عشقِ غربيشرقي
«تمام شب باران باريده بود. آفتاب ضعيفي كه از ميان پرده سفيد و خاكستري ابرها ميتابيد، باعث ميشد مجسمههاي كوچك سيماني پارك فرهنگ و استراحت، كه كپي آثار كلاسيك بودند، در ميان بوتههاي خيس به شكلي غمبار برق بزنند. نيمكتي كه پراكترگلد و منينگ بر روي آن نشسته بودند، خيس بود و با هربار وزش باد قطرههاي آب از شاخوبرگهاي بالاي سرشان پايين ميريخت. از بلندگوهاي لابهلاي شاخههاي درختان يك كنسرت ويلن آرام پخش ميشد، نوايي غمانگيز و محزون. در چنين صبحي، آدمها با خاطري ناراحت و با اين احساس كه جهان منظم جايي آزاردهنده است، در پارك قدم ميزدند». اين بخشي از رمان «مترجم روسي» مايكل فرين است كه بهتازگي با ترجمه كيهان بهمني توسط نشر چترنگ منتشر شده است. مايكل فرين داستاننويس، نمايشنامهنويس و مترجم انگليسي است كه پيشتر دو نمايشنامه از او با نامهاي «دموكراسي» با ترجمه اميد مهرگان و «كپنهاگ» با ترجمه حميد احياء در ايران منتشر شده بود. از فرين آثاري غيرداستاني هم به چاپ رسيده است اما شهرت اصلي او بهخاطر رمانها و نمايشنامههايش است كه جوايز زيادي نيز به دست آوردهاند. كيهان بهمني قبل از اين ديگر رمان مشهور فرين با نام «جاسوسها» را ترجمه كرده بود كه توسط چترنگ به چاپ رسيده بود. فرين به زبان روسي مسلط است و در دانشگاه هم فلسفه خوانده است. او همچنين بهعنوان خبرنگار با روزنامههاي مختلفي همكاري داشته است. طنز يكي از عناصر محوري آثار فرين است كه بهخوبي در داستانها و نمايشنامههاي او به كار رفته است. فرين خودش زماني در اوايل دهه پنجاه و هنگام جنگ سرد مترجم زبان روسي بوده بااينحال رمان «مترجم روسي» او بازتاب زندگي شخصياش نيست. فرين بهخاطر آنكه زبان روسي ميدانست توانسته بود در زماني كه هنوز اتحاد جماهير شوروي وجود داشت به مسكو برود و حوادث اين رمان او نيز در مسكو ميگذرد. فرين در بخشي از يادداشتاش درباره اين رمانش نوشته: «حالا اما دنياي شوروياي كه زماني آن را ميشناختم، آن دنياي راحت اما خشن و آن دنياي تنبل اما سختكوش، بهطور كامل ناپديد شده است. يا شايد من اينطور فكر ميكنم. هميشه به من اصرار ميكنند براي تماشاي يكي از آثارم به مسكو بروم. نمايشي كه حدود ده سال است در فهرست نمايشي سالن نمايش مسكو است. ولي مدام اين كار را به تاخير مياندازم. دليل اصلي اين كار اين است كه دلم نميخواهد حتي خودم هم بفهمم چقدر اين روزها، روسي گفتاري من ضعيف شده است و چقدر از روزهايي كه مترجم شفاهي زبان روسي بودم، فاصله گرفتهام. بعد هم فكر نميكنم ديگر آن شهر را بشناسم. ظاهرا يك آدم ريزهاندام سوار بر دوچرخه در خيابانها ميچرخد و اسامي خيابانهايي را كه ميشناختم با اسامياي كه مدتها قبل از تولد من بر روي آن خيابانها بود، عوض ميكند...». در «مترجم روسی»، رایا دختری بلوند و اهل مسکو است که نمیتواند به انگلیسی صحبت کند و عاشقانه او با گوردون پراکترگلد، تاجری انگلیسی، که برای سفر به روسیه آمده و نمیتواند به روسی صحبت کند، در شرف آغاز است. ازاینرو آنها به مترجمی نیاز دارند تا بتوانند با هم ارتباط برقرار کنند و چنین است که پاول منینگ از نوشتن تزش در دانشگاه مسکو منحرف و بیشتر در سحر عشق و روابط غربیشرقی غرق میشود.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.