رئيس قرارگاه خاتمالانبيا اعلام کرد: هيچ مرزبندي بين سپاه و شهرداري نيست
درخواست ملک بهجاي بدهي
شرق، گروه جامعه: فرمانده قرارگاه سازندگي خاتمالانبيا اعلام کرد: «قرارگاه خاتم ۴۶ پروژه با شهرداري تهران دارد که تعدادي از آنها تا پايان سال افتتاح ميشوند». سردار سعيد محمد اين خبر را در حاشيه مراسم بهرهبرداري از ادامه شمالی بزرگراه شهيد صيادشيرازي درباره پروژههاي مشترک اين قرارگاه با شهرداري تهران اعلام کرد و گفت: پروژههاي شهرداري مشکل تأمين مالي دارند، با وجود اين قرارگاه خاتمالانبيا تلاش دارد تا حد امکان اين پروژهها را اجرائي کند تا مشکلات حل شوند. او به پروژه ادامه شمالي بزرگراه شهيد صيادشيرازي اشاره کرد و افزود: اين پروژه مشکلات مالي داشت، اما در توافق با آقاي افشاني قرار شد آن را افتتاح کنيم. سردار محمد با بيان اينکه اين پروژه از لحاظ ابعاد و اندازه بزرگ نيست، اما اثرگذار است؛ چراکه ترافيک سه بزرگراه و شريانهاي فرعي اين منطقه را کاهش ميدهد، گفت: براي تکميل نيمه شمالي، 55 ميليارد تومان هزينه شده است و دو ميليون نفر نیز کار بدون حادثه اين پروژه را تکميل کردند. فرمانده قرارگاه سازندگي خاتمالانبيا اضافه کرد: قرارگاه خاتم خدمتگزار مردم است و هرجا بتواند به پيشبرد امور کمک خواهد کرد. ما شهرداري تهران را جزء نيروهاي انقلاب ميدانيم و از هيچ کمکي به شهرداري دريغ نميکنيم. او با بيان اينکه مرزبنديای بين سپاه و شهرداري نيست و هر کاري که ميتوانيم انجام ميدهيم، گفت: اما دقت داشته باشيد که براي اجراي پروژه نياز به تأمين مصالح، مواد، حقوق، دستمزد کارگران و... است. البته قرارگاه امکانات و تجهيزات خوبي دارد، اما بايد بخشي از نقدينگي نيز تأمين شود. ما هر آنچه را که داريم، در طبق اخلاص گذاشتهايم و ميتوانيم از طريق تهاتر مسائل فيمابين را حل کنيم. سردار محمد با بيان اينکه با دوستانمان در شهرداري روابط خوبي داريم، تصريح کرد: البته شهرداري تهران املاک و اقلام غيرنقد دارد و ميتواند از اين طريق بدهيهاي خود را تسويه کند. سردار محمد با بيان اينکه در توافقي که سهماهونيم قبل با آقاي افشاني داشتهايم قرار شد تلاش کنيم با کمک شهرداري همه پروژهها فعال شود، گفت: تعدادي از پروژهها تا پايان سال و برخي ديگر تا سال آينده تکميل ميشوند. سردار محمد در دهم مهر، يعني کمتر از 20 روز پيش، با حکم فرمانده کل سپاه پاسداران انقلاب اسلامي به سمت فرماندهي قرارگاه سازندگي خاتمالانبيا(ص) منصوب شد. پيش از او و از اسفند سال 91، سردار سرتيپ پاسدار عبادالله عبداللهي فرمانده قرارگاه سازندگي خاتمالانبيا(ص) بود. پيشينه همکاري قرارگاه و شهرداري قرارگاه سازندگي خاتمالانبيا سالهاست در پروژههاي اغلب بزرگ و گاهي کوچک شهرداري حضور دارد و پيمانکار است. کليد آغاز ماجرا از دوره شهرداران اسبق تهران زده شد. محمود احمدينژاد و محمدباقر قاليباف در 15 سالي که شهرداري تهران را بر عهده داشتند، فضا را براي اجراي پروژههاي شهري به دست مجموعههاي نظامي مانند قرارگاه خاتم باز گذاشتند که ثمره آن اگرچه شايد گران بوده، اما در نهايت پروژههايي گاه خيلي بزرگ و لازم را به شهر تهران تحويل داده است. اگرچه روز گذشته سردار محمد، فرمانده قرارگاه سازندگي خاتمالانبيا، تعداد پروژههاي اين قرارگاه در شهر تهران را 46 مورد اعلام کرد، اما تا پيش از اين هيچيک از مسئولان در مديريت شهري درباره تعداد و مبلغ قراردادهايي که شهرداري تهران در سالهاي گذشته با مجموعههايي مانند قرارگاه خاتمالانبيا و زيرمجموعههاي متعدد آن داشته، صحبت نکردهاند. سال گذشته مهدي چمران، رئيس شوراي شهر تهران، در يکي از آخرين روزهاي مسئوليت خود در مديريت شهري تهران، در پاسخ به «شرق» درباره همين موضوعها اينطور گفت: «واقعيت اين است که سپاه پيمانکار خوبي براي شهرداري بوده و حتما باز هم از آنها در پروژههاي شهري استفاده خواهد شد». او اعلام کرد رقم دقيق قراردادهاي مشترک را نميداند، اما ادامه داد: «نبايد تعداد بالايي داشته باشد، البته ممکن است از نظر عددي رقم بالايي داشته باشند؛ مثل بزرگراه صدر که کس ديگري نبود اجرا کند و مسائل زيادي براي اجراي آن وجود داشت. آن دستگاهي که برای پروژه صدر آورد يا «تيبيام» که براي مترو وارد کرده، اقدامات ارزشمندي است که شرکتهاي ديگر نميتوانند و نميکنند. شهرداري و سپاه در گرفتن پول پروژهها با هم توافق دارند و اگر دير و زود شود، سروصدا و فرياد نميکنند. شهرداري به سپاه بدهي زيادي دارد». تفاهمنامه 20 هزار ميليارد توماني يکي از پرسروصداترين نقاط همکاري ميان قرارگاه خاتمالانبيا به نمايندگي از سپاه و شهرداري تهران، در خرداد سال ۹۳ و در زمان شهرداري محمدباقر قاليباف امضا و خبري شد. بر اين اساس، شهرداري تهران با قرارگاه خاتمالانبيا تفاهمنامهاي ۲۰ هزار ميليارد توماني منعقد کرد تا طبق آن بخش اعظمي از پروژههاي عمراني شهر از سوی سپاه انجام شود؛ موضوعي که البته در همان زمان اعتراض برخي از اعضاي شوراي شهر تهران را به دليل انحصاريشدن انعقاد قراردادهاي پروژههاي عمراني پايتخت به دنبال داشت. «بايد رقابت و توسعه بخشهاي خصوصي در سطح شهر تهران مدنظر قرار گيرد و قطعا شوراي شهر اجازه نخواهد داد خارج از برنامه پنجساله فعاليتي انجام شود؛ چراکه بهرهوري و کاهش قيمت تمامشده پروژهها مدنظر است و اين موضوع تنها با ايجاد رقابت اجرائی میشود»؛ اين گفتههای غلامرضا انصاري، عضو کميسيون برنامهوبودجه شوراي شهر تهران و يکي از مخالفان اين تفاهمنامه بود. جزئيات توافقنامه شهرداري تهران و سپاه حکايت از آن داشت که مأموريت آنچه اصلاح و بهبود شرايط زندگي شهروندان تهراني خوانده ميشد و طبق اعلام بايد با اجراي طرحهاي عمراني در حوزههاي «حملونقل عمومي، بافتفرسوده، مراکز خدماتي و رفاهي و همچنين فضاي سبز» تحقق مييافت، براساس اين توافقنامه يا تفاهمنامه برای چهار سال به قرارگاه سازندگي خاتمالانبيا(ص) و بنياد تعاون سپاه واگذار شد. براساس اين تفاهمنامه که به امضاي ۱۴ نفر از مقامات ارشد، معاونان و مديران طرفين رسيده بود، شهرداري تهران بهعنوان طرف اول موظف شده بود تا سقف ۲۰ هزار ميليارد تومان پروژههاي پيمانکاري براي اجرا در شهر تهران به بنياد تعاون سپاه -بهعنوان طرف دوم توافقنامه- واگذار کند؛ بهطوريکه نيمي از هزينه اجراي کل پروژهها که معادل ۱۰ميليارد تومان ميشود، بايد بهصورت نقد از طرف شهرداري به بنياد پرداخت و نيمي ديگر بهصورت غيرنقدي و از طريق واگذاري املاک و مستغلات شهرداري تأمين شود. به بنياد تعاون سپاه در اين راستا مسئوليت داده شده بود که پيمانکاران مدنظر خود را براي پروژهها به کار گيرد و همچنين در طول اجراي پروژهها، اگرچه هزينهها از طرف شهرداري پرداخت ميشود اما مديريت تأمينمالي بر عهده بنياد گذاشته شده بود. تفاهمنامه در ۱۱ماده و ۵ تبصره تنظيم و طبق مادهاي از آن، بنياد بايد خط اعتباري ۱۰هزارميليارد توماني به پشتوانه منابع غيرنقدي در تعهد شهرداري، نزد بانک انصار ايجاد ميکرد تا متناسب با معرفي آن منابع، از اين خط، پرداختيها به عوامل اجراي پروژهها ارائه شود. واکنش به تفاهمنامه مهدي چمران، رئيس شوراي شهر سه سال بعد از امضاي آن تفاهمنامه ٢٠هزارميلياردي در گفتوگو با «شرق» دراينباره گفته بود: «تفاهمنامهاي است که ميتوانند تا سقف اين مبلغ قرارداد داشته باشند. در دوره دوم شوراي شهر تهران هم تفاهمنامه ١٠هزارميلياردي با سپاه داشتيم که رقم نهايي قراردادهاي حاصل از آن به دو هزار ميليارد هم نرسيد. درباره اين تفاهمنامه هم فکر نميکنم به اين سقف رسيده باشد؛ چون مثلا براي پروژه صدر در رقم نهايي کمتر از چهار هزار ميليارد تومان بود و بيش از اينها نيست و خب قرارداد جديد هم ندارند». رئيس شوراي شهر چهارم همچنين گفته بود اگر شورا و شهردار جديد تهران بخواهند اين روند بازهم ادامه پيدا کند، من از طرف مقابل قول ميدهم به خاطر کار مردم حتما همکاري ميکنند و فکر ميکنم اين دوستان هم ناراضي نيستند؛ مخصوصا که کار خوب هم تحويل ميدهند». در همين حال اما محسن سرخو، عضو شوراي چهارم هم که منتقد اين نوع همکاريها و بهصورت مشخص آن تفاهمنامه بود، درباره مدل همکاري شهرداري تهران با قرارگاه خاتم به «شرق» اينطور گفت: «هيچکس رقم دقيقي از قراردادهاي مشترک با سپاه ندارد. ما به قراردادهايي که در چارچوب آييننامه مالي و معاملاتي منعقد شده باشد، اعتراضي نداريم اما قراردادهايي که از حجم مالي و معاملاتي بالاتر از اختيارات شهردار منعقد شده، خلاف مقررات و باطل است و ما هيچگاه جزئيات آنها را نداشتيم». پس از خبريشدن آن همکاري و معامله بزرگ بين مجموعههاي وابسته به سپاه و شهرداري تهران، برخي از اعضاي وقت شورا مطابق قانون که ميگويد امضاي قراردادهاي کلان بايد با مجوز شوراي شهر باشد، خواستار پاسخگويي شهرداري تهران شدند؛ بااينحال چون اسم آن قرارداد تفاهمنامه گذاشته شده بود، کار به مطلعکردن شوراي شهر هم نکشيد. بااينحال اعتراضهاي برخي اعضاي وقت شوراي شهر مانند غلامرضا انصاري، حقاني و حافظي را در پي داشت؛ هرچند بعضي از اعضاي اصولگراي شوراي چهارم هم از موضوع دفاع ميکردند. ابوالفضل قناعتي، عضو شوراي چهارم، در يکي از جلسات رسمي شورا در سخناني اعلام کرد که علت تمايل شهرداري به پيمانکاران زيرمجموعه سپاه اين است که «معمولا کارفرمايان علاقه دارند با پيمانکاراني کار کنند که از بنيه مالي خوبي برخوردار باشند تا اگر به مشکلي در جريان کار برخوردند، پروژه به دليل مشکلات مالي و تجهيزاتي متوقف نشود. مثلا اگر در پروژهاي مانند «صدر» کار با سرعت پيش نميرفت، نتايج مطلوب حاصل نميشد. او درعينحال بازهم از شرايطي صحبت کرده که از جزئيات و صحت واقعي آن بياطلاعيم و ميگويد: «قيمتهاي قرارگاه نسبت به ساير پيمانکاران دليل ديگر جذابيت همکاري شهرداري تهران است و به دليل پشتوانههاي مالي اين نهاد، قرارگاه با هزينههاي بسيار پايينتري پروژهها را به سرانجام ميرساند». نظر شهردار اول اصلاحطلبان محمدعلي نجفي، شهردار اول منتخب شوراي شهر جديد و اصلاحطلب تهران، در اولين نشست خبري خود با رسانهها درباره موضوع ادامه فعاليت شهرداري با قرارگاه خاتمالانبيا در اجراي پروژههاي شهري هم سخن گفت؛ موضوعي که طبيعتا خيليها منتظر اظهارنظر صريح شهردار جديد درباره آن بودند. نجفي در زمینه ادامه فعاليت قرارگاه خاتم با شهرداري گفت: «اين قرارگاه طرف شهرداري بوده است و ما از كار با قرارگاه و شركتهايش راضي هستيم. همين الان براساس صورتوضعیتهای تأييدشده مقدار زيادي طلب دارند اما كماكان با ما همكاري ميكنند. اجراي برخي پروژهها را بهخوبي انجام دادهاند و اين همكاري بهصورت شفاف ادامه پيدا ميكند. توجيه ما اين است پروژهها بهجاي اينكه بهصورت انحصاري به بخشي واگذار شود، بهصورت مناقصه عمومي مطرح شود و در قالب رقابتي سالم پيمانكار نهايي معرفي شود. برنامه استفاده از تواناييهاي قرارگاه براي پروژههاي شهرداري ادامه خواهد داشت؛ اما به شكل شفافتر». نکاتي درباره قرارگاه خاتم درباره قرارگاه خاتم چه ميدانيم؟ براساس گزارشي که پيشازاين گروه سياسي «شرق» درباره اين قرارگاه منتشر کرده «قرارگاه دفاعي خاتم در زمان جنگ مشغول فعاليت بوده و سالهاي زيادي از دوران جنگ، اکبر هاشميرفسنجاني را بهعنوان فرمانده خود ميديده است اما قرارگاه سازندگي خاتم يک سال پس از پايان جنگ، يعني سال 1368 پس از رحلت امام(ره) و با دستور مقام معظم رهبري تشکيل شد. اين قرارگاه از زيرمجموعههاي سپاه پاسداران محسوب و فرمانده آن از سوي فرمانده کل سپاه تعيين ميشود». در بخش ديگري از اين گزارش آمده بود: «آنها فعاليتشان را محدود به يک زمينه نميکنند و فقط هم پروژههاي بزرگ را در دست ميگيرند؛ از پروژه اتوبان «صدر» در تهران گرفته تا فازهاي 15 و 16 پارس جنوبي، از سد «گتوند» تا اتوبان «حرم تا حرم». سال 90 به دستور فرمانده کل سپاه قرار بر اين شد تا قرارگاه خاتم خودش را درگير پروژههاي کمتر از صد ميليارد تومان نکند؛ آنهم تحت شرايطي». به گفته فرمانده کل سپاه «اگر شرکتهاي خصوصي بتوانند آن (پروژههاي بيشتر از صد ميليارد) را انجام دهند، سپاه وارد اين پروژهها نخواهد شد؛ مگر آنکه شرکت خصوصي بخواهد اجحافي کند که در اين صورت، سپاه براي ايجاد رقابت و تعديل قيمت وارد خواهد شد».
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.