۲۵ درصد از کل سطح میدان نفتی اهواز از دسترس خارج است
چنبره یک فرودگاه بر مخازن نفتي
شرق: مدیرعامل شرکت ملی مناطق نفتخیز جنوب ميگويد فرودگاه اهواز روي ميدان نفتي احداث شده و به همين دليل هم حدود دو درصد از سطح مخازن میدان اهواز زیر فرودگاه قرار گرفته است. بنا به گفته او، اين تنها فرودگاهي نيست كه دسترسي به مخازن را دشوار كرده و موقعیت کنونی فرودگاه اهواز، ساختوسازهای چند دهه اخیر در این شهر، وجود اماکن، کارگاهها و ساختمانهایی که بدون توجه به حریم میدان و برنامههای آینده حفاری، احداث شده، در مجموع سبب شده است حدود 25 درصد از کل سطح میدان نفتی اهواز از دسترس این شرکت خارج شود. اين البته امري غيرطبيعي به نظر نميرسد. اهواز شهري نفتخيز است كه هر كجاي آن را دست بگذاريد، به نفت خواهيد رسيد. نكته قابل توجه حرفهاي بيژن عاليپور و تمركز كلام او بر فرودگاه را ميتوان اينگونه تعبير كرد كه در مناطق مسکونی که تراکم جمعیت زیاد و مالکیت خصوصی است، استحصال زمین کار سختی است، اما فرودگاه دولتی است و میتوان آن را جابهجا کرد که دست دولت براي احداث چاههای جدید باز شود، چراكه امروز به سبب طول عمر مخزن و افت فشار مخزن حفر چاههای بیشتری مورد نیاز است. 2 سال تأخير براي اجراي يك مصوبه بر همين اساس نيز مدیرعامل شرکت ملی مناطق نفتخیز جنوب خبر داده در سال 90، مقرر شد فرودگاه اهواز بهطور دقیق قیمتگذاری شود تا بتوان با کمک دو وزارتخانه نفت و راه و شهرسازی برنامه جابهجایی فرودگاه اهواز را عملیاتی کرد، اما تاکنون پیشرفت محسوسی دراینباره نداشتهایم. 14 هزار بشكه نفت در روز در تعليق رقمي كه عاليپور از آن ميگويد رقم بالايي است. به گفته او، فرودگاه اهواز یکی از موانع توسعه میدان نفتی اهواز به شمار ميرود و حجم ذخیره نفت درجای این ناحیه از میدان نفتی اهواز حدود 1.3 میلیارد بشکه و ظرفیت قابل تولید از آن حدود 14 هزار بشکه نفت در روز است، اما حالا حدود 25 درصد از کل سطح میدان نفتی اهواز از دسترس این شرکت خارج است.راهكار بنا به گفته كارشناسان ميتواند از دو مسير باشد. جابهجايي فرودگاه يا حفاري افقي و اريب براي دستيابي به مخازن نفتي كه ميتواند حداقل 30 تا 40 درصد به گفته محمدرضا تاکایدی، قائممقام مدیرعامل شرکت ملی حفاری هزينه برداشت را گرانتر كند. با اين حال بايد طبق يك طرح مطالعاتي بررسي كرد كه آيا جابهجايي فرودگاه بهصرفه است يا بايد حفاري افقي يا اريب را در دستور كار قرار داد. عاليپور با اشاره به اینکه میدان اهواز بزرگترین میدان نفتی کشور و یکی از 10 میدان بزرگ جهان است، ادامه داد: از زمان کشف این میدان در سال 1338 شمسی تاکنون، افزون بر 500 حلقه چاه در محدودهای به طول 75 و عرض هشت کیلومتر حفر شده است که عمده آنها در شرق و شمال شرقی شهر اهواز واقع شدهاند.مدیرعامل شرکت ملی مناطق نفتخیز جنوب حجم نفت درجای میدان اهواز را بیش از 65 میلیارد بشکه و گاز موجود در کلاهک آسماری و مخزن خامی را حدود پنج تریلیون فوت مکعب عنوان کرد و گفت: بر اساس مطالعات انجامشده روی مخازن آسماری و بنگستان میدان اهواز، امکان افزایش ظرفیت تولید میدان اهواز به حدود 970 هزار بشکه در روز تا پایان سال 98 وجود دارد؛ ضمن اینکه دستیابی به ظرفیت بالاتر نیز دور از انتظار نیست.عالیپور با اشاره به گزینههای مختلف فنی برای غلبه بر مشکلات سطحی و موانع حفاری در این میدان، توضیح داد: شرکت ملی مناطق نفتخیز جنوب برای جبران نبود دسترسی به بخش قابل توجهی از سطح میدان، اقدام به استفاده از روشهای خاص حفاری چاه از جمله حفاری چاههای خوشهای -حفاری چهار تا پنج حلقه چاه در یک محدوده واحد- و حفاری چاههای انحرافی و افقی کرده است؛ با این وجود هنوز هم نمیتوان همه بخشهای مخازن این میدان را به صورت متوازن در تولید، مشارکت داد.مدیرعامل شرکت ملی مناطق نفتخیز جنوب افزود: بهتازگی با توجه به رواج حفاری به روش ERD (یا حفاری با طول بلند Extended Reach Drilling) ضمن مذاکره با شرکتهای ارائهدهنده این فناوری، تعدادی محل حفاری برای بهکارگیری این شیوه نوین هم مشخص شده است که امیدواریم در آینده نزدیک این مهم عملیاتی و بخشی از مشکلات دسترسی به سطح میدان برطرف شود.وی تأکید کرد: البته باید توجه داشت که استفاده از این فناوری، هزینه حفاری و تعمیرات آینده چاهها را به شکلی غیرمتعارف بالا میبرد به گونهای که گاه بخشی از آن بودجه، از ارزش کل تأسیسات و اماکن سطح موجود بیشتر است.به گفته عالیپور، با توجه به مشخصات ویژه مخازن این میدان و مخازن بنگستان و خامی آن، حتی حفاری طول بلند هم نمیتواند همه مشکلات روسطحی را برطرف کند، بنابراین لزوم دراختیارداشتن بخشهایی از سطح میدان که هماکنون بهدلیل وجود ساختوسازهای مختلف در دسترس نیست برای بالابردن میزان تولید روزانه و افزایش ضریب بازیافت در یک بازه زمانی که اقتصادی باشد، ضروری است. افزايش 40درصدي برداشت از مخازن با حفاري افقي و اريب محمدرضا تاکایدی، قائممقام مدیرعامل شرکت ملی حفاری در اين زمينه به «شرق» ميگويد: در صورتي كه جابهجايي فرودگاه را مدنظر نداشته باشيم، با حفاري افقي و اريب ميتوان به اين مخازن دست يافت، اما ممكن است هزينه آن حداقل 30 تا 40 درصد بيشتر شود. بنابراين بايد بررسي كرد كه جابهجايي فرودگاه بهصرفهتر است يا حفاري افقي و اريب اين مخازن.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.