شلهزرد ادبیاتی
گیتی صفرزاده
اگر از من بپرسند بهترین درسی که از یکی از استادان ارزنده ادبیات فارسی معاصر گرفتهام چه بوده، خواهم گفت طریقه پخت شلهزرد. فکر نکنید این به معنی زیرسؤالبردن ایشان یا کمبودن سواد ادبیشان است؛ حاشا و کلا. دکتر مهیندخت صدیقیان یکی از باسوادترین استادان ادبیات فارسی بود. ادبیات فارسی را در محضر استادانی مثل بدیعالزمان فروزانفر، غلامحسین یوسفی، سیدجعفر شهیدی، عبدالحسین زرینکوب و ذبیحالله صفا یاد گرفته بود که با یادآوری نام هرکدامشان چشمانش را میبست؛ انگار که میخواهد دوباره خودش را وصل کند به آن سالهای دور و عزیز. نام مهرداد بهار را همیشه با احترام و ارادتی وصفنشدنی به زبان میآورد؛ به یاد آن سالهایی که در گروه پژوهشی اساطیر ایران به سرپرستی او کار کرده بود. همکلاس دکتر علی شریعتی بود و خاطرهها از آن روزها داشت. آن زمانی که هنوز داشتن و کارکردن با کامپیوتر شخصی رونق پیدا نکرده بود که با استفاده از آن بتوان هر کلمه را در هر متنی بهراحتی و بهآسانی پیدا کرد، فرهنگ بسامدی حافظ را تهیه و تدوین کرد که با آن هر علاقهمند به حافظی میتوانست بفهمد لسانالغیب نام یار را چندبار و کجا و به چه معنا در غزلیاتش آورده. زمانی رفتن به چین انگار رفتن به دورترین و غریبترین جای جهان بود، به چین هم رفته بود؛ برای تدریس زبان فارسی، آنقدر که عاشق و شیفته این زبان بود. آدمی بسیار جدی بود، هرکس با یک بار دیدارش متوجه میشد که باید حد و حدود رفتاری مشخصی داشته باشد و وقتی صحبت از کار ادبیاتی بود که دیگر باید حساب کار خودت را میکردی، آنقدر که جدی و با وسواس و سختگیر بود. من هم در میانه همین فضای سختگیرانه بودم، مثل شاگردتنبلهای کلاس فیشهای غزلیات سعدی را مینوشتم و برای تهیه فرهنگ بسامدی غزلیات سعدی آماده میکردم. هربار که فیشها را تحویل میدادم نگاهم میکرد و میگفت: شعرها را خواندی؟ البته که خوانده بودم. دوباره میپرسید: با صدای بلند، چند بار خواندی؟ مگر جرئت داشتم این کار را نکرده باشم؟ یک بیت از یک غزل را انتخاب میکرد که با صدای بلند بخوانم، به بخت و اقبال آن روزم بستگی داشت که غزل را بیتپق بخوانم و درست معنا کنم یا اینکه... در همین حالت خوف و رجا بودم که یکدفعه، از پنجره نگاهی به بیرون میانداخت و میگفت: عجب روز قشنگی، هوس شلهزرد کردم. پختن شلهزرد را تازه یاد گرفته بود، با استفاده از یک روش چینی که آن را سریعتر آماده میکرد. چند دقیقه بعد هر دو در آشپزخانه بودیم تا با روش ابداعی خانم دکتر سریعترین و خوشمزهترین شلهزرد دنیا را آماده کنیم. کاسه شلهزرد را که جلویمان میگذاشتیم، نگاهی به رنگ زرد دلربایش میکرد و میگفت: اینهمه سال کار ادبیات کردم، چطور متوجه زیبایی، سادگی و لذت پختن یک کاسه شلهزرد نشده بودم؟ من چه میگفتم؟ هیچ. شلهزرد مقابلم را آرامآرام مزه میکردم؛ طعم غزلهای سعدی را داشت: وین عشق تو در من آفریدستند هرگز نرود ز زعفران زردی
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.