|

نگاهي به فيلم «کوه» امير نادري

معجزه الهي يا اراده آدمي

کمال پورکاوه

واپسين ساخته امير نادري همچنان دلبستگي‌هاي او را به شخصيت‌هاي تک‌رو و در عين حال سرسخت پيشين خود نشان مي‌دهد. سماجت و سخت‌کوشي شخصيت‌هاي فيلم‌هاي نادري که نقطه عزيمت و تم اصلي اکثر کارهاي او، از «تنگسير» گرفته تا «دونده» و «آب، باد ، خاک»، را تشکيل داده است، در اينجا هم و در قالب شخصيتي به نام آگوستينو که همراه همسرش نينا و پسرش جان، در دهکده‌اي متروک که بوي مرگ از ميان ابرهاي گرفته و کوه سر به‌فلک‌کشيده‌اش، تمامي ساکنان آنجا را براي رهايي از نفرين طبيعت وادار به مهاجرت و ترک آنجا كرده است، به جدالي نابرابر با طبيعت براي درهم‌شکستن نفريني شوم کشانده است. «کوه»، بيش از هر چيز ما را به ياد «آب، باد، خاک» و کودک تنهايش مي‌اندازد. جايي که کودک بعد از نااميدي از يافتن خانه و خانواده‌اش، با اراده‌اي تزلزل‌ناپذير، معجزه را ممکن کرده و زندگي و آب را به سرزمين اجدادي‌اش برمي‌گرداند. در اينجا آگوستينوي بالغ، بي‌آنکه از هيبت کوه و ناتواني خاک در باروري، هراسي به خود راه دهد حاضر نيست همچون مهاجران فيلم «آب، باد، خاک»، سرزمين اجدادي خود را رها کرده و از تمام داشته‌ها و ريشه‌هايش دست بکشد. او اين بار سيزيف‌وار با اراده‌اي ناشي از اعتقادي ديرينه، به جنگ با هيبت کوهي مي‌رود که سرسبزي و سرزندگي را از او و خانواده‌اش گرفته است. قاب‌هاي تکان‌دهنده فيلم در کنار رنگ و نوري که نشانه‌هاي مرگ را در اطراف کلبه آگوستين به مخاطب منتقل مي‌کند، تسلط نادري را بر عکاسي و نورپردازي به ما يادآور مي‌شود. فيلم اما تفاوت‌هاي آشکاري نيز با کودک تنهاي «آب، باد، خاک» دارد. آگوستين برخلاف شخصيت‌هاي ديگر فيلم‌هاي «نادري»، آنچنان هم که بايد تنها نيست. همسري وفادار که عشق و همراهي را در کوهستاني سرد و سخت و در ميان انبوهي از تخته‌سنگ‌ها با تيمارکردن دست‌هاي آگوستين به او نشان داده و اميد و اراده را براي رخ‌دادن معجزه بزرگ، تقويت مي‌كند و پسري آرام که در عين جواني، همراهي با پدر و فرودآوردن پتک بر کوه را کاري عبث نمي‌داند. وقايع فيلم کوه در سرزميني غريب اتفاق مي‌افتد؛ جايي که آفتاب، روح و جسمش را به انسان‌هايي نشان مي‌دهد که به اراده انساني و معجزه نور، باور داشته باشند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.