|

پس چه كسي بماند؟

بابك زماني-رئيس انجمن سكته مغزي

كاوه مدني تنها استاد بين‌المللي‌اي بود كه در سال‌هاي اخير بعد از طي مدارج علمي در مقياس بين‌المللي، به كشور برگشت تا يك پست دولتي را پذيرفته و به حل يكي از بزرگ‌ترين معضلات ملتي كه نام و نام فاميل او با اسطوره‌هاي كهن و مدرن آن آغشته است، كمك كند. معلوم نشد به چه دليل چندروزي دستگير شد. به خاطر سماع شادمانه‌اي كه هيچ نكته غيرعرفي‌اي در آن نبود، مورد شماتت و اتهام قرار گرفت و ناگهان خبر آمد كه استعفا داده و رفته است و استعفاي او هم به دليل نگراني والدينش مورد‌پذيرش قرار گرفت!

وقتي خبر رسيد كاوه مدني، يك استاد جوان بين‌المللي، معاون سازمان محيط‌ زيست شده، موجي از شادي و اميدواري بسياري از متخصصان و كارشناسان رشته‌هاي مختلف را فراگرفت. من شخصا تصور كردم این امر مي‌تواند آغازي بر حضور ده‌ها متخصص مغز و اعصاب و سكته مغزي شاغل در بهترين بخش‌هاي اروپا و آمريكا در داخل كشور باشد؛ متخصصاني كه تخصص‌هاي مشابه ايشان را كمتر از انگشت‌هاي يك دست در داخل كشور داريم. اما بازگشت کاوه مدنی آب سردي بود كه بذر نااميدي را در اذهان كساني كه زخم‌هاي جدايي روزافزون از سيستم‌هاي علمي بين‌المللي را با پوست و گوشت خود احساس مي‌كردند، پاشيد. به اين نکته كه چرا جامعه ما و مسئولان نتوانستند از حضور او استفاده كنند -و حتي به اين موضوع كه چرا رجعت كشور به دوراني كه محتاج این افراد است درك نمي‌شود- بارها و بارها اشاره شده است و مستقيم و غيرمستقيم مسئولان مورد خطاب قرار گرفته‌اند. بنده از جزئیات آمدن و رفتن کاوه اطلاعی ندارم و دلیل آن را نمی‌دانم و به شایعات هم نمی‌توان تکیه کرد. قطعا کاوه مدنی هم می‌دانسته آنگاه که به ایران بیاید دسته‌گل و فرش قرمز در انتظار او نخواهد بود و با مشکلات عدیده‌ای روبه‌رو خواهد شد. اما تأکید من در اینجا بر آن است که رفتن او و امثال او چه اثر ناگواری برای کشور و مردم دارد. واقعيت آن است كه مهاجرت دائمي و روزافزون بسياري از مردم، روشنفكران و تكنوكرات‌ها معدل همفكرانشان در داخل كشور را در برابر تفكرات ديگر هرچه بيشتر و بيشتر تنزل داده است. شيوه رايج و مرسوم زندگي هم به ‌طرزي اجتناب‌ناپذير به سوي شيوه زندگي كساني تمايل پيدا مي‌كند كه عزم و اراده‌اي جدي‌تر در دفاع از شيوه زندگي خود داشته‌اند و براي اين غلبه استفاده از هر ابزاري ازجمله ابزار قدرت دولتي را هم غيراخلاقي نمي‌دانند. خروج سيل‌آساي گروهي كه برشمردم، گويا دیگر حساسيت چنداني را برنمي‌انگيزد، ممانعت يا تبليغي صورت نمي‌گيرد و حتي به‌ نظر نمي‌رسد اتفاق مهمي باشد. انگار گروهي را خوشحال هم مي‌كند. همه مسافرت‌هاي علمي كه به‌طور طبيعي در همه‌جاي دنيا صورت مي‌گيرد، در ایران دائما به مهاجرت‌هاي اجتماعي تبديل مي‌شود. در‌حالي‌كه براي بسياري از مسائل و مشكلات راه‌حل‌هاي بين‌المللي وجود دارد، كشور ما در انزواي علمي خود و مهم‌تر از آن در تکریم راه‌حل‌هاي بومي خود دارد آهسته‌‌آهسته رنگ مي‌بازد. اقتصاد، سياست و محيط‌ زيست حيطه‌هايي نيستند كه خوب و بد ‌آن و نياز آنها به ارتباط بين‌المللي بدون میانجی در برابر چشمان همه آشكار شود. فوتبال از همه مشخص‌تر است، بی‌واسطه تغییرات آن‌ را مشاهده و درك كرديم و از مزاياي مربي خارجي سود مي‌بريم. دانش طب هم البته نه به مشخصی فوتبال، اما نتايجي زودرس دارد. در اينجا نياز به ارتباطات بين‌المللي و كارشناسان مديريت بهداشتي با پوست و گوشت احساس شده و نتايجي آشكار دارد. تمام بخش‌هاي پيشرفته پزشكي دنيا آكنده از جواناني است كه كم‌كم دارند نام و خاطره اين كشور را هم در ذهن خود پاك مي‌كنند. اما از ياد نبريم که چند دهه پيش دانشكده‌هاي فني‌ ما بيش از دانشکده‌های پزشكي‌ آكنده شده بود از جواناني كه تصميم گرفته بودند از همه‌چيز خود در راه اين كشور بگذرند و گذشتند. تازه آن موقع راه درستي هم براي اين فداكاري وجود نداشت. اتفاقا گويا اين را هم مي‌دانستند يا احساس مي‌كردند، اما اين موضوع مسئوليت اخلاقي آنها را زائل نمي‌كرد. اما اکنون همه پیوسته در کار بستن چمدانند. کاوه مدنی هم رفت. پس چه کسی باید بماند؟!

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.