|

ترجمه کتاب «طوطی سمج» امیرحسن چهل‌تن به زبان آلمانی

مشاهداتی از تاریخ معاصر

گروه ادبیات: «طوطی سمج» نام تازه‌ترین کتاب امیرحسن چهل‌تن است که اخیرا ترجمه آلمانی آن در نشر آندرآس روتزر آلمان منتشر شده است. چهل‌تن را به‌عنوان نویسنده تهران معاصر می‌شناسند اگرچه او تنها به ترسیم تهران در آثارش بسنده نکرده و در یکی از رمان‌های سال‌های اخیرش به نام «خوشنویس اصفهان» به حمله افغان‌ها و سقوط اصفهان در دوران شاه‌سلطان‌حسین صفوی پرداخته است، اما تهران در مقاطع حساس تاریخ معاصر ایران یکی از زمینه‌های اصلی بسیاری از رمان‌های اوست. چهل‌تن در کتاب «طوطی سمج» نیز مانند بسیاری از آثارش به مقطعی از تاریخ معاصر ایران پرداخته و آن را دستمایه روایت قرار داده است. «طوطی سمج» روایت یک‌ سال اول انقلاب است و وقایع آن بین آبان 57 تا آبان 58 اتفاق می‌افتد. این کتاب درواقع یک اثر مستند - داستانی است که از نگاه یک دانشجو روایت می‌شود و کتاب در واقع شرح مشاهدات اوست. چهل‌تن از خلال این روایت تصویری از دوران انقلاب به دست می‌دهد. او درباره وجه تسمیه عنوان این کتاب به «شرق» می‌گوید: «فقط چند هفته پس از پیروزی انقلاب ۵۷ یکی از روزنامه‌ها در خبری اعلام کرد نیروهای انقلاب موقع مصادره خانه‌ای که به یکی از طاغوتیان تعلق داشته، با یک طوطی مواجه شدند که مدام تکرار می‌کرده: جاوید شاه. عده‌ای لابد به این خبر خندیدند، اما من از خودم پرسیدم حتی اگر تعداد طرفداران شاه فقط به تعداد انگشتان یک دست باشد آیا یکی از آنها امکان آن را دارد که طرفداری‌اش را با صدای بلند اعلام کند؛ آن روزها هنوز کسی به مقوله‌ای به نام عدالت فکر نمی‌کرد.»چهل‌تن پیش از این نیز در رمان «سپیده‌دم ایرانی» به دوران انقلاب پرداخته بود. در آن رمان شخصیت اصلی داستان که سال‌ها دور از ایران زندگی می‌کرده در بحبوحه انقلاب به ایران بازمی‌گردد و همه‌چیز را تغییریافته می‌بیند. «طوطی سمج» نیز روایت سال‌های انقلاب است منتها از زاویه‌ای متفاوت با «سپیده‌دم ایرانی»، اگرچه در این کتاب نیز مانند «سپیده‌دم ایرانی» نه فقط با روایت روزهای انقلاب و حال‌وهوای آن روزها که با ارجاعاتی به گذشته نیز روبه‌رو هستیم. چهل‌تن در «طوطی سمج» اگرچه دوره انقلاب را به‌عنوان زمینه اصلی روایت برگزیده اما به مناسبت‌های مختلف گریز به گذشته نیز می‌زند. او درباره فرایند ترجمه و انتشار این کتاب در آلمان می‌گوید: «در اکتبر ۲۰۱۵ در نمایشگاه کتاب فرانکفورت در ملاقاتی تصادفی با آندرآس روتزر، ناشر جوانی که به خاطر نوآوری‌هایش در بازار کتاب آلمان زبانزد همگان است، صحبت از ماجرای طوطی و خاطراتم از آن روزهای پرتب‌وتاب به میان آمد. او بلافاصله گفت: چرا اینها را نمی‌نویسی، ما به چهلمین سالگرد انقلاب اسلامی نزدیک می‌شویم. یک هفته بعد خانم کرین گراف، کارگزار ادبی‌ام، به من اطلاع داد که آندرآس قرارداد کتابی که صحبتش را با او کرده‌ام برای امضا به دفترش فرستاده است. من که آن روزها مشغول نوشتن رمانِ محفل عاشقان ادب بودم، آن را موقتا کنار گذاشتم و مشغول نوشتن مشاهدات و شنیده‌هایم از آن روزها شدم که این کار یک سال به طول انجامید و حاصلش شد کتابی که نامش را طوطی سمج گذاشتم و اکنون به زبان آلمانی منتشر شده است.»از امیرحسن چهل‌تن پیش از این نیز آثار بسیاری به زبان آلمانی ترجمه شده است که رمان‌های «تهران، شهر بی‌آسمان» و «خوشنویس اصفهان» از آن جمله است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.