نظريه ارگوديک، نظريه تايشمولر*
من در ايران بزرگ شدم و کودکي شادي داشتم. هيچيک از اعضاي خانواده من دانشمند نبودند، اما برادر بزرگ من هميشه به رياضيات و علم علاقهمند بود و من چيزهاي زيادي از او ياد گرفتم. من در محيطي بودم که زنان تشويق ميشدند مستقل باشند و علايق خود را دنبال کنند. به ياد ميآورم در تلويزيون برنامههايي درباره زنان شاخص و قدرتمند مانند «ماري کوري» و «هلن کلر» را تماشا ميکردم. من هميشه افرادي را که نسبت به کارشان شور و شوق داشتند، تحسين ميکردم و تحتتأثير کتابهايي مانند «شور زندگي» بودم که درباره زندگي «ونسان ونگوگ» نوشته شده بود. با وجود اين در دوران کودکي رؤياي من اين بود که نويسنده شوم و خواندن داستان، محبوبترين تفريح و سرگرمي من بود. بعدها وارد مسابقات رياضي شدم و علاقهمنديام به انجام کار رياضي بيشتر و بيشتر شد. دوستان خوبي داشتم که آنها نيز به رياضيات علاقهمند بودند و همين امر باعث شد دوران تحصيلات کارشناسي من به سالهايي مهيج و الهامبخش تبديل شود. من تحصيلات تکميليام را در رياضيات ادامه دادم و براي ادامه تحصيلاتم به دانشگاه هاروارد رفتم. در آنجا و تحتتأثير کار با «کورت مکمولن» به شاخههاي متفاوتي از رياضيات که به ديناميک و هندسه سطوح ريماني مربوط بود، علاقهمند شدم. علاقه وسيع و دانش عميق او تأثير بسيار بزرگي بر من داشت. در فضا و محيط دپارتمانهاي رياضيات روند و جو مردسالاري وجود دارد که گاهي براي زنان جوان مرعوبکننده است. با وجود اين من هيچوقت به دليل اينکه يک زن بودم، با مسئله خاصي مواجه نشدم و همکاراني داشتم که از من حمايت و پشتيباني ميکردند. با همه اين احوال، شرايط از آنچه ايدهآل به نظر ميرسد، فاصله بسياري دارد. من معتقدم زنان ميتوانند همان کار مردان را انجام دهند، اگرچه زمانبندي آنها ممکن است متفاوت باشد. شايد براي مردان سادهتر باشد که مدت طولانيتري را روي کارشان بهطور پيوسته تمرکز کنند و راحتتر از مسائل ديگر به نفع کارشان چشمپوشي کنند. همچنين آنچه جامعه از زنان توقع و انتظار دارد، گاهي متفاوت از نيازهايي است که کار تحقيقاتي طلب ميکند. به نظرم خيلي مهم است که شخص اعتمادبهنفس و انگيزه خود را حفظ کند. اغلب کارهاي من روي مسائلي بوده است که به هندسه سطوح و همچنين حوزههاي مربوط به آن مربوط ميشود. آناليز مختلط و نظريه ارگوديک هميشه مرا مسحور خود کرده است. من از مطالعه حوزههاي مختلف رياضيات و درک ارتباط ميان آنها لذت ميبرم. يکي از ويژگيهاي شگفتانگيز و جذاب مسائل مربوط به سطوح ريماني، ارتباطي است که با حوزههاي متعددي در رياضيات دارند؛ حوزههايي نظير نظريه ارگوديک، هندسه جبري و هندسه هذلولوي. من در فرايند کار تحقيقاتي بسيار کُند هستم. من اعتقادي به مرزهاي مشخص ميان حوزههاي مختلف رياضيات ندارم و دوست دارم درباره مسائل چالشبرانگيزي فکر کنم که من را هيجانزده ميکند و مسيري را دنبال کنم که اين مسائل پيش پاي من ميگذارند. اين روش به من اين امکان را ميدهد که با همکاران باهوش بسياري در تماس باشم و از آنها ياد بگيرم. از يک نظر کار رياضياتي شبيه به نوشتن يک رمان است. جايي که مسئله شما، همانند شخصيت يک کاراکتر داستان توسعه پيدا ميکند؛ اما بايد خيلي مواظب باشيد که هرچه ميگوييد دقيق باشد. درنهايت همه بخشها بايد مانند چرخدندههاي يک ساعت در کنار هم قرار گيرند و سر جاي خود باشند. * خودنوشت مريم ميرزاخاني در کتاب «رياضيدانان، نگاهي بيروني به دنيايي دروني»
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.