مصوبه مجلس نمایندگان آمریکا و آینده برجام
امیرعلی ابوالفتح- کارشناس مسائل آمریکا
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، در روزی که مجلس نمایندگان این کشور مشغول بررسی طرح اعمال تشدید تحریمها علیه ایران، روسیه و کرهشمالی بود، گفت: «اگر سه ماه دیگر؛ یعنی زمان تأیید دوباره پایبندی ایران به موافقتنامه هستهای فرابرسد و این کشور همچنان به موافقتنامه هستهای پایبند باشد، تعجب میکنم». این در حالی است که ترامپ چندروز پیش برای دومینبار، عمل به تعهدات برجامی از سوی ایران را تأیید و بر ادامه پایبندی آمریکا به توافق هستهای تأکید کرد.
مجموع سه اتفاق فوق؛ یعنی تأیید دوباره برجام، تصویب قوانین تحریمی جدید علیه ایران و اظهارنظر ترامپ، چشمانداز دیدگاه دولت آمریکا در قبال توافق هستهای با ایران را مشخص میکند. آمریکا منتظر است در پی تحریک، عصبانیت یا سرخوردگی ایران از حصول به نتایج برجام و در پی آن، نقض آن از سوی تهران، خود را از آنچه ترامپ «بدترین قرارداد تاریخ آمریکا» میخواند، رهایی بخشد. اما در این میان چند نکته حائز اهمیت است: 1- مصوبه مجلس نمایندگان با فرض تصویب در سنا و امضای ترامپ، نقض متن برجام قلمداد نمیشود. 2- گروه 1+5 در سند برجام متعهد شده است که تحریمهای لغوشده یا تعلیقشده بر اساس این سند را دوباره علیه ایران به اجرا نگذارد، مگر اینکه ایران از اجرای تعهداتش سر باز بزند. 3- هیچیک از تحریمهای قیدشده در مصوبه مجلس نمایندگان ارتباط مستقیمی با تحریمهای برداشتهشده در سند برجام ندارند. 4- بااینحال، اقدامات اخیر آمریکا در تعارض آشکار با روح برجام قرار دارد. 5- مسئول اعلام نقض برجام در داخل کشور، شورایعالی نظارت بر اجراي برجام و در سطح بینالمللی، کمیسیون مشترک حل اختلافات با حضور هشت عضو شامل گروه 1+5، ایران و نماینده عالی سیاست خارجی اتحادیه اروپاست. 6- حتی در صورت اجماع در ایران مبنیبر نقض تعهدات برجام به دلیل تصویب نهایی مصوبه اخیر مجلس نمایندگان آمريكا، ایران بدون جلب حمایت اکثریت اعضای کمیسیون مشترک، مجاز به عدم پایبندی به برجام نیست. 7- آمریکاییها بازی فشار غیرهستهای و خارج از برجام را بر ایران آغاز کردهاند. واکنش ایران، اقدام متناسب غیرهستهای و خارج از برجام خواهد بود. 8- ایران از ابزارهای کافی، تأثیرگذار و قاطع برای نشاندادن عکسالعمل غیرهستهای و غیربرجامی به تحریکهای آمریکاییها برخوردار است. 9- ایران در دو سال پس از اجرای برجام به موفقیتهای قابلتوجه اقتصادی، سیاسی و امنیتی؛ چه در داخل کشور و چه در محیط منطقهای و بینالمللی دست یافته است. و سرانجام اینکه 10- اکنون دام بزرگی پیشروی ملت ایران پهن شده است که گذر از آن، به درایت، خویشتنداری و عزم ملی در کشور نیاز دارد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.