|

مسئله چیست و برای کیست؟

حبیب‌الله معظمی

‌در غیرعادی و دشواربودن شرایط عمومی کشور در ماه‌های در حال گذر و پیش‌رو تردیدی نیست؛ چراکه هم مقامات و هم مردم ایران آن را به زبان آورده‌اند؛ حال نامش را بگذاریم بحرانی که با آن مواجه‌ایم یا مسئله حاد یا جدی ملی یا شرایط اضطراری و از این قبیل. این شرایط عمدتا به‌دلیل خروج آمریکای ترامپ از برجام و در مرتبه بعد عملکرد نامناسب برخی مدیران و نداشتن پیش‌بینی‌های شایسته آنها برای شرایط جدید، پدیدار شده است.بنابراین کشور با شرایط جدید سختی روبه‌رو است و چون انسان دنبال شرایط بهتری است، بالطبع باید بحران کنونی را کنترل کنیم و عوارض منفی آن را کاهش دهیم تا جامعه به سلامت از آن عبور کند. مسئله همین است؛ شرایط غیرعادی و سخت که باید دست‌به‌کار شد و بر آن فائق آمد. حال سؤال این است که چه کسی و چه طرفی باید در حل آن مشارکت و برای برطرف‌شدن آن احساس مسئولیت کند؟ همان‌طور که ناظران بین‌المللی و نیز ایجادکننده عمده این مسئله، یعنی ایالات متحده ترامپ، هم در لفافه و هم با شفافیت گفته‌اند که هدفشان تغییر جمهوری اسلامی است، مسئله و شرایط سخت کنونی کشور، ابعاد ملی و فراجناحی به خود می‌گیرد؛ یعنی مسئله فراتر از یک جناح و دولت مستقر است و جنبه‌ تمامیت ارضی و منافع ملی پیدا می‌کند.
از این لحاظ، شرایط ناخوشایند جدید کشور دیگر مسئله دولت میانه‌روی حسن روحانی و اصلاح‌طلبان حامی آن نیست، بلکه چون پای ایران و نظام جمهوری اسلامی در میان است، این مسئله به همه جناح‌های درون نظام و حتی اپوزیسیون داخلی درون نظام مربوط می‌شود. وقتی چنین است در حیرتیم که بخشی از جناح اصولگرا چنین احساسی ندارد، خطر را احساس نمی‌کند و واکنشی نشان نمی‌دهد؛ گو اینکه مسئله بازگشت تحریم‌ها و شرایط سخت کنونی فقط مربوط به دولت و اصلاح‌طلبان است. در حیرتیم وقتی شروط 15گانه و بیانیه اصلاح‌طلبان از منظر «اصلاح‌طلبان مدافع جمهوری اسلامی هستند» منتشر می‌شود، از جبهه اصولگرایان که مدعی این دفاع، البته به‌طور انحصاری‌اند، صدایی بلند نمی‌شود! چرا جبهه اصولگرایان در برابر خطری که متوجه کشور است، سکوت کرده است؟ نه‌تنها سکوت کرده که شاید به‌علت درک‌نکردن شرایط مانع تراشی هم می‌کند و با طرح سؤال از رئیس‌جمهوری سیگنال‌های شکاف و نبود انسجام داخلی را به خارج می‌دهد. انتظار این بود که بعد از سخنان رئیس دولت اصلاحات، شیخی یا متنفذی در میان اصولگرایان بلند می‌شد و صدا برمی‌آورد و برای کمک به دولت و نظام، برای عبور از این شرایط راهی ارائه می‌داد. شاید اصولگرایان نتوانسته‌اند جای خالی امثال مرحوم حبیب‌الله عسگراولادی را برای چنین مواقعی پر کنند و صدایی مانند صدای او برآورند. آنها نیک بدانند که سکوت و بی‌تحرکی آنها در این شرایط و عبور از آن و گروهی و بخشی‌دیدن این مسئله، قضاوت بی‌رحمانه تاریخ و عواقب ناخوشایند برای کشور را با مقصربودن آنها، در پی خواهد داشت. مسئله شرایط جدید، مسئله همه گروه‌ها و حتی همه ارکان نظام، قوا و نهادها و دستگاه‌های غیردولتی و فرادولتی است و اگر وارد مناقشه بیهوده و چرخه معیوبِ مقصرشناسی این شرایط شویم، چه‌بسا پای خیلی از ساکتان بحران امروز گیر است. اما، هرگز این مقصرشناسی ما را به مقصد نمی‌رساند و مسیر نادرست و چاه ویلی است که انتهایی غیر از تضعیف همین ذخیره و تتمه ملی برای عبور از بحران کنونی، نخواهد داشت. بنابراین همه نهادها و گروه‌ها برای عبور کشور از این بحران باید به مدیریت واحد دولت که دست بر قضا میانه‌رو هم هست، تن در‌دهند؛ در همه حوزه‌ها از سیاسی و اقتصادی گرفته تا امور و سیاست خارجی و فرامرزی. البته دولت هم با ترمیم خود و کارآمدسازی و پرهیز از آزمون و خطا، باید برنامه‌ای جدی و جامع برای مواجهه و عبور از این شرایط تدوین کند؛ همچنین به مجریانی قابل و کوشا برای عبور از این مقطع به جای گذران زمان نیاز است. چرا نباید دولت ما مانند آمریکای ترامپ که 800 نفر نیروی ویژه برای اعمال و تعقیب تحریم‌ها علیه ایران در تشکیلات واحد سازمان داده است، برای مقابله و عبور از تحریم‌ها سامانه‌ای ویژه داشته باشد!

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.