برادری به توان 9
مهشید ستوده
صدای خنده میآید، شاید قلبش را داشته باشد. نکند این پسربچه کلیهاش را داشته باشد؟ نکند این دخترک کبدش را داشته باشد؟ آرام میشوم. حالا برادری که همبازی بچگیهایم بود 9 برابر شده است. حالا تمام مردم کشور میتوانند برادرم باشند چون عضوی از او ممکن است در بدن هر کدامشان باشد.
*** سینهاش منظم بالا و پایین میرفت؛ نه مثل آن وقتهایی که دنبالم میکرد تا صدای قهقهههایم را بشنود. آرام و منظم، بالا و پایین. بدنش گرم گرم بود. درست مثل همان وقتهایی که در آغوشم میگرفت. عطرش همانی بود که هر وقت حرف از برادر میشد در مشامم میپیچید. «از نظر علمی کار تمام است». این را دکتر در جمع خانواده بعد از 10 تست برای اطمینان از مرگ مغزی گفته بود و من به طرز احمقانهای به این فکر میکردم که شرط اول پزشکبودن «بیرحمی» است. مگر میشود در چشمان پدر، مادر، خواهران، برادر و همسر بیماری که کودک چهارسالهاش در خانه همه فکر و ذکرش تولد دو هفته دیگر پدرش و انتخاب رنگ بادکنکها برای تولدش است، زل زد و گفت کار تمام شده است؟ مگر میشود اشکها، ضجهها و ازحالرفتنها را دید و خیلی عادی پیشنهاد «اهدای عضو» آن هم برای فردی که هم بدنش گرم است و هم سینهاش از نفس بالا و پایین میرود، داد؟ سالها پیش همان روزهایی که با سرعت افتضاح دایلآپ به اینترنت وصل میشدیم و از شوق کامپیوتر و اینترنتداشتن سرمست بودیم، مثل همیشه با هم در سایت «ایراناهدا» فرم پر کرده بودیم و چند هفته بعد پست کارتهای اهدای عضومان را آورده بود. همان روزها بود که مادر به هر دومان اخم کرده بود و دلخور شده بود. چه کسی اما فکرش را میکرد که سالها بعد در آن اتاق کوچک همهمان با چشمهای سرخ و پراشک این پیشنهاد خونسردانه را از دکتر بشنویم؟ دکتر اما بیرحم نبود، روزها بعد وقتی غم رفتنش کمی فروکش کرد، فهمیدم پزشکان در آن شرایط چقدر شجاع هستند. دو هفته دیگر تولدش بود. 35سالگیاش تمام میشد اما دو هفته زودتر در همان بیمارستانی که 35 سال قبل به دنیا آمده بود تقدیر ما را در یک اتاق جمع کرده بود تا پیشنهاد اهدای عضو را بررسی کنیم. نگاهها، از همان لحظهای که از اتاق بیرون آمده بودیم، پرسشگر شده بود. همه حالا بیرون از گود بودند. گودی که در همه سالهایی که خودم کارت اهدای عضو داشتم، بیرونش ایستاده بودم و فکر میکردم مگر میشود بیماری مرگ مغزی شود و برای اهدای عضوش تعلل کرد؟ حالا من داخل گود بودم. گودی که در آن خواهری ایستاده بود که به چشمهای عسلی نیمهباز برادرش خیره شده بود و فکر بیرونآوردن چشمها، دلش را آشوب میکرد. مادری که اولینباری که صدای تپش قلب فرزندش را شنیده بود، به یاد میآورد و بیرونآوردن آن قلب از بدن پسرش تنش را میلرزاند. پدری در درون گود ایستاده بود که طبق قانون باید فرم اهدای عضو را امضا میکرد. همسری که هنوز چشمانتظار یک معجزه بود. معجزه اما خیلی وقتها نمیشود. معجزه نمیشود تا تصمیمات بزرگ گرفته شود. معجزه نشد، هیچ خبری از آن بههوشآمدنهای ناگهانی که در فیلمها نشان میدادند نبود. حالا وصیتها هم به یاد میآمدند. وصیت به اهدای عضو را دو هفته قبل تکرار کرده بود و همان یادآوری، نشانهای شد برای امضایی که پدر و همسر باید پای فرم رضایت اهدای عضو میزدند. دو هفته مانده بود به تولدش که 9 عضو بدنش در بدنهای دیگر متولد شد. دو هفته مانده بود به تولدش که دستگاهها را در اتاق عمل از بدنش جدا کردند، پولیوری که روز آخر با پیراهن زیرینش ست کرده بود را درآوردند تا همانطور که متولد شده بود اینبار 9 بار دیگر و دوباره متولد شود. در 9 بدن دیگر که تصادف وحشتناک آن شب، این تولد را برای آنها رقم زده بود. حالا قلبش در سینهای دیگر میتپد، کبدش به یک انسان دیگر جان بخشیده است و همین تحمل غم رفتنش را آسانتر کرده است که بدانم او نرفته است و در عین رفتن در 9 بدن دیگر متولد شده است. *** بگذاریم «فرشید»ها زیاد شوند. بگذاریم صدای خنده «فرشید»هایمان را از حنجره چهرههای جدیدی که اعضای بدن اهدایی به آنها زندگی بخشیده بشنویم. کاش همگیمان بتوانیم در عین مردن، زنده باشیم. هر بیماری مرگ مغزی یک هستیبخش است قدرتی که نهتنها شاید خداوند به کمتر بندهای بدهد بلکه میتواند رفتن از این دنیا را در عین غمناکبودن زیبا کند. روز ملی اهدای عضو را با یادکردن از «فرشیدها» گرامی بداریم.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.