|

عراق کنترل مناطقی در موصل را در دست گرفت

اقلیم در اغما

نیروهای پیشمرگه بیشتر و بیشتر به درون مرزهای اقلیم کردستان رانده می‌شوند و هم‌زمان اختلافات میان رهبران احزاب کردی بر سر عقب‌نشینی نیروهای پیشمرگه از مناطق تحت کنترل کردها بیش‌از‌پیش بالا گرفته است. درحالی‌که کردها انگشت اتهام را به سوی یکدیگر می‌گیرند، دولت فدرال نیز با اقتدار بیشتری از لغو نتایج همه‌پرسی سخن می‌گوید. با این اوصاف می‌توان گفت، همه‌پرسی استقلال تا به اینجای کار، برای کردها نتیجه معکوس داده است. در‌این‌باره روز گذشته ارتش عراق با انتشار بیانیه‌ای اعلام کرد که کنترل مناطقی در موصل در استان نینوا را در دست گرفته است؛ مناطقی که از سه سال پیش و بعد از ورود داعش به عراق، کنترل‌شان به دست نیروهای کردی افتاد. در بیانیه ارتش عراق آمده است که نیروهای پیشمرگه قبل از ورود ارتش عراق، این مناطق را خالی کرده بودند. پیش‌از‌این نیز نیروهای ارتش عراق به یاری حشدالشعبی و با دستور حیدر العبادی، نخست‌وزیر عراق، کنترل منطقه نفت‌خیز کرکوک را از نیروهای کرد پس گرفتند. آن‌طور که در بیانیه ستاد فرماندهی عملیات نیروهای عراقی که روز چهارشنبه منتشر شد، آمده است، علاوه بر مناطقی در استان نینوا، کنترل خناقین و جلولا در استان دیالی نیز از نیروهای پیشمرگه پس گرفته شده است. طبق اعلام یک فرمانده ارتش عراق، نیروهای پیشمرگه به مرزهای پیش از سال 2014 میلادی عقب‌نشینی کرده‌اند. شکاف‌های کردی بنا به گزارش گاردین، هنوز سه هفته از برگزاری همه‌پرسی در اقلیم کردستان نگذشته که کردها 36‌‌هزار کیلومتر مربع از مناطق تحت کنترل خود را از دست داده و شکاف میان دو حزب اصلی کردی یعنی حزب دموکرات و حزب اتحادیه میهنی سر باز کرده است؛ درواقع برگزاری همه‌پرسی نه‌تنها باعث ایجاد اتحاد و همدلی بیشتر میان کردها نشده؛ بلکه اختلافات کهنه میان آنها را بار دیگر زنده کرده است. در‌این‌میان انتقادات حزب گوران (تغییر) به مدیریت مسعود بارزانی را نیز نباید نادیده گرفت. فراموش نکنیم حزب گوران تا آخرین روزها نیز مخالف برگزاری همه‌پرسی بود و به نظر تحت فشار افکار عمومی، مردم را به شرکت در آن دعوت کرد. بارزانی از یک‌ سو بدون اشاره مستقیم به حزب اتحادیه میهنی، ازدست‌دادن کرکوک را نتیجه تصمیم یک‌جانبه یک حزب کردی برای خارج‌کردن نیروهای پیشمرگه از این مناطق اعلام کرده بود و حزب اتحادیه میهنی نیز در مقابل مسعود بارزانی را به اتخاذ سیاست‌های غلط در مدیریت شرایط و بی‌توجهی به راهکارهای ارائه‌شده از این حزب برای حفظ کرکوک متهم می‌کند. با بالاگرفتن انتقادها از مسعود بارزانی، یوسف محمد، رئیس پارلمان کردستان عراق که از دو سال قبل اجازه ورود به اربیل را ندارد، با انتشار یک پیام ویدئویی از رئیس اقلیم خواست که از مقام خود کناره‌گیری کند. روز گذشته، کوسرت رسول علی، معاون اول دبیرکل اتحادیه میهنی کردستان، نیز با انتشار بیانیه‌ای به جمع منتقدان عقب‌نشینی نیروهای پیشمرگه از کرکوک و دیگر مناطق پیوست و این اتفاقات را «انفالی دیگر علیه کردها» توصیف کرد. به گزارش «روداو» او با بیان اینکه عاملان این اتفاق خائنانی هستند که برای کسب منافع شخصی کوتاه‌مدت به دکترین حزب اتحادیه میهنی پشت کردند، احزاب کردی را به حفظ اتحاد فراخواند. طبق گزارش رسانه‌های کردی، سه نفر از چهره‌های نزدیک به جلال طالبانی، رهبر فقید حزب اتحادیه میهنی؛ یعنی بفال طالبانی، لاهور طالبانی و اراز شیخ جنگی در مظان این اتهام قرار دارند که دستور عقب‌نشینی نیروهای پیشمرگه از این مناطق را صادر کرده‌اند. البته این اتهام قویا از سوی برخی مقامات رده اول و همچنین همسر جلال طالبانی تکذیب شده است. دست بالای بغداد در بحبوحه بالاگرفتن تنش‌های لفظی میان رهبران احزاب کردی، حیدر العبادی، شامگاه روز سه‌شنبه با اعلام اینکه همه‌پرسی استقلال اقلیم به تاریخ پیوسته است، خواستار مذاکره با دولت اقلیم کردستان شد. او پیش‌تر درخواست‌های رهبران اقلیم برای مذاکره را رد کرده بود. هم‌زمان با انتشار این اخبار، جابر العیبی، وزیر نفت عراق، از شرکت انرژی بریتانیایی «بی‌پی» خواسته است تا برای اکتشاف و توسعه میادین نفتی به کرکوک بیاید. دولت عراق در سال 2013 و پیش از ورود داعش، برای توسعه میادین نفتی هوانه و باباگورگور، با شرکت «بی‌پی» در مقام مشاور قرارداد همکاری امضا کرده بود. به نظر مي‌رسد پیشروی‌های ارتش عراق باعث شده تا بغداد در برابر اقلیم دست بالا را پیدا کند. در مقابل از نظر مسعود بارزانی، شکست در کرکوک به‌هیچ‌عنوان به معنای پایان پروژه استقلال کردستان نیست. او با اشاره به اینکه همه‌پرسی بی‌نتیجه نبوده است، وعده داد که همچنان برای تحقق استقلال کردستان تلاش می‌کند. رئیس اقلیم کردستان بدون اینکه خواستار هرگونه مذاکره با دولت مرکزی شود، بر این مسئله تأکید کرد که کردها همیشه مخالف جنگ و در جست‌وجوی صلح بوده‌اند. بااین‌حال با توجه به ازدست‌رفتن کرکوک و دیگر مناطق تحت کنترل کردها و همچنین افزایش انتقادها از شخص بارزانی، آینده استقلال اقلیم در هاله شدیدی از ابهام قرار گرفته است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.