غزلسرایان نوین شهر
علیرضا زمانی
بسیاری از تهرانیها و مسئولانش بر این باورند که تهران را مانند کف دستشان میشناسند؛ این در حالی است که شاید هیچگاه به نقاط و محلات بیشمار آن سر نزده باشند و فلاحها، عبدلآبادها، جمالآبادها، کتابیها، ظهیرآبادها، حصاربوعلیها، قلعه الیمونها، سیمینقلعهها، ظهیرآبادها، چالهمگسیها، رحمانآبادها، احمدیهها، بازارچه سوسکیها، چهلپلهها، زمینارزنیها، خرگوشنوها، خرگوشدرهها، ازگیلدرهها، یونجهزاریها، جادهنظامیها، بریانکها و... را ندیده و نشنیده باشند. محلهها و نقاطی که در 22 گوشه این شهر! فراوان و از نظرها پنهاناند. این احساس شناخت شهر بیکرانه تهران، احساسی است که رسانههای کوچک و بزرگ در روزگار امپراتوری رسانهها، در اذهان مردمان ایجاد كردهاند. بهاینترتیب، تصویر مردمان شهر از تهران نه آن چیزی است که تجربه و زندگیاش کرده باشند. تهران-شهر امروز بیش از همه در رسانه دیده و فهم میشود. آنچه برنامههای تلویزیونی و شبکههای مجازی از تهران ارائه میدهند، بسته به سمت و سوی سیاسیشان، آرمانشهر یا بیغولهآبادی است که همیشه با عالم واقع تفاوتهایی اساسی دارد. رسانه امروزه مکانی است که میشود مثل آبخوردن ویژگیهای شهر را دستکاری و تهران را شهر اخلاق و یا شهر زشتیها تصویر كرد. با همه این تفاسیر، فیلمها و عکسها، چه مستند چه غیرمستند، در کنار متنهای رسانهای از شهر، همیشه کالاهای ارزشمند و گرانبهایی هستند که با نمایش اماکن و مناطق زیبای یک شهر، بر تلقی مردمان از شهرشان تأثیر عمیقی میگذارند. ازاینرو، در این عصر رسانهها، امکانات شهری دیگر تنها ملزومات زندگی خوب شهری محسوب نمیشوند و تصویر ذهنی شهر و معنابخشی به آن از طریق رسانه، الزام بسیار مهمی است که ارزشی حیاتی برای حیات یک شهر دارد و خواهد داشت. با این تعاریف، رسانه و اهالی رسانه از مهمترین ابزار شهر و عناصر مدیریت شهر مدرن امروز به حساب میآیند. برساختن ذهنیت مثبت شهروندان نسبت به شهرشان که رابطه مستقیمی با کیفیت زندگی شهری دارد، از نقشهای مهم اهالی رسانه تعریف شده است. ترویج دانش شهری و دانش زیست شهری از دیگر وظایف رسانهای اهل رسانه شهری است. مهمتر از اینها، رسانهها خود نمادی از شهر امروز هستند که در هویتدهی به یک شهر دیده و شناخته میشوند. روزنامههایی مانند همشهری، شهروند، شرق، اعتماد و شبکههایی مانند پنج سیما و رادیو تهران نمادهایی از این دست به حساب میآیند. رسانه و اهالی رسانه تصویرگران و معرفیکنندگان امروز تهران-شهر هستند. تصویرگران و معرفانی که به شهروندان میآموزند شهر را مانند یک رمان یا یک غزل بسرایند یا مانند نمایشی تراژدی به تماشا بنشینند...!؟ تصویرگران و معرفانی که شاید بیش از شهردارها و مدیران ارشد این شهر، در غزلخوانی تهرانیها نقش و سهمي داشته باشند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.