رشد اقتصادی 6 درصد و کاهش سهم آموزشوپرورش
رضا نهضت. کارشناس آموزش
از جهات مختلفی میتوان درباره بودجه پیشنهادی سال 97 آموزشوپرورش سخن به میان آورد. از همه این جهات، من میخواهم بررسی کنم که آیا این بودجه، با هدف و فلسفه آموزشوپرورش در جمهوری اسلامی ایران تناسب دارد یا خیر؟ فلسفه و هدف آموزشوپرورش در این نظام، چند سالی است که در قالب سند تحول بنیادین بیان شده است. البته درباره محتوای این سند میتوان نقد و نظر داشت؛ اما به اعتقاد من، لُبّالبابِ این سند، دو مفهوم است؛ تربیت شهروند خوب و تربیت انسان صالح. در واقع فرق فارق فلسفه آموزشوپرورش ایران با سایر نظامهای پیشرفته آموزشوپرورش در جهان، همین مفاهیم است. سند تحولِ بنیادین که به منزله نقشه راه آموزشوپرورش است، میخواهد در کنار همه خوبیهای نظامهای پیشرفته جهان، مفهوم دیگری نیز داشته باشد و آن همان مفهوم انسان صالح است. با مثالی سعی میکنم مراد خود را روشن کنم. فرض کنید در کشورهای پیشرفته دنیا، بزرگترین برجها و آسمانخراشها وجود دارند. فلسفه آموزشوپرورش در ایران بر آن است که آسمانخراشی بلندتر و بیمانندتر از همه آسمانخراشهای کشورهای پیشرفته بسازد. این آسمانخراش ضمن اینکه بلندترین است، چیزهایی دارد که سایر آسمانخراشهای دیگر فاقد آن هستند. آموزشوپرورش میخواهد نظام تعلیم و تربیتی را داشته باشد که به منزله بلندترین و بیسابقهترین آسمانخراش جهان است؛ اما سخن اینجا است که آیا دولت هزینه ساخت چنین آسمانخراشی را میپردازد؟ البته که اینگونه نیست. جمهوری اسلامی، میخواهد بلندترین آسمانخراش بیسابقه جهان را داشته باشد؛ اما برای ساخت آن، هیچ تلاشی نمیکند. پولی که دولت میدهد، کفاف ساختِ یک آپارتمان دوخوابه را میدهد و بس. البته بودجه سال 97، نشان داد که متأسفانه دولت، هیچ تلاشی هم نمیکند که هزینه لازم را بپردازد؛ بلکه هر سال اعتبارات خود را کاهش میدهد. کاهش حدود دو درصد از سهم آموزشوپرورش از بودجه عمومی دولت در بودجه پیشنهادی، با وجود ادعای 6درصدی نرخ رشد اقتصادی، شوک بزرگی است که این بودجه وارد کرد و تأسفبار، دفاع مسئولان مالی آموزشوپرورش از این بودجه است. کوتاه سخن اینکه این بودجه بازگشتی به عقب است و هیچ نسبتی با نقشه راه که همان سند تحول است، ندارد و بهخوبی نشان میدهد که مدافعان آن با فلسفه آموزشوپرورش براساس سند تحول به طور کل بیگانه هستند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.