اعتراضها همچنان ادامه دارد
گروه هنر: با اينکه چندروزي است پرونده سيوششمين جشنواره فيلم فجر بسته شده است و فيلمهايي که در اين رويداد هنري شرکت کردند، از اين پس وارد مراحل اکران ميشوند و با فيلمسازاني که در جشنواره حضور نداشتند در اين عرصه رقابت خواهند کرد، هنوز هم بازار گلهمندي و حواشي بسياري بر سر چگونگي برگزاري جشنواره، نگاه هيئت انتخاب و داوري و موضوعات ديگر همچنان داغ است. مجيدرضا مصطفوي، کارگردان فيلم سينمايي «آستيگمات»، از جمله فيلمسازاني است که موفق به حضور در جشنواره فيلم فجر نشد. او در نامهاي خطاب به دبير جشنواره فيلم فجر باز هم نسبت به انتخابنشدن فيلمش براي حضور در اين رويداد انتقاد و ادعا کرد که «اطمينان دارم که اين حذف نهتنها سهوا بلکه بر اساس تعمد بوده است». در متن نامه او آمده است: «همانگونه که مستحضريد به گفته دبيرخانه جشنواره فيلم فجر، فيلم سينمايي«آستيگمات» رأي لازم جهت ورود به بخش مسابقه جشنواره را کسب ننمود و از اين رقابت بازماند. شما فيلم را ديدهايد و درباره کيفيت آن آگاه هستيد. برخي سينماگران، منتقدان و اهالي رسانه نيز فيلم را ديدهاند و قبل از شروع جشنواره، متعجب درباره دلايل عدم حضور فيلم در جشنواره از شما سؤال پرسيدند و شما تنها به اين مسئله که «آستيگمات» واقعا فيلم خوبي است ولي رأي لازم براي حضور در جشنواره را نداشته» اشاره کرديد. قبل از شروع جشنواره به احترام فيلمهاي پذيرفتهشده و رعايت اخلاق سعي کردم از پرداختن به اين موضوع و شنيدههاي پيرامون فيلم اجتناب کنم. همچنين شخصا براي شما و تلاشهايتان در بهبود فضاي حاکم بر سينماي ايران احترام قائل هستم ولي اجازه دهيد کمي شفاف صحبت کنيم؛ واقعا در هيئت انتخاب جشنواره بر فيلم «آستيگمات» چه گذشته است!؟ اگر واقعا به گفته شما فيلم دچار سوءتفاهمِ محتوايي و مميزي نشده پس چه اتفاقي در هيئت انتخاب رخ داده است؟ فيلم «آستيگمات» (که متناقض از پنج تا بدون رأي عنوان ميشود/ ولي آخرينبار متوجه شدم دو رأي توسط آقايان احمد اميني و مجيد رضابالا داشته است) تحت چه فرايندي در هيئت انتخاب رأي لازم جهت ورود به بخش مسابقه را نميآورد!؟ ذائقه يا فهم برخي از اعضاي هيئت انتخاب چگونه بوده است که بهراحتي دست به حذف اين فيلم بزنند!؟ کدام سازمان يا ارگاني بر روي تصميم برخي از اعضاي هيئت انتخاب تأثير داشتهاند!؟ شايد برخي تصور کردند با مهندسي آرا، فيلمي را حذف ميکنند و سازندگانش هم سکوت خواهند کرد؟ و شايد دليل نخنما و پوسيده سليقه شخصي را مطرح کنند که اگر اينچنين باشد تا ابد و بينهايت ميتواند اين بحث بين ما ادامه داشته باشد. شما آگاهيد و من هم ميدانم که در حذف فيلم «آستيگمات» حتي يک درصد هم نميتواند بحث سليقه و کيفيت مطرح باشد جز بررسي و آسيبشناسي سواد، درک و تأثيرپذيري آراي افراد مؤثر در اين عدم انتخاب. بد نيست نگاهي به نقدها و انعکاس نظرات منتقدان و رسانهها درباره فيلمهاي پذيرفتهشده داشته باشيد تا شايد در جريان معيار و نحوه انتخاب «غيرکيفي برخي از فيلمها» قرار گيريد. و يک سؤال خيلي مهمتر، چه کسي به برخي از اعضا اجازه داده است که در اظهارنظرهاي شخصي درباره کيفيت فيلمهاي حذفشده، فرافکني کنند؟ جايگاه و سطح واقعي اين افراد در سينماي ايران کجاست!؟ اين حجم از بياخلاقي سينماي مستقل از کجا ناشي ميشود!؟ پس نقش دبير جشنواره در مديريت و اصلاح تصميمهاي عقبمانده و اشتباه چه ميشود؟ چه کسي قرار است مسئوليت اين خطا، کجفهمي و بازي با اعتبار و سرمايه بخش خصوصي را بپذيرد؟ هيئت انتخاب؟ دبير جشنواره و يا رئيس سازمان سينمايي!؟ من اطمينان دارم که اين حذف نهتنها سهوا بلکه بر اساس تعمد بوده است و بررسي سطحي هم گوياي اين واقعيت است. جناب آقاي داروغهزاده؛ من از اين بهبعد قصد هيچ مصلحتانديشي حتي براي حفظ منافع فيلم از جمله دريافت پروانه نمايش و اکران فيلم ندارم. جشنواره تمام شده است ولي عدهاي حقي را ظالمانه از بين بردهاند و بر آن پافشاري کردند. متأسفانه اميدي هم به احقاق آن از طرف سازمان سينمايي ندارم. به گواه تاريخ، ظلم، ظلم است و تفاوت ماهيتي ندارد که در چه زماني و توسط چه کساني اتفاق ميافتد و سکوت در مقابل ظلم، مشارکت پنهان با ظالم است». اعتراض کارگردان تنها فيلم انيميشن جشنواره در اين ميان هادي محمديان، کارگردان انيميشن «فيلشاه» که به گفته داوران جشنواره، اين فيلم به دليل تناسبنداشتن با ديگر فيلمها داوري نشده است، نيز به ايسنا گفت: «اگر قرار نبود اين فيلم داوري شود، چرا اعلام کردند که در جشنواره ثبتنام کنيد و آن را در بخش سوداي سيمرغ قرار دادند؟ چقدر پز حضور اين انيميشن را مسئولان دادند و گفتند که انيميشن ايران به مرزي رسيده است که به استانداردهاي جهاني نزديک شده، ولي واقعا با اين شرايطي که ايجاد شد، زحمت دوساله ۲۲۰ نفر آدم ديده نشد. اين چه حمايتي است؟ الان انيميشن نياز به حمايت دارد». او ادامه داد: «ما در گفتوگويي که در برنامه هفت صورت گرفت، متوجه شديم که اين انيميشن اصلا داوري نشده است. اين حق ما نبود که هيچ سهمي از جشنواره نداشته باشيم و حتي نامزد دريافت جايزه هم نشويم. ابتدا فکر ميکرديم اين سليقه هيئت داوران بوده، ولي اين نکته که گفته شد «فيلشاه» اصلا داوري نشده، توهين بزرگي براي ما بود. همه اين اتفاقات در حالي رخ داد که خود جشنواره تقاضا کرد فيلم به بخش رقابتي بيايد، اما تا آخر هم اعلام نکردند که قرار نيست داوري نشود. اگر در برنامه هفت يکي از داورها نميگفت، چه کسي اين موضوع را ميفهميد و همه ميگذاشتند به حساب اينکه «فيلشاه» بيکيفيت است». اعتراض مستندسازان به دبير جشنواره از سوي ديگر، مرتضي شعباني، تهيهکننده و رضا فرهمند، کارگردان مستند «زناني با گوشوارههاي باروتي»، در نامهاي خطاب به دبير جشنواره فيلم فجر از اينکه فيلمشان با وجود حضور در جشنواره داوري نشده است، نوشتند: «مستندسازان اين کشور سالهاست به کمبودها و بيمهريهاي سازماني و ساختاري عادت داشته و دارند، تنها به اين دليل که در کشف حقيقت و بازنمايي آن لذتي را تجربه ميکنند که هرگز با سرخوشي کوتاه جايزهها و جشنوارهها قابل قياس نيست. اما سوءاستفاده از نجابت سينماي مستند هرگز قابل تحمل نبوده و از اين روي اين نامه در اعتراض به آنچه در سيوششمين جشنواره فيلم فجر به دبيري حضرتعالي رخ داد، نوشته شده است. جناب آقاي داروغهزاده، لازم است يادآوري کنم تصميم ورود فيلمهاي مستند و رقابت آنها در بخش سوداي سيمرغ، بسياري از مستندسازان را اميدوار کرد که شايد زحمات آنان اينگونه ديده شود و لابد جنابعالي بهعنوان دبير جشنواره از اين تصميم و دلايل آن مطلع بودهايد. اما آنچه داوران محترم در برنامه هفت و روي آنتن زنده شبکه سوم سيما بيان کردند، يکي از تلخترين لحظات سينماي مستند بود. آنجا که داوران بهصراحت اعلام کردند دو فيلم مستند راهيافته به بخش سوداي سيمرغ را اصلا داوري نکردهاند! جناب آقاي دبير، آيا سينماي مستند اين کشور آنقدر يتيم گرديده که حتي هيئت داوران، ورود به داوري آن نداشته و تأسفآورتر آنکه در همان برنامه پيشنهاد ميدهند که خوب است از دو فيلم مستند حاضر در جشنواره تقدير به عمل آيد! آيا اين جزئي از سياست جشنواره بوده است؟ اگر بهجاي اين دو فيلم مستند، داوران درباره دو اثر سينمايي چنين تصميمي گرفته بودند، جنابعالي و هنرمندان اينگونه سکوت اختيار ميکرديد؟ اگر هيئت داوران به صلاحديد خود و بدون درنظرگرفتن آييننامه جشنواره اقدام به اين عمل نموده، از شما بهعنوان دبير جشنواره خواهان بيان شفاف دليل اين موضوع هستيم. آقاي دبير، ما بهعنوان عضوي از جامعه سينماي مستند اين سرزمين، نگاه هيئت داوران به نمايندگان اين سينما را توهينآميز و خلاف آييننامه جشنواره ميدانيم و از جنابعالي ميخواهيم با شفافيت و صراحت اين موضوع را بررسي و نتايج آن را به جامعه سينماي مستند اعلام فرماييد».
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.