|

روزهای آخر مصوبه برج-باغ

معصومه اصغری : لغو مصوبه برج باغ به‌عنوان یکی از مخرب‌ترین و پرحاشیه‌ترین مصوبات شورای شهر تهران که منتهی به حذف حداقل چهار‌ هزار هکتار از باغات تهران شد، قرار است این هفته در شورای پنجم بررسی شود و احتمال لغو آن زیاد است. اصولگرایانی که از سال 82 مدیریت شهری را در اختیار گرفتند، تغییرات درخور‌‌توجهی را در برنامه گذاشتند و برای این تغییرات نیاز به پول داشتند. در شرایطی که تهران در تعامل با دولت نبود و پولی هم نداشت، برنامه‌ریزی‌ها به سمت تغییرات قانونی رفت که برای تهران درآمد ایجاد شود و در‌این‌میان دیواری کوتاه‌تر و بی‌زبان‌تر و البته سودآور‌تر از باغات، آن هم در مناطقی گران نبود. این‌گونه بود که در همان سال 1382 تغییراتی درباره باغات و فضای تهران در مجموع اعمال شد که یکی از آنها موسوم به برج- باغ بود. طبق این مصوبه این اجازه به مالکان باغات داده شد که در ۳۰ درصد از مساحت باغ، ساخت‌وساز انجام دهند و ۷۰ درصد باقی‌مانده باغ بماند؛ اما در عمل آنچه اتفاق افتاد، تخریب کامل باغات در موارد عمده بود. آن‌گونه که در گزارش‌های رسمی شهرداری تهران در دوره قبل به صدور مجوز حتی تا 45 درصد با سفارش‌های خاص اقرار می‌کردند. ضمن اینکه بسیاری از مالکان فضای باقی‌مانده از باغ را به‌ واسطه تأمین پارکینگ رمپ ورودی یا زیرزمین یا در نهایت متوسل‌شدن به زیرمیزی تا 70 درصد پیش می‌بردند. آخرین آمار درباره وضعیت باغات تهران را محمد‌علی نجفی، شهردار تهران، در گزارش صد‌روزه خود آورد. در این گزارش آمده است: «تنها در فاصله سال‌های ٩٢ تا ٩٥ درمجموع ٢٣٥ پروانه ساختمانی با وسعت بیش از ١٠٩ هکتار در اراضی باغی محدوده شهر تهران صادر شده که بیشترین آنها مربوط به منطقه یک با حدود ٧٠ هکتار بوده است». همچنین پیروز حناچی که پیش‌از‌این در کسوت دبیر شورای‌عالی شهرسازی و معماری و حالا معاون شهردار با این مصوبه مخالف بوده و هست، می‌گوید پس از تصویب این مصوبه بیش از چهار‌ هزار هکتار از باغات شهر تهران از بین رفته است. اعضای شورای شهر تهران در دوره چهارم که بسیاری از اعضای آن از شورای دوم همچنان عضو شورای شهر بودند، با توجه به فشارهایی که درباره تخلفات گسترده با مصوبه برج-باغ وجود داشت، خرداد سال جاری و در ماه‌های پایانی عمر شورا، یک بار دیگر در حاشیه بررسی طرح صیانت از باغات، مسائل مرتبط با این مصوبه پر‌اشکال را بررسی کردند؛ اما در نهایت تغییری در این روند اشتباه رخ نداد و به قول رحمت‌الله حافظی، عضو اصولگرا اما منتقد اصولگرایان شورای چهارم، این مصوبه تبدیل به «لکه ننگی» بر پیشانی شورای شهر شد. این امید وجود داشت که شورای شهر با مصوبه صیانت از باغات برخی از اشکالات مصوبه برج-باغ را اصلاح کند؛ اما بندهای این مصوبه جدید عوارض جدیدی را برای تهدید جان باغات اضافه کرد. در بررسی ماده نهم این طرح که براساس آن تأمین پارکینگ در احداث بنا در باغات صرفا در طبقه همکف یا طبقات فوقانی آن صورت می‌گیرد و ایجاد هرگونه رمپ و لوپ ممنوع خواهد شد، حاشیه‌ساز شد. اسماعیل دوستی به نفع مالکان حرف زد که نفعی برای آنها ندارد. اظهارات او با واکنش احمد دنیامالی و محمد حقانی مواجه شد و به جنجال کشید. در‌این‌میان رحمت‌الله حافظی نیز خطاب به چمران گفت: مصوبات شما درباره ساخت برج‌های 15 طبقه باغات را نابود کرد و چمران گفت: آن 15 طبقه‌ها را فراموش کنید، مردم حرف‌های پوپولیستی شما را می‌دانند. چه کسی مجوز ساخت 15 طبقه در باغات را داد؟ حافظی نیز در پاسخ به چمران گفت: شما باید اول بپذیرید که مصوبه برج-باغ بد بوده و شما مجوز ساخت برج در باغات را دادید و یک طبقه هم تشویقی و یک طبقه هم تخلف در شهرداری سبب شد که مالکان، ساختمان‌های بلند در باغات بسازند. چمران پاسخ داد: یک طبقه تشویقی را قبول دارم؛ اما یک طبقه دیگر را که شما مدعی هستید با تخلف ساخته شده، دوستان خوب شما در شهرداری که تخلف کردند، داده‌اند، نه ما. سال‌هاست که پیگیر جایگزینی یک مصوبه به جای برج-باغ هستیم. حالا دیگر چرا بد و بیراه می‌گویید و این مصوبه را بر سر من می‌زنید؟ این چالش عمده درباره مصوبه برج-باغ و در ادامه مصوبه صیانت از باغات آن‌قدر حواشی غیر قابل دفاع داشت که دامنه آن قبل از شورای پنجم، به مدیریت جدید شهری کشیده شد و شورای‌پنجمی‌ها قبل از نشستن روی صندلی‌های سبز شورا قول پیگیری و اصلاح و البته ابطال این مصوبه را دادند. حالا با گذشت حدود شش ماه از شروع به کار مدیریت جدید شهری، قرار است شورای شهر تهران این مصوبه را دوباره بررسی کند و حتی سخنگوی شورای شهر احتمال ابطال این مصوبه را داده است. محمد سالاری، رئیس کمیسیون معماری و شهرسازی شورای شهر تهران، با اشاره به دستور جلسه روز یکشنبه شورا گفت: مصوبه لغو برج-باغ‌ها در دستور قرار گرفته که البته بررسی آن به دلیل بررسی بودجه 97 با تأخیر روبه‌رو شد. به گزارش «شرق» نگرانی موجود این است که در این تغییر جدید که اتفاق و تغییری درخور‌توجه است، باز هم تغییرات به نفع درختان نباشد یا با عجله درباره این تغییر مهم تصمیم‌گیری شود و به‌همین‌دلیل شاید لازم باشد این تصمیم جدید شورا با حوصله و تدبیر بیشتری پیش رود و تجربه تخریب و قتل‌عامی که با انگیزه‌های مختلف در باغات رخ داد، مدنظر قرار گیرد. سرمایه‌گذاران و مالکان و بسازبفروش‌هایی که طرف حساب این مصوبات هستند، قطعا در این مدت دندان‌های هر مصوبه و زوایای آن را شمرده‌اند و برای هر تغییری، راهی جایگزین دارند. به‌همین‌دلیل لازم است با توجه به صلاح عموم، برخی از زمینه‌های منفعت مالکان هم دیده شود تا شاهد حمله‌ها و برنامه‌های شبانه برای قتل درختان به روش‌های مختلف نباشیم.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.