وقتي کالای قاچاق را امحا ميكنند
بهمن کشاورز
درخصوص تعریف قاچاق و اینکه ورود یا صدور اشیا به صورت قاچاق امری مخرب و غیرقابل دفاع و توجیه است، تردیدی نیست و بنابراین هر تدبیری که برای مبارزه با قاچاق پیشبینی شود، قطعا باید مثبت ارزیابی شود، اما نکتهای که باید به آن توجه کرد، اینکه اموالی که به صورت قاچاق وارد کشور میشوند، جز آنها که ذاتا حرام یا غیرقابل استفاده هستند یا به دلایلی قابلیت انتفاع ندارند، بههرحال مالیت دارند و ممکن است به نحوی از انحا برای کسانی قابل استفاده باشند. مثلا اشیا و اموال مصرفی از قبیل لوازمالتحریر یا لوازم بهداشتی و خانوادگی و امثال اینها چیزهایی هستند که بسیاری از هموطنان ما به آنها نیاز دارند، اما فاقد امکانات برای تهیه آنها هستند. ماده 55 قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز مقرر داشته فروش کالای قاچاق منوط به رعایت کلیه ضوابط قانونی از جمله ضوابط فنی، ایمنی، بهداشتی و قرنطینهای است. این ماده ادامه میدهد: «درصورتیکه فروش کالا مطابق ضوابط فوق بلامانع باشد و به تولید و تجارت قانونی و نیاز واقعی بازار، لطمه وارد نکند، پس از اخذ مجوز مراکز ذیربط و نصب رمزینه موضوع ماده سیزده این قانون توسط سازمان جمعآوری و فروش املاک تملیکی، فروخته میشود». منظور از رمزینه گواهیهایی است که از سوی گمرک صادر شده و روی کالاهای قاچاق مکشوف نصب میشود و فروش این کالاها، صرفا در صورتی که این رمزینهها را داشته باشند، مجاز است. بهاینترتیب، اگر فروش کالا با رعایت این شرایط ممکن باشد، امحا و ازبینبردن آنها جایز نیست. بدیهی است که کالاهای ممنوعه؛ مثل مشروبات الکلی، آلات و وسایل قمار یا آثار سمعی و بصری مستهجن و مبتذل، باید امحا شوند، اما امحای اشیایی که میتواند مورد استفاده مستضعفان و نیازمندان قرار گیرد، توجیه عقلی و منطقی ندارد. بنابراین پس از محکومشدن قاچاقچیان به کیفرهای گوناگون و ضبط اموال قاچاق، اولویت اول و زاویه دید، باید حفظ و نگهداری و بهرهبرداری از اشیای ضبطشده باشد و امحای آنها درصورتیکه از مصادیق کالاهای ممنوعه به شرح پیشگفته نباشد، بههیچوجه قابلقبول نیست. باید توجه کرد در تحلیل نهایی، برای خرید این کالاها، در خارج از کشور، پول پرداخت شده و این پول، از کشور ایران خارج شده است. حتی اگر قاچاقچی از منابع مالی خارجی خود، بهرهبرداری و اقدام به خرید کرده باشد و اموال قاچاق در ایران کشف و ضبط شود، دخول این اموال به مالکیت عمومی و صرف آن در مسیرهای منطقی و انساندوستانه بهتر از امحا و تخریب آنها که توجیهی ندارد خواهد بود. والله اعلم.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.