|

روایتی از فنی‌وحرفه‌ای‌ها

در ایران تحولات‌ اقتصادی‌ دهه‌ 1350 که‌ با افزایش‌ ناگهانی‌ قیمت‌ نفت در بازارهای‌ جهانی‌ آغاز شد، تأثیر زیادی‌ بر بالارفتن‌ میزان‌ توجه‌ دولت‌ به‌ آموزش‌های‌ فنی‌‌وحرفه‌ای‌ گذاشت. در این دوره آموزش‌های‌ فنی‌‌وحرفه‌ای‌ تا حدودی‌ اهمیت‌ و توسعه‌ یافت‌ و تغییرات زیادی‌ در نسبت آموزش‌ فنی‌‌وحرفه‌ای‌ به آموزش نظری به وجود آمد. به‌طوری‌که‌ تعداد هنرآموزان از چهار درصد کل دانش‌آموزان متوسطه در سال‌ تحصیلی‌ 51-50 به‌ 23/6درصد (بالاترین‌ وضعیت‌) در سال‌تحصیلی‌ 58- 57 رسید که‌ بیشتر آنها (43 درصد) در رشته‌ خدمات‌ و بازرگانی‌ اشتغال‌ به‌تحصیل‌ داشتند. اما با وجود ‌رشد مزبور نظام‌ آموزش‌ فنی‌‌وحرفه‌ای‌ چه‌ از نظر کمی‌ و چه‌ از نظر کیفی‌ توانایی‌ پاسخ‌گویی‌ به‌ نیازهای‌ اقتصادی‌ را به دست‌ نیاورد. بعد از پیروزی‌ انقلاب‌، ‌ به‌ منظور بهبود وضعیت‌ ‌آموزش‌های‌ فنی‌‌وحرفه‌ای‌ تغییراتی صورت‌ گرفت‌. بخشی‌ از این‌ تغییرات‌ ‌مانند اجرای‌ طرح‌ کاد، تأسیس‌ هنرستان‌های‌ جوارکارخانه‌ای‌ و برقراری‌ کارآموزی‌ در برنامه‌ درسی‌ هنرستان‌ها در دهه‌ اول‌ انقلاب‌ تغییراتی‌ را در نظام‌ آموزش‌ فنی‌‌وحرفه‌ای‌ به وجود آورد بدون‌ اینکه‌ در ساختار آن‌ تغییری‌ به وجود آورد. تدوین‌ طرح‌ و اجرای‌ نظام‌ جدید آموزش‌ متوسطه‌ در آموزش‌های‌ رسمی‌، نوع‌ جدیدی‌ از آموزش‌های‌ فنی‌‌وحرفه‌ای‌ با نام‌ شاخه‌ کار دانش‌ در قالب‌ نظام‌ جدید آموزش‌ فنی‌‌وحرفه‌ای‌ ارائه‌ شد. علاوه‌ بر آن‌، اقدامات‌ دیگری‌ در بخش‌ آموزش‌های‌ فنی‌‌وحرفه‌ای‌ غیررسمی‌ مانند سپردن‌ آموزش‌های‌ کشاورزی‌ به‌ آموزش‌وپرورش‌، تأسیس‌ شورای‌ عالی‌ هماهنگی‌ فنی‌‌وحرفه‌ای‌ و همچنین‌ تأسیس‌ سازمان‌ فنی‌‌وحرفه‌ای‌ در وزارت‌ کار با هدف‌ تحقق‌ وحدت‌ و ایجاد هماهنگی‌ بین‌ آموزش‌های‌ فنی‌‌وحرفه‌ای‌ صورت‌ گرفت‌. در دهه‌ 1370 که‌ نظام‌ جدید آموزش‌ متوسطه‌ به‌ اجرا درآمد، اجرای‌ شاخه‌ کاردانش‌ موجب‌ توسعه‌ آموزش‌های‌ فنی‌‌وحرفه‌ای‌ شد. با وجود افزایش‌ جمعیت‌ دانش‌آموزی‌ به‌ویژه‌ در دوره‌ متوسطه‌، سهم‌ آموزش‌های‌ فنی‌‌وحرفه‌ای‌ و کاردانش‌ در ترکیب‌ جمعیت‌ دانش‌‌آموزی‌ افزایش‌ قابل‌‌توجهی‌ یافت‌ به‌طوری‌که‌ در پایان‌ دهه‌ 1370 نسبت‌ دانش‌‌آموزان‌ شاخه‌ فنی‌‌وحرفه‌ای‌ و کاردانش‌ به‌ شاخه‌ نظری‌ به‌ رقم‌ 28/3درصد رسید. با توجه به همه این حقایق سؤال این است که بر چه مبنایی می‌توان اسباب تربیت و رفتار اقتصادی معقول دانش‌آموزان را در نظام آموزش‌وپرورش کشور فراهم کرد؟

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.