|

از ديكتاتوري به ديكتاتوري

سودابه رخش: «هرجا رنجی نادیده ‌گرفته می‌شود، بذر نزاع کاشته خواهد شد، چون رنج شأن فرد را پایین می‌آورد، کامش را تلخ می‌کند و خونش را به جوش می‌آورد». این عبارت بخشی از سخنرانی آنگ‌سان سوچی بود بعد از دریافت جایزه صلح نوبل. کسی که بازداشت سالیان درازش در زمان دیکتاتوری نظامی میانمار کارزارهای زیادی را در سرتاسر جهان با مطالبه آزادی او به راه انداخت. وقتی در سال 1991 برنده جایزه صلح نوبل شد بسیاری او را شایسته چنین عنوانی می‌دانستند و آزادی‌‌اش در سال 2010 موجی از جشن و سرور به‌راه انداخت. پنج سال بعد و پس از اصلاحات دولت میانمار، او در انتخابات عمومی سال 2015 شرکت کرد و برنده کارزار انتخاباتی شد تا امیدها به صلح و شکوفایی در کشوری بحران‌زده بیشتر شود. او رهبر اولین دولتی در میانمار شد که از سال 1962 به ‌این سو از دل انتخابات بیرون آمده بود، اما مثل همه تراژدی‌های سیاسی و پارلمانتاریستی، پیروزی او همراه شد با سرخوردگی جمعی منادیان «امید». بارها پیش از او ثابت شده بود که نمی‌توان دل در گرو لفاظی‌های رهبران سیاسی نهاد اما او بی‌رحمانه به امیدها خیانت کرد. سازمان ملل مردم روهینگیا، اقلیت مسلمان میانمار، را «جفادیده‌ترین اقلیت جهان» خوانده‌ و در دوره قدرت آنگ‌سان سوچی این گزاره همچنان، و حتی با صحت بیشتری، توصیف مناسبی است از آنچه بر مسلمانان میانمار می‌رود. كار به جايي رسيد كه جورج مونبيو، نويسنده انگليسي، در يادداشتي در گاردين، خواستار پس‌گرفتن جايزه صلح نوبل او شد. اگر تعریف نسل‌کشی را «نابودی کامل یا بخشی از یک گروه ملی، قومی، نژادی و یا مذهبی» در نظر بگیریم، ارتش میانمار درست پیش چشم آنگ‌سان ‌سوچی، که حالا عملا فرد شماره یک این کشور است، آشکارا در حال ازبین‌بردن نسل مسلمانان روهینگیاست. گزارش سازمان ملل درباره وضعیت مسلمانان میانمار گویای ابعاد وحشتناک این جنایت است. بر پایه این گزارش زنان مسلمانان روهینگیا به‌طور دسته‌جمعی مورد تجاوز قرار گرفته‌اند و تعدادی از آنها به‌دلیل آسیب‌های جنسی پس از این تجاوزها جان داده‌اند. کودکان و بزرگسالان را در مقابل خانواده‌هایشان گردن زده‌اند و معلمان و رهبران این اقلیت هم اعدام شده‌اند. خانه‌های اهالی این منطقه را آتش زده‌اند و بسیاری از ساکنان را زنده‌زنده سوزانده‌اند. تخریب عمدی خانه‌ها و سوزاندن روستاها با هدف راندن این اقلیت از خانه‌هایشان است، سیاست هولناکی که کارساز بوده و ‌هزاران نفر را مجبور کرده به بنگلادش، کشور همسایه میانمار، پناه ببرند. پاسخ آنگ‌سان سوچی به این خشونت‌ها، متهم‌کردن مسلمانان میانمار به خشونت است. به‌رغم شواهد مستدل از سرکوب مسلمانان روهینگیا و درست در زمانی که ناظران از او به‌خاطر سکوت بزدلانه‌اش انتقاد می‌کردند او روز چهارشنبه و در مطلبی در صفحه فیس‌بوک خود سکوتش را این‌چنین شکست: «وجود کوه یخ اطلاعات نادرست در این مورد باعث ارائه تصویری معوج از واقعیات شده است». در همین سال جاری میلادی هم وقتی زنی روهینگیایی جزئیاتی از تجاوز سربازان میانماری به زنان این گروه و آسیب‌های ناشی از آن را فاش کرد، دفتر سوچی در صفحه فیس‌بوک‌ این‌طور واکنش نشان‌داد: «تجاوز جعلی». آنگ سان سوچی نه‌تنها جنایت‌ها علیه اقلیت مسلمان میانمار را رد کرده بلکه تلاش کرده از ارتش و نظامیان این کشور در برابر سیل انتقادها محافظت کند. او هویت افراد مورد حمله را هم رد کرده و حتی سال گذشته از سفیر ایالات‌متحده در این کشور خواست که از به‌کاربردن اصطلاح روهینگیا خودداری کند. این درخواست در راستای سیاست‌های دولت میانمار است که این گروه را، گرچه قرن‌هاست در این کشور زندگی می‌کنند، اقلیتی قومی به شمار نمی‌آورد. او همچنین یکی از حامیان قانون‌ شهروندی 1982 است که حقوق این گروه را نادیده می‌گیرد. البته نادیده‌گرفتن حقوق مسلمانان روهینگیا تنها بخشی از اقدامات سرکوبگرانه دولت سوچی است. از آغاز سال 2017، دست‌کم 38 نفر با اتهامات انتقاد از دولت بازداشت شده‌اند که دو نفر از آنها به‌دلیل بدگویی و ناسزا به شخص آنگ سان سوچی بوده است. همه این اقدامات برخلاف وعده‌های انتخاباتی حزب سوچی و نطق‌های آتشین پیشین اوست اما مانند همیشه هستند کسانی که با‌ هزار بهانه ناکارآمدی دولت‌ها را توجیه می‌کنند. برخی می‌گویند او نمی‌خواهد چشم‌انداز انتخابات را به خطر بیندازد، گروه دیگری بر این باورند که او نمی‌خواهد بهانه‌ای به دست ارتش دهد تا از این طریق فشار بر حلقه دولت را تنگ‌تر کند. روزی آنگ‌سان سوچی گفته بود: «این قدرت نیست که فاسد می‌کند، بلکه ترس است. ترس ازدست‌دادن قدرت، قدرتمندان را فاسد می‌کند». او حالا به‌ هزار دلیل حجت موجه این گفته خودش است. *منابع: گاردين/ سايت ديده‌بان حقوق بشر

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.