اقلیم کردستان برای تغییر زمان همهپرسی استقلال اعلام آمادگی کرد
تعویق مشروط
مقامات اقلیم کردستان عراق بالاخره به درخواستها برای بهتعویقانداختن همهپرسی استقلال کردستان تن دادند، اما با یک شرط: بغداد زیر نظر جامعه جهانی، تاریخ دیگری برای برگزاری همهپرسی استقلال پیشنهاد دهد. تصمیم اخیر اقلیم کردستان دستاورد سفر هیئت بلندپایه از اقلیم به بغداد و دیدارهای روزهای گذشته این هیئت با مقامات عراق و سفیر آمریکا، ترکیه و ایران در عراق است. اقلیم کردستان عراق همچنین اعلام کرده است برگزاری همهپرسی را فقط برای مدت کوتاهی به تعویق میاندازد. یکی از نگرانیهای آمریکا این بود که برگزاری این همهپرسی به جایگاه حیدرالعبادی، نخستوزیر عراق، لطمه بزند، چراکه او قصد دارد بار دیگر و برای دورهای چهارساله نخستوزیر شود. حالا یک منبع آگاه نزدیک به حزب دموکرات کردستان عراق که نام او افشا نشده به خبرگزاری روداو گفته است این امکان فراهم شده که همهپرسی استقلال کردستان تا برگزاری انتخابات پارلمانی عراق در سال ۲۰۱۷ به تعویق بیفتد، مشروط بر آنکه بغداد برگزاری همهپرسی استقلال کردستان را تضمین کند. به گفته این منبع آگاه این ضمانت باید کتبی باشد و سازمان ملل متحد و ایالات متحده آمریکا هم آن را تأیید کنند. در مارس سال جاری احزاب «اتحاد میهنی کردستان» و «دموکرات کردستان» تاریخ برگزاری همهپرسی استقلال کردستان عراق را ۲۵ سپتامبر اعلام کردند. قرار بود انتخابات پارلمانی و انتخابات ریاست اقلیم کردستان یکم نوامبر ۲۰۱۷ برگزار شود. علاوه بر ترکیه و ایران، ایالات متحده آمریکا هم از مسعود بارزانی، رئیس اقلیم کردستان، خواسته است همهپرسی استقلال را به تعویق بیندازد. در عراق هم این نگرانی وجود دارد که هدف اصلی از برگزاری همهپرسی در کردستان عراق، نه استقلال، بلکه ضمیمهکردن کرکوک با میدانهای نفتیاش به اقلیم کردستان عراق است. در این میان هیئت کُرد با سلیم الجبوری، رئیس پارلمان عراق هم دیدار و گفتوگو کرده است. الجبوری خاطرنشان کرده پارلمان عراق در چالش سیاسی بر سر برگزاری همهپرسی اقلیم کردستان عراق بیطرف میماند. الجبوری در می سال جاری اعلام کرده بود پارلمان عراق خواهان حفظ وحدت و یکپارچگی عراق است. در قانون اساسی عراق هم استقلال کردستان پیشبینی نشده است. در این میان ابراهیم جعفری، وزیر خارجه عراق، هشدار داد همهپرسی ممکن است به منافع خود کردستان نیز ضرر برساند. دفتر وزیر خارجه عراق در بیانیهای اعلام کرد وزیر خارجه با هيئتی از اقلیم کردستان عراق دیدار کرد و در این دیدار اوضاع امنیتی و سیاسی در عراق بررسی شد و دو طرف در این دیدار درباره مسئله همهپرسی در کردستان عراق در اواسط سپتامبر گفتوگو کردند. ابراهیم جعفری خاطرنشان کرد: همهپرسی ممکن است پیامدهایی داشته باشد که به منافع اقلیم کردستان ضرر میرساند و پیامدهای این همهپرسی فقط متوجه عراق نیست، بلکه انعکاسهایی نیز در کشورهای منطقه و وضعیت منطقهای و جهانی دارد. جعفری تأکید کرد: ما باید این اطمینان را به کشورهای جهان بدهیم که مشکلاتی را در داخل این کشورها ایجاد نمیکنیم و یکی از این مشکلات تحریککردن طایفههای ملتها علیه یکدیگر است. کُردهای عراق سال ۲۰۱۴ قصد خود را برای برگزاری رفراندوم استقلال اعلام کردند، اما پس از گفتوگو با دولت مرکزی در بغداد از انجام آن در آن زمان چشم پوشیدند. دولت مرکزی عراق، بهویژه بهدلیل الحاق احتمالی شهر کرکوک به منطقه کردستان، از همهپرسی استقلال نگران است. کرکوک شهری است با ترکیبی ناهمگون از کُردها، عربها و ترکمنها که هریک خود را مالک آن میدانند. کردها در این میان کرکوکِ نفتخیز را «قلب کردستان» لقب دادهاند. اربیل اقتصادی تکمحصولی وابسته به نفت دارد و بیشتر مردم مستقیم یا غیرمستقیم در قالب قراردادهای بزرگ حقوقبگیر دولت هستند. شرکتهای نفتی بزرگ دنیا هم بهطور مؤثر به نفع منطقه کردستان کار نخواهند کرد؛ اول بهدلیل اینکه انتظارات آنها از رؤسای منطقه کردستان برآورده نشده و دوم منابع نفتی این منطقه در مقایسه با کشور نفتخیز عراق بسیار اندک است. عراق هم از نظر منابع نفتی بسیار غنیتر از کردستان است و هم اینکه از نظر لجستیکی با محدودیتهای مرزهای محاصرهشده و بسته مواجه نیست.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.