|

صلح، مين و جنگ ناتمام

فاطمه صادقي.فعال در حوزه آموزش خطر‌هاي مين

مين‌ها يکي از مشکلات جنگ‌هاي نوين است. وقتي جنگ خاتمه مي‌يابد و توپ‌ها از غرش مي‌افتند، اين مين‌هاي زمان جنگ است که پس از آن وظيفه کشتار غيرنظاميان را بر عهده مي‌گيرد.
حدود 70 کشور جهان با مشکل مين‌هاي زميني روبه‌رو هستند و بنا بر گزارشات حدود 110 ميليون مين در سراسر جهان پراکنده است و در انتظار قرباني خود به کمين نشسته‌اند. مين‌هاي زميني مانع بازگشت آوارگان پس از جنگ به مناطق شده و دسترسي مردم را به راه‌ها، منابع آب، مراتع و زمين‌هاي کشاورزي ناممکن يا دشوار مي‌كند و زندگي مشقت‌باري را براي مردم بازگشته از جنگ رقم مي‌زند. در اغلب موارد استفاده از اين امکانات منجر به مجروحيت، معلوليت يا فوت افراد مي‌شود. پاک‌سازي ميادين مين و مهمات باقي‌مانده از جنگ عملياتي بسيار خطرناک و پرهزينه است و گاهي ممکن است چندين سال طول بکشد. يکي از راه‌هاي کاهش تلفات غيرنظاميان، اجراي آموزش آگاهي از خطر مين براي ساکنان مناطق آلوده به مين است. در اين آموزش‌ها مردم محلي مي‌آموزند که تا زمان خاتمه پاک‌سازي چگونه فعاليت‌هاي روزانه خود را انجام دهند تا گرفتار دام‌هاي مرگ‌بار مين نشوند. به منظور مقابله با خطر مين‌هاي زميني مجمع عمومي سازمان ملل در دسامبر 2005، چهارم آوريل، برابر با ۱۵ فروردين، را «روز جهاني آگاه‌سازي درباره‌ خطرات مين» نام‌گذاري کرده است. نخستين‌بار در سال 2006 اين روز گرامي داشته شد. مجمع عمومي سازمان ملل از کشورها خواست با کمک به اين نهاد و سازمان‌هاي مرتبط به مقابله با مشکل مين بپردازند.
مشکل مين در ايران
ايران يکي از بزرگ‌ترين قربانيان مين در جهان است. بنا بر آمارهاي منتشرشده بيش از 16 ميليون مين در جريان جنگ هشت‌ساله کشور ما به جاي مانده است. اين مين‌ها تاکنون حدود
10 هزار نفر از هم‌وطنان ما را کشته يا مجروح كرده است. پنج استان غربي کشور ما با وسعتي برابر با چهارميليون‌و 200 هزار هکتار آلوده به مين‌ها و مهمات باقي‌مانده از جنگ شده‌اند.
در تازه‌ترين موارد، در اسفند گذشته خودروي يک خانواده در شوش با مين ضدتانک برخورد کرد و هر چهار سرنشين آن مجروح شدند. اندکي پس از آن در پيرانشهر مين‌ها يک کولبر را به کام مرگ فرو بردند و دو زخمي بر جاي گذاشتند. در آخرين روزهاي سال نيز نوجوان اهل شوش گرفتار دام مرگ‌بار مين شد و قبل از رسيدن به بيمارستان درگذشت.
در سال جديد و در آستانه روز جهاني آگاهي و مقابله با خطر مين، مين‌هاي به‌جامانده از جنگ، عيد چندين خانواده را به عزا تبديل کرد.
در ايلام پدر و کودک 10ساله‌اش در منطقه تفريحي بانکول بر اثر مهمات باقي‌مانده از جنگ جان باختند و کولبر ديگري در سقز پايش را روي مين جا گذاشت.مين‌روب‌ها هم که به مقابله با آنها برخاسته‌‌اند، از اين دشمن ضربه مي‌خورند. در سال گذشته سه مين‌روب جان خود را در مقابله با مين‌ها از دست داده و 17 نفر ديگر مصدوم شدند.
آموزش به مردم
آموزش آگاهي از خطر مين به مردم از ارکان مين‌زدايي بشردوستانه است.
آموزش خطر مين نقش بسزايي در کاهش تلفات غيرنظاميان دارد. مردم محلي بايد مناطق خطرناک، تابلوهاي خطر، نشانه‌هاي وجود خطر مين و نحوه اطلاع‌رساني را فرا بگيرند و اين آموزش‌ها بايد مستمر باشد. آموزش‌هاي خطر مين در جهان آثار خود را به خوبي نشان داده و باعث کاهش تلفات سالانه از 15 هزار نفر در دهه 90 ميلادي به حدود چهار هزار نفر شده است.
آموزش خطر مين در ايران توسط معاونت پيشگيري سازمان بهزيستي و معاونت امداد و نجات جمعيت هلال‌احمر انجام مي‌شود. به گفته مقامات مسئول تاکنون ميليون‌ها نفر از جمله دانش‌آموزان، کشاورزان و دامداران تحت آموزش‌هاي خطر مين قرار گرفته‌اند.
جنگ ادامه دارد
پس از گذشت سه دهه گويي جنگ هنوز در خاک ما تمام نشده است. حتي بعد از گذشت 12 سال از مرگ صدام حسين، آغازگر تهاجم به کشورمان. مين‌روب‌ها همچنان در مناطق جنگي با مين‌ها مقابله مي‌کنند و مردم محلي هرازچندي گرفتار مين‌هاي مدفون‌شده در اعماق خاک يا جابه‌جاشده توسط باد و باران مي‌شوند. با وجود مين‌هاي باقي‌مانده از جنگ مي‌توان گفت: صلح بدون پاک‌سازي ميادين مين، جنگي ناتمام است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.