اسماعیل تو کیست؟
علیاکبر یاریالقار
حج در لغت به معنی آهنگ است، اراده! اراده از خود فراتررفتن و در این راه اولین قدم در میقات است. لباس احرام، لباس نیست، کندن لباس است و آزادشدن از قفس، از قفسی که خود برای خود بافتهای. لباس در باب افتعال (التباس) یعنی اشتباه و فریب. باید آن را بکنی چون قرار است از خود فراتر روی و لباس مانع است. شایعترین روش فریب شیطان، غرور است. غرور هم به معنای تکبر و هم در معنی فریب آمده است. لباسها چون تفاخر دارند، باید کنده شوند. در میقات که وقت حضور و محل حضور است، باید لایق شوی و منیت را وانهی. منیت و غرور در لباس است... احرام کفن است نه لباس. «موتوا قبل ان تموتوا». همه متحدالشکل و به سوی یک هدف. منیت را بایستی در میقات وانهی تا سبکبار گردی و نماز احرام در مقیات به شکرانه سبکباری است. در آنجا حتی نباید به آینه هم نگاه کنی یا عطر بزنی و... هرچه رنگی از منیت دارد، باید بگذاری و بگذری که تو از این عالم خاکی نیستی. آینه مظهر جمال است. فقط باید خدا را ببینی و البته در آینه دل. باید احساس کنی که در هر قدم از خود دور شدهای و به او نزدیک و نزدیکتر؛ چه اينكه عالم محضر خداست. باید به این یقین برسی که در فروتنی و خشوع است که به شکوه و جلال میرسی. راه پرپیچوخمی را طی میکنی و اینک کعبه! مظهر سادگی، سنگنشانی که ره گم نکنی. اگر در میقات خسی شوی، در اینجا کسی میگردی و آنگاه طواف و به دور دوست گشتن و او تو را نظاره میکند و فریاد لبیک را میشنود که او سمیع است. در طواف باید از خود بیخود شوی، مانند پروانهای که بیپروا بر گرد شمع میگردد تا عشقش را ثابت كند. اینجا خدا نزدیکتر از همیشه و همه جاست. آنگاه در مقام ابراهیم او را یاد کن که خدا چگونه و به سختی امتحان و ابتلایش کرد. باید ابراهیموار در آتش روی و یقین داشته باشی که نمیسوزی. سعی، صفا و مروه با تأسی به هاجر است که باید هروله باشد. اینکه بدانی سکون و توقف نیست، تلاش است و تلاش! هاجر از خود هجرت کرد تو هم باید از خود هجرت کنی. تا از خود هجرت نکنی، به او نمیرسی. وقوف در عرفات و مشعر برای شعور است. باید به این آگاهی برسی. عرفات محل شناخت است و ایمان فراتر از شناخت که البته از رهگذر آن حاصل میشود. باید در شب مجهز شوی و سلاح جمع کنی. ریگهای نه درشت و نه ریز. فردا قرار حمله است. حمله به نماد شیطان و البته شیطانی که در درون توست. رمز رمی جمرات مبارزه با نفس است. طولانیترین وقوف و آخرین منزل مناست. منا و تمنا به معنی آرزوست؛ نباید هیچ آرزویی جز خدا داشته باشی و دهم ذیحجه حج به اتمام نزدیک است اما قربانی مانده است. نماد قربانی، ابراهیم است. تو که از مقام ابراهیم گذشتی، باید ببینی اسماعیل تو کیست؟ ابراهیم در سن پیری مهمترین داراییاش اسماعیل بود که او را به مذبح برد. تو باید نیک بنگری که اسماعیل تو کیست؟ یا چیست؟ آنچه علاقهات، فکرت و ذهنت غالبا نزد اوست. او را باید قربانی کنی. شاید فرزندت، زنت، پدر و مادرت خلاصه هر که را بیشتر دوست میداری، بایستی به مسلخ بیاوری. شاید هم نه، اسماعیلت موقعیت اجتماعی یا علمی تو باشد یا قلمت! یا خانه سهنبش و ماشین فلان مدلت یا ردیفهای مغازه! خلاصه هیچ نباید در دل داشته باشی. باید به معنی واقعی کلمه سبکبار شوی تا پر گیری و پرواز کنی و تنها خدا را ببینی.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.