آمریکا فروش سامانه ضدموشکی «تاد» را به عربستان تأیید کرد
روی پاشنه نظامیگری
تنها یک روز پس از توافق تسلیحاتی عربستان سعودی و روسیه در سفر اخیر و تاریخی ملک سلمان پادشاه سعودی به مسکو، دولت آمریکا از فروش سامانه دفاع ضدموشکی «تاد» به عربستان سعودی خبر داد. آنطور که وزارت دفاع آمریکا در بیانیه روز جمعه خود نوشته، مبلغ این قرارداد 15 میلیون دلار است و راه را برای خرید 44 سیستم دفاع موشکی تاد فراهم میکند. خبرگزاریها میگویند عربستان خواستار خرید ۳۶۰ موشک و ۴۴ سکوی پرتاب سامانه تاد هم شده است. پنتاگون همچنین در بیانیه خود درباره هدف این قرارداد اعلام کرد: «فروش این سامانه امنیت ملی و منافع خارجی ایالات متحده آمریکا را تقویت و از امنیت بلندمدت عربستان سعودی و منطقه خلیجفارس در برابر تهدیدهای ایران و دیگر تهدیدهای منطقهای، پشتیبانی خواهد کرد». عربستان سعودی و آمریکا در ماههای اخیر یکصدا از آنچه رفتارهای تهاجمی ایران میخواندند، انتقاد کردهاند. اما یک روز پیش از اعلام این خبر، عربستان با روسیه که یکی از متحدان ایران بهشمار میرود، توافقی تسلیحاتی امضا کرد. روز جمعه در نخستین سفر یک رهبر عربستانی به روسیه، دو کشور به توافقنامه تسلیحاتی میلیاردی دست یافتند، توافقنامهای که در آن ریاض سیستم دفاع هوایی اس ۴۰۰، سیستمهای ضدتانک و راکتانداز از روسیه خریداری میکند. گرچه عربستان سعودی که متحد نزدیک واشنگتن است، تاکنون بیشترین سلاحش را از تولیدکنندگان آمریکایی و بریتانیایی میخریده و توافق روز جمعه مسکو و ریاض اتفاقی جدید به شمار میرود اما بر اساس گزارشها مقامات پنتاگون گفتهاند توافق اخیر دو کشور تأثیری بر رابطه دفاعی دیرینه آمریکا و عربستان سعودی نمیگذارد. چندیپیش نیز ترکیه که عضو ناتو است، قرارداد خرید سیستم دفاع هوایی اس ۴۰۰ را با روسیه امضا کرد. عربستان همواره یکی از بزرگترین خریداران سلاح در خاورمیانه بوده اما اخیرا در حال برنامهریزی برای تغییر و تحول در ارتش خود است و بر آن است صنعت دفاعی داخلی خود را گسترش دهد. اوایل سال جاری میلادی این کشور از تشکیل صنایع نظامی عربستان سعودی خبر داد و پیشبرنده این صنعت هم شرکتی دولتی است که هواپیماها، هواپیماهای بدون سرنشین، وسایل نقلیه نظامی زمینی، موشکها و سیستمهای رادار را همزمان هم میسازد و هم تعمیر میکند. به گفته مقامات عربستانی بناست این شرکت تا سال 2030 یکی از شرکتهای دفاعی برتر جهان شود و حدود 40 هزار نفر را استخدام کند. بر اساس گزارشها خرید سیستمهای دفاع ضدموشکی تاد بخشی از قرارداد 110میلیارددلاری عربستان و آمریکاست که دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، در اولین سفر خارجیاش بهعنوان رئیسجمهور به ریاض با پادشاهی این کشور امضا کرد. در همان زمان هم فارغ از منافع اقتصادی و سود هنگفتی که از این قرارداد نصیب آمریکا میشد، مقامات آمریکایی هدف دیگری را هم دنبال میکردند. رکس تیلرسون، وزیر امور خارجه ایالات متحده، در همان زمان اعلام کرد این قرارداد «پیامی قوی به دشمنان مشترک ماست». اشاره تیلرسون به ایران بود اما به گفته منتقدان این موضع، توجیه مناسبی برای فروش اسلحه به کشوری نبود که کشتارهایش در یمن صدای فعالان حقوق بشر را درآورده است. عربستان از ماه مارس سال 2015 مداخله نظامیاش را در یمن آغاز کرد و هدف خود از این حمله را بازگرداندن دولت عبدربهمنصورهادی، رئیسجمهوری در تبـعید یــمـن و بیــرونراندن شبهنظامیان حوثی عنوان کرد که به ادعای ریاض مورد حمایت ایراناند. جنگ یمن از آن زمان تاکنون هزاران کشته بر جای گذاشته و گروههای حقوقبشری هم میگویند ارتش عربستان با حمله به درمانگاهها و بیمارستانها، مدارس، کارخانهها و مغازهها صدها غیرنظامی را کشته و مرتکب جنایت جنگی شده است. بااینحال عربستان حمله به غیرنظامیان را رد کرده و میگوید آنها شبهنظامیان حوثی را هدف قرار میدهد. دولت اوباما هم در دوره ریاستجمهوری خود از ائتلاف بهرهبری عربستان در یمن حمایت میکرد. اما رئیسجمهوری وقت آمریکا در نهایت تحت فشار قانونگذاران آمریکایی و فعالان حقوق بشر، فروش سلاح به عربستان سعودی را محدود کرد. این بازنگری مشخصا پس از حمله جنگندههای ائتلاف به رهبری عربستان به یک مراسم خاکسپاری در یمن اتفاق افتاد که به کشتهشدن بیش از صد غیرنظامی یمنی منجر شد. با این حال با بهقدرترسیدن دونالد ترامپ این محدودیتها هم حذف شد و حالا قراردادهای نظامی گستردهای بدون هیچ معذوریت حقوقبشری میان دو کشور امضا میشود. سازمان عفو بینالملل پیشتر درباره توافق 110میلیارددلاری آمریکا و عربستان گفته بود: «مثل این است که ترامپ با این توافق به روی خانهای آتشگرفته گازوییل میریزد و راههای بیرونآمدن را هم به روی خودش قفل میکند».
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.