قلب بريتانيا در دستان يک مسلمان
آزاده تاجعلي
نامش عربي، اصالتش پاکستاني و شغلش مديريت پايتختي اروپايي است؛ صادق امانخان، نخستين شهردار مسلمان لندن که در اين ماه، دومين سالگرد انتخابش را جشن ميگيرد؛ جشني که در منش او، به يقين، بيتکلف و با ادامه کارهاي معمولش تفاوتي ندارد؛ يعني در ماه مي هر سال از شهرداربودنش احتمالا به ديدار زنان دستفروشي ميرود که در گوشهاي تاريخي از لندن کنار رودخانه «کَم» روي ارابهاي قديمي، ماهي تازه ميفروشند. اين کار در فرهنگ و شخصيت صادق يعني جشن.
شهردار 47ساله لندن براي معرفي عمومي خود يک راه بسيار ساده را انتخاب کرده است؛ يک وبسايت شخصي دارد که با گرافيک و سروشکل ساده با روايت اولشخص، با مردم دنيا حرف ميزند. در نگاه اول، متن معرفي آنقدر ساده و محاورهاي است که گمان ميرود صادق يک روز که از سر کار برميگشته، در واگن متروی لندن با خودکار آن را روي برگهاي نوشته که بيشباهت با کپي قبض يک بانک نيست؛ همين قدر بيطمطراق و غيراداري؛ اما در واکاوي دقيق اين متن بايد در نظر داشت که هر فعال بينالمللي در حوزههاي سياسي و اجتماعي حتما از توان و هوش نويسندگي چندين فعال رسانه بهره ميبرد و نوشتههاي اولشخص شهردار لندن آنقدرها هم نبايد واگن مترويي و بيحسابوکتاب باشد. بههرحال و بدون توجه به نامهاي مشاوران رسانهای اين مرد انگليسي، در صفحه نخست وبسايتش زير عنوان «داستان من» ميخوانيم: من در لندن به دنيا آمده و سراسر زندگيام را همينجا سپري کردهام. همسرم نيز مانند من اهل لندن است. ما اينجا دو دختر به دنيا آورديم و داستان زندگيمان بهروشني نشان ميدهد لندن چگونه به موفقيتمان کمک کرد. در ادامه اتوبيوگرافي آقاي شهردار ميخوانيم: والدينم در سال 1960 از پاکستان به لندن مهاجرت کردند. پدرم روي اتوبوس کار ميکرد و خب آنقدر توانايي مالي داشت که با سپردهگذاري بانکي بتواند سرپناهي براي خانوادهاش بخرد. وصف دوران تحصيلي اين شخصيت سياسي-اجتماعي در همين ابتداي داستان زندگياش آمده است: من، برادرانم (هفت برادر) و خواهرم همگي تحصيلات ابتدايي را به بهترين شکل ممکن در «توتينگ» سپري کردهايم و البته شانس آن را داشتهايم که بدون پرداخت هيچ هزينهاي، دوره دبيرستان را هم ادامه دهيم. پس از آن، دوره دانشگاه فرارسيد که من بيشتر از آنکه توان ماليام مؤثر باشد، توانمنديهاي ذاتي و استعدادهايم به نجاتم آمدند و در دانشگاه قبول شدم. درباره بخش ديگري از زندگي صادق ميخوانيم: من بهعنوان يک وکيل با گرايش حقوق بشر، در زندگيام از مردمي دفاع کردهام که جايجاي انگلستان گرفتار تبعيضها و نابرابريها بودند. اين فعاليتم البته به راهاندازي کارخانهاي منجر شد که 50 کارگر در آن مشغول کار شدند. البته من خودم در زندگي تبعيضهاي ظالمانهاي را به صورت مستقيم حس کرده بودم و همين امر از من شخصيتي ساخت که هر جايي تبعيضي حس کنم، قاطعانه با آن بجنگم. حقوق بشر در واقع همين است. در گريز شهردار لندن به فعاليتهاي حزبياش، درست در همين نقطه از حزب کارگري بريتانيا ياد ميشود. او انگار چکشي به دست گرفته تا در احساسيترين نقطه واگوکردن داستان زندگي، پس از کمک به معيشت 50 کارگر گرفتار تبعيض درآمدي و سروساماندادنشان در يک کارخانه، چکش را بکوبد و بگويد: حقوق بشر يکي از پرمباهاتترين دستاوردهاي حزب کارگري است. همينقدر محکم با چکش يک حزب بر سر مخاطب ضربه ميزند. همينجا تعلق خاطر و دِينش را به حزبي نشان ميدهد که او را در انتخابات درونگروهيشان با 60 درصد و در انتخابات شوراي شهر لندن با 8/56 آرا، روانه اتاق کار شهردار لندن کرد؛ حزبي که با هويت پاکستاني اين مرد انگليسي و زندگي راننده اتوبوسي پدر توانمندش درآميخته است. صادقخان در وبسايت شخصياش بخشهاي مختلفي هم براي معرفي برنامهها، اولويتها، علاقهمنديها و چشماندازهايي که براي پايتخت انگليس ترسيم کرده است، دارد که در بخش دوم اين اين نوشتار به آنها خواهيم پرداخت.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.