سفر هيئت اعزامي کردستان به عراق درباره همهپرسي استقلال
ساز ناکوک جدايي
اقليم کردستان عراق به رهبري مسعودي بارزاني با وجود مخالفتهاي منطقهاي و فرامنطقهاي عزم خود را براي برگزاري همهپرسي استقلال از حکومت مرکزي عراق جزم کرده است. در هفتههاي گذشته مقامات اقليم کردستان لابيهاي غربي خود را براي جلب رضايت بازيگران منطقهاي و بينالمللي از همهپرسي استقلال خود به کار گرفتند؛ اما نتيجه اين جنبوجوشها شکست بود و سيل مخالفتها تمامي ندارد، از ترکيه گرفته که يکي از شرکاي تجاري کليدي اقليم است تا ايالات متحده و ايران. مقامات و چهرههاي برجسته درون عراق هم همگي خواستار استقلالنداشتن کردستان و حفظ يکپارچگي عراق هستند؛ اما دولتمردان اقليم کردستان حتي حاضر نيستند دستکم تاريخ اين همهپرسي را به تعويق بيندازند. در روزهاي اخير هيئتي از نمايندگان کردستان عراق براي مذاکره درباره اين همهپرسي به بغداد، پايتخت عراق، سفر کردهاند. براساس گزارشها اين نمايندگان روز دوشنبه يعني نخستين روز سفر خود با حيدرالعبادي، نخستوزير عراق و سفراي ايالات متحده، ايران و ترکيه گفتوگو کردند؛ اما آنطور که رئيس هيئت اعزامي به خبرنگاران گفته، آنها حاضر نشدهاند همهپرسي استقلال را به تعويق اندازند. روژ نوري شاويس، رئيس هيئت اعزامي اربيل به بغداد در کنفرانسي مطبوعاتي در اين شهر که پس از ديدارش با حيدرالعبادي، نخستوزير عراق، برگزار شد، گفت: رابطه بغداد و اربيل به مرحلهاي رسيده که نيازمند «راهحلي راديکال» است. به گفته اين مقام کُرد در ديدار هيئت اربيل با نخستوزير عراق، عبادي آمادگي خود را براي حل مشکلات موجود ميان بغداد و اربيل از راه گفتوگو اعلام کرده؛ اما هيئت اعزامي از اقليم کردستان به عبادي گفته است که اربيل به وعدههاي بغداد اعتمادي ندارد. شاويس اظهار كرد: در ديدار با العبادي مخالفت خود را با بهتعويقافتادن تاريخ برگزاري همهپرسي اعلام و تأکيد کرديم که گفتوگو تنها راهحل مشکلات است و گفتوگوها بايد بدون هيچگونه شروطي ادامه يابند. روز گذشته هم اين هيئت در ادامه سفر خود با عمار حکيم، روحاني شيعه و رهبر جريان ملي حکمت، ديدار کرد. حکيم در اين ديدار با بيان اينکه «وحدت عراق به نفع همه است» بر تداوم گفتوگو ميان دولت مرکزي و کردستان تأکيد کرد. عمار حکيم گفت: «منافع همه اقتضا ميکند که عراق يکپارچه و امن باشد و در چنين شرايطي عراق قادر به عبور از بحرانهاي سياسي و امنيتي است». عمار حکيم در ديدار با هيئت اقليم کردستان قانون اساسي عراق را الگويي براي حل مشکلات موجود دانسته و گفته است: «ما به خطر تروريسمي که همچنان مترصد فرصت براي بازگشت است، هشدار داديم و همچنين خواستار اتحاد عراقيها براي مقابله با داعش شديم». به دنبال ديدار با حيدرالعبادي هيئت اقليم کردستان عراق با سفير آمريکا در عراق نيز ديدار کرد و رسانههاي کردي درباره محتواي اين ديدار نوشتند، داگلاس سيليمان، سفير آمريکا در عراق، به هيئت کردي گفته است، به دليل جنگ با داعش و انتخابات پيشرو در عراق، بهتر است همهپرسي به تعويق بيفتد. به نوشته رسانههاي کُرد، سفير آمريکا در اين ديدار همچنين گفته است به صلاح نيست که کردها در عراق براي حيدرالعبادي مشکل درست کنند؛ چون العبادي قصد دارد براي دومين بار نخستوزير عراق شود. براساس برخي شنيدهها، هيئت کردي در تلاش است با سفر به نجف با آيتالله سيستاني، مرجع شيعيان نيز ديدار کند؛ اما هنوز روشن نيست براي دريافت وقت ملاقات موفق شدهاند يا نه؟ اين در حالي است که براساس برخي گزارشها دفتر آيتالله سيستاني درخواست گفتوگو را رد کرده است. ظاهرا دفتر آيتالله سيستاني به هيئت اعزامي از منطقه کردستان ابلاغ کرده است که از سفر اين هيئت به نجف اشرف استقبال ميکند؛ اما هيچ گفتوگويي درباره مسئله همهپرسي با آنها انجام نميدهد؛ چراکه مسئله رايزني درباره همهپرسي منطقه کردستان برعهده دولت فدرال عراق است و ارتباطي با آيتالله سيستاني ندارد. اکثر احزاب کُرد در اقليم کردستان عراق با برگزاري همهپرسي استقلال در تاريخ 25 سپتامبر موافقت کردهاند؛ اما عراق اين همهپرسي را يکجانبه و غيرقانوني خوانده و اعلام کرده است که در صورت برگزاري اين همهپرسي نتيجه آن را به رسميت نميشناسد. مقامات آمريکايي هم بارها مخالفت خود را با اين همهپرسي اعلام کردهاند. ايالات متحده و ديگر کشورهاي غربي نگراناند که اين همهپرسي درگيري اقليم کردستان با دولت مرکزي عراق را افزايش دهد و همزمان تمرکز کردها را از مبارزه با داعش منحرف کند. اين در حالي است که حتي بسياري از کردهاي ساکن اقليم کردستان هم با برگزاري اين همهپرسي مخالفاند. بر اساس گزارشها تعداد اين مخالفان بهويژه در سليمانیه چشمگير است و مشکلات اقتصادي رو به افزايش در دوران بارزاني يکي از دلايل کليدي اين مخالفتهاست. آنها بر اين باورند که برگزاري همهپرسي استقلال ترفند رهبران اين منطقه است براي دورزدن نارضايتيها. کردستان عراق يکي از مناطق نفتخيز منطقه است؛ اما کاهش قيمت جهاني نفت در سال گذشته اقليم کردستان عراق را مجبور به کاهش دستمزد کارمندان بخش دولتي کرد و از آنسو وضعيت کساني که مشغول فعاليت در بازار هستند هم چنگي به دل نميزند و حتي برخي از بازاريها ميگويند وضعيت حتي در مقايسه با زمان حمله سال 2014 داعش هم وخيمتر است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.