|

مرد جدید

«آمریکایی» رمانی است از هنری جیمز که با ترجمه فرزانه شیخ در نشر نیلوفر منتشر شده است. هنری جیمز از نویسندگان مطرح اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم آمریکاست و از آن زمره نویسندگان که ساختمان داستان و این‌که در رمان هر چیز به دقت سر جای خود قرار بگیرد برایش بسیار مهم بود و با وسواس بسیار می‌نوشت. چه بسا بخشی از این وسواس میراث آشنایی جیمز با گوستاو فلوبر بوده باشد. این آشنایی برمی‌گردد به زمانی که جیمز به فرانسه رفته بود و در پاریس زندگی می‌کرد. در بخشی از پیش‌گفتار ترجمه فارسی رمان آمریکایی درباره سبک جیمز و آن‌چه او در عالم نویسندگی به آن مشهور است آمده است: «اشتهار جیمز وام‌دار تجزیه و تحلیل‌های روانی واقع‌گرایانه، نثر پیچیده و پالوده، بی‌طرفی در توصیف شخصیت‌ها و مطالعه در ژرفای ذهن قهرمانانش برای بیان کشمکش‌های درونی آن‌ها به هنگام رویارویی با دشواری‌های زندگی است.» در این پیش‌گفتار همچنین درباره درونمایه آثار جیمز آمده است: «درونمایه بیشتر آثارش تقابل بین فرهنگ‌ها، ارزش‌های حاکم و شیوه زندگی اروپایی‌ها و امریکایی‌هاست که یکی سنت‌گرا، سرسخت، ظاهربین و جاافتاده است و دیگری نوکیسه، ساده و نوگراست که در نهایت با واقعیت کنار می‌آید.» قهرمان رمان «آمریکایی» جیمز مردی است به نام کریستوفر نیومن. در بخشی دیگر از پیش‌گفتار ترجمه فارسی این رمان، شخصیت نیومن و موقعیت او در رمان «آمریکایی» این‌گونه معرفی می‌شود: «نام قهرمان جیمز، کریستوفر نیومن است که نام کوچکش به معلومات تاریخی اندکی برای شناسایی نیاز دارد و نام فامیلش خود به‌قدر بسنده گویاست: مرد جدید. طنز جیمز در این است که دموکراتی را از فضاهای باز و بی‌کران از آتلانتیک، نه برای کشف، که برای کشفی دوباره به خانه‌های سنگفرش و محصور و به پشت دیوارهای قطور و بلند به جست‌وجوی آریستوکرات‌هایی می‌برد که خود را از دنیای عادی کنار کشیده و محبوس کرده‌اند. نیومن دموکراتی است که با سعی و کوشش خود بزرگ شده ولی فرصت فراگیری درس‌هایی از تمدن را نداشته و در خلأیي تاریخی به بالندگی رسیده است.» آن‌چه می‌خوانید سطرهایی است از این رمان: «نیومن در طی انجام کارهایش یک بار صبحی را در وطن آقای بابکوک گذرانده بود، و به دلایلی پنهانی‌تر از آنچه آشکار باشد، دیدارش از آن‌جا همیشه در نظرش شکلی خنده‌دار به خود می‌گرفت. برای عملی‌کردن لطیفه‌اش، که بی‌شک چون آن را توضیح نداده بود خیلی بی‌مزه می‌نمود، دوستش را با کلمه دورچستر خطاب می‌کرد. رفیقان راه غالبا زود با هم صمیمی می‌شوند ولی بسیار نامحتمل است که شخصیت‌هایی چنان ناهمگون، بتوانند در زادگاه اصلی‌شان به‌راحتی نکاتی برای ارتباط بیابند. هر دو واقعا تا حد ممکن متفاوت بودند. نیومن که هیچ‌وقت به چنین مسایلی فکر نمی‌کرد وضع را با متانت و ملایمت زیاد پذیرفت ولی بابکوک در خلوت به آن اندیشید، در واقع سر شب به اتاقش می‌رفت که مسأله را هشیارانه و بی‌طرفانه از نظر صراحت و روشنی‌اش مورد توجه قرار دهد. مطمئن نبود که معاشرتش با قهرمان ما که طرز رویارویی‌اش با زندگی مطابقت اندکی با شیوه او داشت کار بجایی باشد...».

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.