آموزشوپرورش بعد از زلزله
حیدر بایزیدی. معلم آموزشوپرورش منطقه زیویه
التهابات و هیجانات زمینلرزه کرمانشاه در حال فروکشکردن است و یا در چند روز آینده فروکش میکند و آنچه باقی میماند مردم بیخانه، بیبیمارستان، بیمدرسه و پشتههای خاکروبه بهجامانده از زلزله است. در خوشبینانهترین حالت اگر مسئولان به فکر مدارس ویرانشده این استان باشند و بازسازی و تأمین فضای آموزشی در اولویت برنامههایشان باشد، آن وقت است که سیستم آموزشی بايد با رویکردي جدید وارد عرصه تعلیم و تربیت شود. نظام آموزشی جدیدی که با حجم زیادی از ویرانیهای فیزیکی و امکانات بربادرفته مواجه است. نظامي آموزشی که تعدادی از فرهنگیان خود را از دست داده و یا فرهنگیانی سرخورده از قهر طبیعت دارد و از همه مهمتر شروع به کار این نظام آموزشی جدید برای دانشآموزانی است که به نیابت از آنها شاید چند شاخه گل جایگزین شود و یا وجودشان فقط سایهای از دانشآموزان قبل از زلزله باشد. واقعیت این است که زلزله خرابی میآورد، بحران میآفریند و مرگ را به ارمغان میآورد، اما باور مرگ در قاموس زندگی از مباحث عمیق فلسفی است و تبیین آن بهعنوان یکی از مراحل زندگی نیاز به درکي درست و منطقی دارد و تفهیم این واقعیت تلخ، آن هم بر اثر وقوع زمینلرزه برای دانشآموزانی که پشتوانههای مادی و معنویشان (پدر، مادر و سرپرست و...) را در آن واحد از دست دادهاند، به مراتب سختتر و پیچیدهتر از تمام معضلات و مسائل تعلیم و تربیت است. لازم است در این بحران تعلیم و تربیتی یادمان باشد جمعی از دانشآموزان این استان تا چند وقت پیش به دیوار ساختمانهایی تکیه داده بودند که گرمای وجود همخانهایهاشان به آنها شوق زندگی میداد. اما امروز نهتنها دیوار ساختمانها، بلکه دیوارهای زندگیشان آوار شده است. همخانهایهاشان بیصدا و آرزوهاشان شاید تنها تکرار ثانیههایی قبل از زمینلرزه باشد. یادمان باشد امروز در بین معلمان این استان، معلمانی هستند که دیگر توانایی سبزکردن را ندارند، از زخمهایی شاکیاند که درمانی ندارد و ادامه راه با این زخمها برایشان میسر نیست. زمین را به یاد آوریم که با آن همه عظمت، فریادش لرزه بر تن عالم و آدم انداخت؛ پس به فریادهای دانشآموزان و معلمان و حتی همه مردمان کرمانشاه حق بدهیم و احترام بگذاریم که دلگیر باشند. یادمان باشد دفن کتب درسی دانشآموزان زیر خروارها آوار، غنیمتی است تا کتابهای جدید تدوین کنیم، کتابهايي که دانشآموزان را فهمیدهتر، مستقلتر، انساندوستتر و اخلاقیتر كند. میتوانیم به دانشآموزان زلزلهزده فارغ از نظام آموزشی متمرکز الزامی درس صداقت و راستی بدهیم. یاد دهیم دزدی یعنی درشتدرشتنوشتن مشقها برای پرکردن صفحات، یاد بدهیم گندم دزدی تولیدکننده و کشاورز میشود سرطان، البته که دانشآموزان فهمیدهاند گند دزدی مهندسان ناظر در زلزله چه بلایي بر سرشان آورد! امروز در نبود کتب درسی میتوانیم، رؤیاهای جدیدی در ذهن دانشآموزان این استان بپرورانیم؛ رؤیای باهمبودن، رؤیاي همبستگی، رؤیایی که دیگر نژاد، ارتباطمان را پاره نکند و مذهب از یکدیگر جدایمان نكند و سیاست بینمان دیوار نکشد و ثروت از ما طبقه نسازد و اینها چیزهایي بودند که دانشآموزان در کتب درسی قبلی نخوانده بودند. اما در لرزش زمین به چشم خود دیدند كه مردمان این مملکت فارغ از هر قومیت و نژادی با تمام مذاهب و ثروتها به دور از سیاست به کمک آنها شتافتند. نهایتا آنکه به دانشآموزان زلزلهزده کرمانشاه یاد بدهیم اگرچه ازدستدادن گرانبهاترین ذخایر زندگی میتواند سختترین آلام را بر روح و روان هر فردی تحمیل کند، اما ماندن در حسرت ازدستدادن آنها، فرصتهای دیگر زندگی را میسوزاند. در دانشآموزان این باور را نهادینه کنیم که هنوز ریشه در خاک دارند و ساقههایشان میتوانند سبزتر از همیشه از دل آوارها سربهافلاک بکشند تا به دور از هر حاشیهای بر همگان ثابت شود که دانشآموزان این دیار سبز بودند، سبز خواهند شد و سبز خواهند ماند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.