مشكلات اين حوزه مرتفع شود. اسحاق جهانگيري هم كه سخنران ويژه اين مراسم بود، همصدا با صادركنندگان، پيمانسپاري ارزي را سياستي نادرست اعلام كرد. او به تلاشهاي برخي افراد براي مذاكره با ترامپ اشاره كرد. به گفته جهانگيري آمريكا از 13 آبان تحريمهاي يكجانبه و جديد خود را عليه ملت ايران اعمال خواهد كرد، اما مذاكره مجدد با اين كشور خلاف روحيه ايراني و جوانمردي است؛ زيرا ترامپ قراردادي را كه شوراي امنيت پذيرفته است، نقض كرده است و مذاكره مجدد با او فقط از موضع برابر امكانپذير خواهد بود.ديروز روز ملي صادرات با هدف تقدير از صادركنندگان برتر در سالن همايشهاي صداوسيما برگزار شد. مراسمي كه با حضور صادركنندگان خسته از سياستها و بخشنامههاي مكرر دولت برگزار شد، با سخنان بيپرده وزير مستعفي وزارت صنعت، معدن و تجارت و كنايهها و گلايههاي اسحاق جهانگيري به عنوان معاون اول رئيسجمهور، به اوج خود رسيد. البته مباحث مطرحشده در اين مراسم اين سؤال را هم در ذهن شركتكنندگان ايجاد كرد كه بهراستي چه كسي سياستهاي ارزي دولت را وضع ميكند كه حتي معاون اول رئيسجمهور هم با پيمانسپاري ارزي مخالف است؟ اسحاق جهانگيري، به گفته خودش قصد شركت در مراسم را نداشته است اما شنيدن خبر راديو درباره حضورش در اين مراسم، او را مصمم ميكند كه در جمع صادركنندگان حاضر شود. اين مقام مسئول شرايط بينالمللي را واقعيتي معرفي كرد كه سياستهاي اقتصادي كشور را تحت تأثير قرار خواهد داد. جهانگیری در مراسم دیروز دو خبر مهم اقتصادی را اعلام کرد؛ نخست برداشت 500 میلیون دلاری از صندوق توسعه ملی برای دارو و دوم تأکید بر عدم افزایش قیمت بنزین که موضوع دوم در لابهلای خبرهای دیروز، تناقضهای زیادی به نقل از مسئولان قوه مقننه داشت و مشخص نیست اجرای بنزین دونرخی در دستور کار قرار ندارد یا معاون اول رئیسجمهور در جریان این اتفاق نیست. آغاز سختگیری در واردات مواد اولیه دارو جهانگیری در سخنرانی خود عنوان کرد: دولتها با سياستگذاريهاي خود ميتوانند شاخصهاي اقتصادي را به سمت ثبات حركت دهند. دولت يازدهم موفق بوده است كه اين ثبات را به اقتصاد كشور بازگرداند.معاون اول رئيسجمهور نيمنگاهي هم به خروج آمريكا از برجام داشت و گفت: مذاكرات نفسگير برجام به پايان رسيد، اما ترامپ بعد از رويكارآمدن، اين توافق بينالمللي را بر هم زد. برخي توصيه ميكنند كه برويد و حرف ترامپ را بشنويد و قبول كنيد اما روحيه و غيرت ايراني اجازه نميدهد چنين اتفاقي رخ دهد؛ زيرا ما توافق كرديم و شوراي امنيت هم به اين توافق مهر تأييد زد. حال اگر يك فرد بگويد كه من اين توافق را قبول ندارم، ما بايد برويم و بگوييم كه چه چيزي را قبول داري تا ما آن را اجرا كنيم؟ اين خلاف روحيه جوانمردي است. ترامپ بايد دست از كار اشتباه خود بردارد تا از موضع برابر و انسانيت با هم صحبت كنيم.به گفته او، به نظر ميرسد آمريكاييها كه تحريمهاي خود را روي 13 آبان بنا كردهاند، پيش از موعد در شاخصهای نفت، بانک و حملونقل که زیربناهای درآمدی اصلی کشور است، تحریم را آغاز کردهاند. تعدادی از کشورها تسلیم ترامپ شده و خرید نفت از ايران را صفر کردهاند. البته ما هم دستبسته نبوديم و راهکارهایی را پیدا کردهایم که علیرغم میل آنها نفت را صادر کنیم.جهانگيري تحريمهاي آمريكا را عليه ملت ايران معرفي كرد و از دروغگويي آمريكا درباره اعمالنکردن فشار براي تأمين نيازهاي اساسي و ضروري مردم سخن گفت. آنطوركه او اعلام كرد: آمريكا در همین چند ماه اخیر روی تأمین مواد اولیه داروي مورد نياز ايران سختگيريهايي را آغاز كرده است. ضمن اینکه در نحوه انتقال پول برای تأمین کالاهای اساسی مردم هم موانعي ايجاد كرده است. پيمانسپاري ارزي سياستي نادرست به اعتقاد معاون اول رئيسجمهور كه بخش خصوصي را خوب ميشناسد و اين بخش را موتور محرك اقتصاد ايران ميداند، پيمانسپاري ارزي حرف بيخودي است.او گفت: سهبار در دوران مدیریتی خود با پیمانسپاری ارزی مواجه شدهام. در دولت اصلاحات و سازندگی این مسئله را تجربه کردهام. در آن مقطع ما مهمترین مسئولیت را در این میدیدیم که پیمانسپاری حرف بیخودی است، تحریم هم البته نداشتیم و نوربخش، رئیس کل بانک مرکزی وقت نیز تا قبول کند که پیمانسپاری ارزی باید برداشته شود، بسیار زمان از دولت گرفت.جهانگيري مسئوليت خود در دولت يازدهم را هم حذف پيمانسپاري ارزي در كوتاهترين زمان ممكن اعلام كرد و افزود: ما درحالحاضر هم میگوییم که پیمانسپاری ارزی را اجرا نمیکنیم، بلکه بايد امتیازات معافیت مالیاتی صادراتی برای کسی که ارز را نمیآورد، حذف شود.معاون اول رئيسجمهور در بخش ديگري از سخنان خود خطاب به صادركنندگان معترض به سياستهاي دولت به اين نكته اشاره كرد كه اين افراد پشت درهاي بسته و در حضور جهانگيري، اعتراض چنداني به سياستهاي دولت ندارند.به گفته او، در دولت يازدهم، رئيسجمهور بيشتر متمركز بر بحث برجام بوده و تمركز معاون اول هم بر برنامههاي اقتصادي كشور بوده است. معاون اول رئيسجمهور همچنين از فعالان بخش خصوصي خواست كه پيشنهادات خود درباره بازگرداندن ارز حاصل از صادرات به چرخه اقتصاد كشور را به دولت اعلام كنند.او همچنين از تخصيص 500 ميليون دلار ارز از محل صندوق توسعه ملي براي تأمين نيازهاي شركتهاي دارويي با تأييد مقام معظم رهبري خبر داد و گفت: اين ارز به ريال تبديل خواهد شد. جهانگيري همچنين افزايش قيمت بنزين را به دليل كششنداشتن جامعه، منتفي اعلام كرد. در امتحان رفوزه شديم محمد شريعتمداري كه حالا وزير سابق صمت به حساب ميآيد هم در سخنان خود با تأكيد بر همگرايي براي عبور از شرايط كنوني، عنوان كرد: باید بگوییم درمجموع در این چند ماه امتحان خوبی پس ندادیم. او كه ديگر بيپرواتر سخن ميگفت، خطاب به فعالان اقتصادي بيان كرد: ما بهعنوان مسئولان وزارت صنعت، معدن و تجارت که باید زبان گویای شما در جلسههای تصمیمگیری میبودیم، حتما نتوانستیم همه منویات شما را منعکس کنیم تا تصمیمگیریها بر اساس واقعیتهای موجود انجام شود.شريعتمداري گفت: «از این حیث ما قاصریم و سرپرست وزارت صنعت باید تلاش کند و جبرانمافات شود و این نقش سخنگویی تولیدکنندگان را در جلسههای تصمیمگیری بیش از امروز ظاهر کنیم».به اعتقاد شريعتمداري، كاهش ارزش پول ملي فرصتي براي صادرات به حساب ميآيد. البته او بر اين باور است كه بايد مانع صادرات كالاهايي شويم كه با ارز چهارهزارو 200 توماني توليد ميشوند، زيرا سرمايههاي ملي كشور از دست خواهد رفت.او ادامه داد: «در چنین شرایطی صادرات خاک هم ارزشمند است، چه برسد به گوجهفرنگی؛ یک میلیون تن گوجهفرنگی در مدتزمانی کوتاه صادر و این کالا به کالایی نایاب در سفره مردم ایران تبدیل میشود».وزير سابق صمت نسبت به رويههايي كه جسارت مديران براي اجراي سياستهاي درست را هدف قرار داده است، هشدار داد. او گفت: «دوغ و دوشاب مخلوط شده است؛ جسارت فرد خادم برای انجام یک فعل خدمت، از ترس اینکه به او بگویند با فلان تاجر همراهی کردی و مجرم هستی، از بین میرود، اما اگر کسی متخلف بود و با زیرمیزی این کار را کرد، با قدرت کار خود را میکند و کسی هم به سراغش نمیرود». او خطاب به جهانگیری گفت: «باید شرایطی ایجاد کنیم که مدیر خادم از اجرای مقررات نترسد؛ اگر این روند اصلاح نشود، هیچ مدیر دولتی پای هیچ سندی را امضا نمیکند». گلههاي بخش خصوصي در مراسم ديروز محسن جلالپور، رئیس سابق اتاق بازرگانی ایران، با تأکید بر اینکه بخشنامههای دولت و کارتهای بازرگانی صوری راه را برای کسانی که ارز را برنمیگردانند، باز کرده است، از عدم صدور حتي يك كيلوگرم پسته به دليل ابهام در نحوه بازگرداندن ارز به كشور خبر داد.غلامحسين شافعي، رئیس اتاق بازرگانی ایران، نيز گله خود را از صدور بخشنامههاي مكرر كه منجر به سورپرايزشدن فعالان اقتصادي ميشود، اعلام كرد. او افزود: متأسفانه تعجیل در تصمیمگیریهای بدونمطالعه از سوی کابینه به چشم میخورد. رضا رحماني، سرپرست وزارت صمت كه گزينه احتمالي وزارت نيز هست، از تلاش براي جوانگرايي در اين وزارتخانه، تشكيل اتاق فكر براي پيشبرد امور و اجراي دقيق قانون منع بهكارگيري بازنشستگان در وزارت صمت سخن گفت. به گفته رحماني، مجتبي خسروتاج، رئيس سازمان توسعه تجارت، يكي از افرادي است كه مشمول قانون منع بهكارگيري بازنشستگان ميشود، اما از او خواسته شده كه تا آخرين لحظه اين مسئوليت را داشته باشد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.