شبكاري و سلامت زنان
مریم دانشمند.دانشجوی پزشکی دانشگاه علومپزشكي بيرجند
شبکاری بهطور فزایندهای در حال رشد است و پژوهشگران هشدار میدهند که کارفرمایان باید گامهایی را برای حفاظت از سلامت کارکنان خود بردارند. طبق تحقیقات اخیر، زنانی که شیفت شب کار میکنند، ۲۰ درصد بیشتر از دیگران احتمال ابتلا به انواعی از سرطان را دارند و در اين ميان، پرستاران در معرض خطر بيشتري قرار دارند. محققان چیني با تقسیمکردن میزان خطر بر طول زمان شبکاری پیشبینی کردهاند که این ریسک حدودا به اندازه ۳.۳ درصد در ازای هر پنج سال شبکاری مداوم افزایش مییابد. آنها بعد از تحلیل و بررسی ۶۱ مطالعه انجامشده روی رابطه بین شبکاری طولانیمدت و ۱۱ نوع مختلف سرطان به این نتیجه دست یافتند. مجموعا آنها پی بردند زنانی که شبکار هستند، ۲۰ درصد بیشتر از دیگران احتمال ابتلا را در مقطعی از زمان دارا هستند. دکتر «ژوئليه ما» (Xueliei ma) متخصص سرطان در مرکز پزشکی غرب چین در دانشگاه سیچوان که نویسنده اصلی این پژوهش است، ميگويد: «با توجه به شیوع گسترده شبکاری در جهان و بار سنگین سرطان بر بودجه عمومی، ما این مطالعه را آغاز کردیم تا توجه عامه مردم را به این مسئله جلب کنیم». پژوهشگران دریافتند که شبکارها ۴۱ درصد بیشتر در معرض سرطان پوست و ۳۲ درصد بیشتر از سایرین در معرض سرطان سینه هستند. لازم به ذكر است كه افزایش خطر سرطان سینه فقط در جمعیتهای اروپایی و آمریکایشمالی دیده شده است. این مطالعه که در نشریه Cancer epidemiology biomarkers and prevention منتشر شده است، همچنین به تجزیه و تحلیل کارکنان از نظر شغلی نیز پرداخته و دریافته است پرستارانی که شبکار هستند، بالاترین افزایش ریسک سرطان را در میان همه گروههای شغلی دارند. آنها ۵۸ درصد بیشتر از کسانی که در روز فعالیت میکنند، در معرض ابتلا به این بیماری قرار دارند. مطالعات پیشین اینطور نشان میدهند كه افرادی که شیفت شب کار میکنند، به احتمال زیاد وقتی برای تمرین و ورزش پیدا نمیکنند. آنها همچنین عادات غذایی ناسالمتر و سبک زندکی ناسالمتر مانند سیگارکشیدن دارند که از عوامل اصلی سرطان و تعداد دیگری از بیماریهاست. علاوهبراين در تحقيقي كه سال گذشته در دانشگاه هاروارد به سرپرستي دكتر «پيتر جيمز» انجام شد، محققان به نتايج مشابهي دست يافتند. يافتههاي اين تحقيق نشان ميداد زنان شبکار در معرض خطر ابتلا به سرطان سینه قرار دارند، چراکه نور مصنوعی مانع از تولید هورمونهایی میشود که نقش مهمی در سرکوب رشد تومورها دارند. دكتر «جیمز» دراینباره گفت: «در جامعه مدرن صنعتی ما، نور مصنوعی تقریبا در همهجا وجود دارد. نتایج ما نشان میدهد قرارگیری وسیع در معرض نورهای فضای باز در ساعات شب میتواند یک فاکتور پرخطر جدید برای سرطان سینه باشد». او در ادامه افزود: «به نظر میرسد ملاتونین، هورمون تولیدشده در مغز انسان، رشد تومورهای سرطان سینه را متوقف میکند، اما قرارگرفتن در معرض نور میتواند میزان آن را کاهش دهد، چراکه باعث اختلال در ریتمهای شبانهروزی ما شده (ساعت داخلی بدن ما که خوابآلودگی و هوشیاری را کنترل میکند) و درمقابل منجر به افزایش خطر ابتلا به سرطان سینه میشود». در اين تحقيق، دانشمندان پس از بررسي اطلاعات مربوط به 110 هزار زن به اين نتيجه رسيدند زناني كه در طول شب در معرض نور محيطي بيشتري قرار دارند، نسبت به زنان شبكاري كه در معرض نور محيطي كمتري هستند، 14درصد بيشتر در معرض خطر سرطان سينه قرار دارند. آنها همچنين خاطرنشان كردند برای تأیید یافتههای تحقيق و تشخیص مکانیسم بالقوه، نیاز به مطالعات بیشتری است. اما تحقيق جديد دانشمندان چيني حاوي نكتهاي جالبتوجه است: اختلالی که شبکاری در الگوی خواب افراد پدید میآورد تأثیری دارد که در سطح ژنتیک مشاهده میشود و میتواند موجب مشکلات عمده شود. در بریتانیا حدود سه میلیون کارگر شبکار وجود دارند که بهطور منظم به سر کار میروند. دکتر «ما» میگوید: «کارفرمایان باید اقداماتی انجام دهند تا کارکنانشان بهطور منظم مورد معاینه پزشکی قرار گيرند تا خطرات ابتلا به این بیماری را کاهش دهند». در تحقیق انجامشده از سوی دکتر «ما»، حدود چهار میلیون زن در آمریکایشمالی، اروپا، استرالیا و آسیا شرکت داشتند و ۱۱۴ هزار نفر مورد ابتلا به سرطان در این گروه گزارش شده است. دکتر «ما» اینطور گمانهزنی میکند که این امر میتواند به این دلیل باشد که افراد شاغل در حرفههای پزشکی نسبت به برنامههای غربالگری سرطان آگاهی بیشتری داشته و احتمال انتخاب این افراد بیشتر است. او میگوید: «توضیح احتمالی دیگر برای بالابودن ریسک سرطان در میان این جمعیت میتواند با الزامات شغلی پرستاران شبکار از قبیل شیفتهای فشردهتر در ارتباط باشد». این مطالعه نشان میدهد که شبکاری بهعنوان یک فاکتور خطر در سرطانهای شایع زنان عمل میکند. وی در پايان گفت: «این نتایج ممکن است کمک کنند تا برای حفاظت از شبکاران خانم، تدابیر مؤثر به کار گرفته شود». کارگران شبکار باید معاینه جسمانی مرتب و غربالگری سرطان داشته باشند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.