|

رهبران نظامي و سران کشورهاي جهان در کنفرانس مونیخ بررسی کردند

از تهديد هسته‌اي کره‌شمالي تا رابطه روسيه با غرب

بيش از 500 نفر از رهبران نظامي و سران کشورهاي جهان از روز جمعه در آلمان گردهم آمدند تا در کنفرانس سالانه امنيتي مونيخ شرکت کنند؛ کنفرانسي که برخي آن را آکادمي اسکار عالم سياست مي‌خوانند و در قياس با کنفرانس‌هاي اقتصادي، آن را همپاي مجمع اجلاس جهاني داووس مي‌دانند. خطر گسترش تهديدات هسته‌اي و وضعيت امنيتي «هولناک» جهاني، بحث غالب سخنراني‌ها در اولين روز پنجاه‌وچهارمين کنفرانس امنيتي مونيخ بود که بعدازظهر جمعه در شهر مونيخ آلمان گشايش يافت. تهديد هسته‌اي کره‌شمالي، جنگ سوريه، رابطه روسيه و غرب و منازعه شرق اوکراين در اين کنفرانس سه‌روزه مطرح خواهد شد. روابط پرتنش ميان روسيه و غرب و جنگ جاري در شرق اوکراين يکي از بحث‌هاي محوري روز اول کنفرانس امنيتي مونيخ بود؛ کنفرانسي که بسياري از رهبران و مقامات عالي‌رتبه کشورهاي جهان را گردهم آورده است. آنتونيو گوترش، دبيرکل سازمان ملل، در اين کنفرانس در جمع مقامات عالي‌رتبه جهان نسبت به خطرات فعاليت‌هاي هسته‌اي کره‌شمالي هشدار داد: «براي اولين‌بار از زمان جنگ سرد، ما با تهديدات هسته‌اي روبه‌رو هستيم؛ تهديد جنگ هسته‌اي». گوترش در ادامه توسعه سلاح‌هاي هسته‌اي و موشک‌هاي دوربرد کره‌شمالي را در تضاد کامل با اراده جامعه جهاني دانست و اين تحرکات را نقض آشکار قطع‌نامه‌هاي شوراي امنيت سازمان ملل خواند. ينس استولتنبرگ، دبيرکل ناتو، نیز در سخنراني‌ خود در کنفرانس مونيخ، به اين نکته اشاره کرد که مونيخ به پيونگ‌يانگ، پايتخت کره‌شمالي، نزديک‌تر است تا به واشنگتن، پايتخت ايالات ‌متحده. دبيرکل ناتو همچنين در ادامه افزود: جامعه جهاني بايد «حداکثر فشار» را بر پيونگ‌يانگ و کيم جونگ اون، رهبر کره‌شمالی، اعمال کند تا از بلندپروازي‌هاي هسته‌اي خود دست بکشد. با وجود تحريم‌هاي شديد شوراي امنيت سازمان ملل عليه کره‌شمالي، کيم حاضر نشده توسعه سلاح‌هاي هسته‌اي خود را متوقف کند. فعاليت‌هاي هسته‌اي کره‌شمالي و آزمايش‌هاي موشکي اين كشور در ماه‌هاي اخير، تنش ميان پيونگ‌يانگ و واشنگتن را افزايش داده و ثبات منطقه را برهم زده است. با وجود جنگ لفظي کيم جونگ اون، رهبر کره‌شمالي و دونالد ترامپ، رئيس‌جمهوري ايالات ‌متحده که اميد حل‌وفصل اين تنش در آينده‌اي نزديک را کم‌رنگ کرده است، کره‌شمالي و جنوبي اين روزها به يکديگر نزديک‌تر شده‌اند. در پي اين نزديکي، ورزشکاران کره‌شمالي و هيئت همراه آنها که شامل خواهر کيم جونگ اون مي‌شد، هفته گذشته در المپيک زمستاني کره‌جنوبي شرکت کردند. افزايش قدرت نظامي اروپا در اولين روز کنفرانس امنيتي مونيخ، درخواست‌هاي زيادي براي لزوم افزايش استقلال و قدرت نظامي اروپا مطرح شد. «اورزولا فون در لاين»، وزير دفاع آلمان، در سخناني تصريح کرد: اروپا بايد بيشتر از خود مراقبت کند و به‌عنوان قدرت نظامي پا به عرصه بگذارد. اروپا بايد از نظر نظامي وزنه سنگين‌تري باشد. استقلال و مسئوليت شخصي بيشتر، تکليف آينده اروپاست. به نوشته نشريه «فوکوس»، در اولين روز کنفرانس امنيتي مونيخ همچنين انتقادهاي زيادي به رويکرد آمريکا به رياست‌جمهوري دونالد ترامپ وارد شد. «اورزولا فون در لاين»، اين انتقاد را به رئيس‌جمهور آمريکا وارد کرد که رويکرد نظامي يک‌جانبه‌ای را در پيش مي‌گيرد. جهان در آستانه منازعه‌اي بزرگ ولفگانگ ايشينگر، رئيس اين کنفرانس، نیز در سخنراني آغاز اين نشست، با اشاره به وضعيتي که آن را «واقعيت هولناک» خواند، هشدار داد: جهان «در آستانه منازعه‌اي بزرگ قرار گرفته است». به‌ گفته ايشينگر، جهان با انبوهي از بحران‌ها، بي‌ثباتي‌ها و درگيري‌هاي حل‌نشده سروکار دارد.برگزارکنندگان اين کنفرانس سالانه سه‌روزه بر نقش اتحاديه اروپا در جهان و روابط مسکو و واشنگتن نیز تأکيد کرده‌اند؛ هرچند رؤساي جمهور روسيه و ايالات متحده در اين کنفرانس شرکت نکرده‌اند. ولاديمير پوتين که آخرين‌بار در سال 2007 در اين کنفرانس شرکت کرده، در انتقاد به آمريکا و «نقش خطرناک و بي‌ثبات‌کننده اين کشور در جهان»، سرگئي لاوروف، وزير خارجه روسيه را براي شرکت در اين کنفرانس راهي مونيخ کرده است. دونالد ترامپ هم در اين کنفرانس شرکت نکرده، اما جيمز متيس، وزير دفاع آمريکا و ژنرال مک‌مستر، مشاور امنيت ملي آمريکا، که در ميان نمايندگان آمريکا در اين کنفرانس سه‌روزه‌اند. در مونيخ حضور دارند. جنگ ميان جدايي‌طلبان مورد حمايت روسيه و نيروهاي کي‌يف در شرق اوکراين هم يکي از مسائل مورد توجه در روز نخست کنفرانس مونيخ بود. «کورت ولکر»، نماينده ويژه ايالات متحده آمريکا درباره مذاکرات با اوکراين و ولاديسلاو سورکوف، مشاور رئيس‌جمهوري روسيه، ماه گذشته ارزيابي‌هاي خوش‌بينانه‌اي از مذاکرات اخير خود درباره بحران اوکراين دادند؛ بحراني که از ماه آوريل 2014 تاکنون بيش از 10 هزار و 300 کشته برجاي گذاشته است. ولکر که قرار است در کنفرانس مونيخ شرکت کند، اخيرا از «گشادگي» بيشتر طرف روسي درباره بحران اوکراين خبر داد، اما هم‌زمان گفت که اين پيام را به سورکوف رسانده که «واشنگتن به‌شدت از اين مسئله نااميد و ناراحت است که روسيه هيچ‌کاري براي پايان اين درگيری انجام نداده و نيروهايش را هم از شرق اوکراين خارج نکرده است».

فريدون مجلسي، تحليلگر ارشد مسائل بين‌الملل، درباره اين کنفرانس به «شرق» مي‌گويد: «امسال سال بسيار سختي در سياست بين‌المللي است؛ دونالد ترامپ و تهديد خروج از برجام از يک سو و تبليغات ايران‌هراسي از تريبون‌هاي خارجي از سوي ديگر و شعارهاي تند داخلي، سبب شده که جوي عليه ايران در ميان افکار عمومي خارج از ايران شکل بگيرد و برخي از کشورها به موضوع موشک‌هاي ايران حساسيت نشان دهند. از طرف ديگر منطقه هم درگير مشکلاتي است؛ مسائل سوريه و پيچيدگي نقش ترکيه و عدم حضور ايران در تماس‌هاي مهم به دليل قهر با آمريکا، و سايه تهديدِ کشاندن ايران به جنگ پرهزينه فرسايشي در سوريه و لبنان که در صورت پاسخ‌گويي دامنه‌اش به داخل ايران کشانده خواهد شد. در اين نشست‌ها درباره ايران مطرح خواهد شد. با توجه به اين موضوعات مهم، کنفرانس امنيتي مونيخ، کنفرانس دشواري خواهد بود و امسال سال سختي براي ديپلماسي ايران است».

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.