|

شهلا حبيبي درگذشت

زني گريزان از مصاحبه

آمنه شيرافکن: شهلا حبيبي اهل مصاحبه نبود. چندباري براي گفت‌وگو پيگير بودم، يکي دو باري هم براي احوالپرسي به دفترش که روبه‌روي پارک ملت بود رفتيم؛ آخرين بارش با فريبا ابتهاج بود. قرار بود بار ديگر براي احوالپرسي روانه دفترش شويم که خبر آمد کوله‌بار از اين دنيا بربست و رفت. خبر درگذشت او ساعات پاياني روز گذشته در شبکه‌هاي مجازي پر شد. با شهلا حبيبي هر بار تا پاي انجام مصاحبه پيش مي‌رفتيم و سرآخر بازي را به‌هم مي‌زد و مي‌گفت: «هميشه سکوت کرده‌ام و حالا هم بهتر است ساکت باشم. حرف‌ها گاهي بدفهمي پيش مي‌آورد». او از نخستين زناني بود که در دوران رياست‌جمهوري هاشمي‌رفسنجاني، وارد قدرت شد: حبيبي، مشاور رئيس‌جمهوري بود و رئيس دفتر امور زنان. در پيچ‌وخم گفت‌وگو، افکارش برايم اندکي محافظه‌کارانه بود و سنتي؛ با‌اين‌حال او را بايد در تاريخ خودش ديد و زمانه‌اي که زيسته بود يا ساختار قدرتي که هنوز در آن براي حضور زنان در موقعيت رئيس‌جمهوري، اما و اگرهاي فراواني وجود دارد و تفسير «رجل سياسي» را هر روز به تعويق مي‌اندازد. از اين منظر، حضور او در آن روزها در کنار آيت‌الله هاشمي‌رفسنجاني گام کوچکي بود به سوي رسميت‌دادن به حضور زنان؛ همان حضوري که بعدتر در دولت سيدمحمد خاتمي به زهرا شجاعي رسيد و بعدتر به شهيندخت مولاوردي. رويکردها البته رفته‌رفته تازه‌تر شد و روش‌ها به‌روزتر؛ در ساختار سياسي تغيير آجر‌به‌آجر روي هم چيده مي‌شود؛ از همان دوره حضور حبيبي تا امروز که معصومه ابتکار بر مسند معاونت رياست‌جمهوري در امور زنان تکيه زده است. فقدان حبيبي از يک منظر شایان بررسي است؛ از منظر کم‌شماربودن زناني که در گفتمان قدرت رسمي بگنجند و بتوانند لابي‌هاي سياسي را دنبال کنند. از اين منظر، در دو پهنه اصلاح‌طلبي و اصولگرايي بسيار ضعيف عمل شده است. زناني که گاه تعدادشان از انگشتان دست کمتر است، مدام در موقعيت‌هاي مختلف تکرار مي‌شوند و عاقبت همه گله‌مندند که چرا زن نخبه سياسي نداريم يا کم داريم. دليلش احزاب کم‌رمق سياسي و نهادهاي فعال در قدرت است كه کمتر به زنان فضاي فعاليت داده‌اند و فقدان هرکدام، با ازدست‌رفتن يک تجربه سياسي همراه است. او رفته است و اميدوارم فردي دلسوز حرف‌هايش را مکتوب کرده باشد؛ دلخوري‌ها، خاطره‌ها و رنجش‌ها را.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.