انذارهای تاجیک به اصلاحطلبان
محمدرضا تاجیک در گفتوگو با سایت جماران درباره تحولاتی که در جریان اصولگرایی در حال رخدادن است، سخن گفته و البته توصیههایی را هم به دولت، اعضای شورای شهر و اصلاحطلبان داشته است که اهم آن را در پی میخوانید. این گفتوگو را روزبه علمداری انجام داده است. *اصولگرایان نیازمند این هستند که در اولین گام، به همان دالهای قدیم، معانی جدید ببخشند و تلاش کنند همان ظرف مفهومی قدیم را با مظروف جدید پر کنند تا با شرایط، ذائقه، روح و روان و نظام دانایی و صدقی جامعه ما و تاریخ اکنون ما رابطه برقرار کند. *در دومین گام، ممکن است نیازمند به این باشند که دقایق جدیدی را وارد ساحت گفتمانی خودشان کنند؛ بالاخره با نگاهی که به دین خواهند داشت و تفسیری که از دین خواهند کرد، ممکن است همان دقایق جدید و بیبدیل را از درون دین استخراج کنند. *در سومین گام، شاید نیازمند به دیالوگ با سایر گفتمانها باشند. در این دیالوگ، یک نوع تهاتر گفتمانی و بدهوبستان معانی هم صورت میگیرد. بنابراین، علاوه بر اینکه زبان خوبی هستند، باید گوش خوبی هم باشند. *اگر گفتمان شما اجازه ندهد، پوسته و اصولی که گفتمان خود را بر آن اصول بنیان گذاشتی اجازه ندهد که از یک کار تبلیغاتی مثل تتلو استفاده کنید، این امر بزرگترین خطای استراتژیک میشود و روی پیشانی گفتمان شما میخورد. *وقتی که از سیاست اخلاقی صحبت میکنید؛ یعنی گفتمان شما منادی اخلاق است و فریاد برمیآورید که در قاموس من، هدف وسیله را توجیه نمیکند و برای پیروزشدن به هر حشیشی متوسل نمیشوم و رقیبم را بیآبرو نمیکنم تا عمارت خودم را در ویرانی شخصیت و حیثیت رقیب، بنا کنم. اما در عمل این کار را میکنید و وقتی که فضا فراهم میشود، شناگر ماهری هستید و بسیار غیراخلاقیتر از رقیب برخورد میکنید و حتی اخلاق، دین و ارزشها را ابزاری استفاده میکنید. *اینجا باید دید چرا دوستان اصولگرا وارد چنین ورطه و چالهای میشوند که بیرونآمدن از آن، تقریبا غیرممکن است. بنابراین فرض من این است که اصولگرایان از خود شکست خوردند و رقیب اصلی آنها، خودشان بودند. طبیعتا این مشکل اصلی اصولگرایان است و باید تکلیف خودشان را مشخص کنند و جایی نشان دهند در مقابل آن دگر غیراخلاقی، غیرارزشی و غیردینی که برای مردم ترسیم میکنند تا خود را در تقابل با او و در حذف او معرفی کنند و یک خود اخلاقی، ارزشی و دینی را جلوه دهند، چگونه در جایی که باید مشق و انشایی بنویسند و امتحانی پس دهند، امتحانشان را واژگونه پس میدهند؟ *فکر میکنم دلیل این تنوع و تطور تاریخ، این باشد که متکی به منابع و مناصب قدرت در ساختار قدرت بودند و تا الان خودشان را از تحول بینیاز میدیدند. اما امروز میبینند که لاجرم باید در دموکراسی حضور پیدا کنند تا حذف نشوند. *چیزی که بهعنوان یک اصلاحطلب یا یک شهروند از دولت کنونی توقع دارم، این است که اکنون زمان پاسخگویی مناسب و درخور به این اعتماد مردم است. اولین انتظار افرادی مثل من، این است که رئیس جمهوری تلاشی داشته باشند و برنامهریزی و سیاستی داشته باشند و تغییراتی در ساختار دولت، مدیران دولتی و رویکرد، سیاستها و تدبیرها داشته باشند تا چهار سال آتی که ما به صورت سنتی شیفت گفتمانی و شیفت دولت داریم، این اتفاق نیفتد. *دولت کنونی باید تلاش کند موفق شود و این امکان ندارد مگر اینکه تغییر ساختاری بزرگی دهد و بسیاری از مدیران سنگینپای بیطراوت کنونی را تغییر دهد و در رویکردهای متصلبی که در عرصههای فرهنگی، سیاسی، اجتماعی و اقتصادی پاسخ نداده، تغییر ایجاد کند و با شادابی و توان افزونتری وارد صحنه شود و به نیازهای مردم پاسخ دهد. *طبیعتا از دولت کنونی بهعنوان یک شهروند انتظار دارم نگاهها را محدود به مسائل اقتصادی نکند و در عرصه سیاست بهویژه سیاست داخلی، پاسخگو باشد و در عرصه محدودیتهایی که برای برخی از شخصیتهای ما وجود دارد، فعال باشد و رسالت خودش را انجام دهد. البته من بعید میدانم دولت کنونی خودش را درگیر جدی اینگونه مسائل کند و یک اراده جدی به کار گیرد که این مشکل را مرتفع کند. طبیعتا محلی برای لیزخوردن و عبورکردن از این مسیر هم وجود دارد و بالاخره این عرصه بازیگری و اقتدار تنها برای دولت نیست و نهادهای دیگر هم در این عرصه، بازیگری و نقشآفرینی دارند و اینکه دولت بتواند کاملا اراده خودش را حاکم کند، نیست. *شاید ایشان (روحانی) بهترین دفاع را حمله میدانند و احساس میکنند اگر با صراحت، تیزی و شجاعت پاسخگو نباشند، باید منتظر هجمههای شالودهشکن بیشتری نسبت به خودشان و دولت باشند و شاید احساس میکنند که این نوع کنش کلامی، بیشتر در افکار عمومی ما تأثیر میگذارد و بیشتر میتواند تخریب رقیب را خنثی کند. همه اینها میتواند قسمتی از این فضا باشد، اما باز توصیه من این است که در شرایط کنونی باید از ایجاد شکاف در رأس هرم جامعه پرهیز کرد. وقتی ما مردم را به وحدت دعوت میکنیم نباید خودمان ایجادکننده شکاف و انشقاق در جامعه باشیم. بههرحال بسیاری از مردم «علی دین ملوکهم» هستند؛ به ملوک و نخبگانشان تأسی میکنند و وقتی میبینند که در میان نخبگان مصاف خونینی برپاست و هرکس تلاش میکند عمارت خود را بر ویرانه دیگری بنا کند، دیگر این مصاف در قاعده هرم جامعه جاری میشود و در شرایط کنونی که با هجمههای زیاد بیرونی مواجه هستیم، در داخل مشکلات عدیدهای داریم، در منطقه کمپهایی دارد علیه ما شکل میگیرد و در فضای بینالمللی قدرتهای بزرگ علیه ما عمل میکنند، باید صبورتر و بابصیرتتر عمل کرد و از حاشیهها کاست و در متن توفندهتر، شادابتر و مدبرتر حرکت کرد. همه ما میدانیم که در شرایط کنونی در پس و پشت شورای شهر نوعی مصاف و رقابت برپاست؛ توجه داشته باشیم که چنین روند و فرایندی حتما به ارزشهای اصلاحطلبی، روح لطیف جریان اصلاحطلبی و باورهای جوانان و اقشاری که به جریان اصلاحطلبی دل بستهاند و آن را متفاوت میدانند از جریاناتی که همه هدفشان کسب قدرت است، لطمه خواهد زد. اجازه دهیم ملاکها و ارزشها سخن بگویند و آنها تعیینکننده باشند. در غیر این صورت، چنانچه لطمهای از این رهگذر به جریان اصیل اصلاحطلبی وارد شود، امثال من گریزی ندارند جز اینکه آنچه را در پس پردهها از سوی برخی میگذرند روی دامن آفتاب بیندازند و آشکار کنند و این هم بهنفع جریان اصلاحطلبی نیست. چون اگر نتوانیم در شورای شهری که مردم به تمام لیست ما رأی دادند موفق عمل کنیم، چهار سال آینده را واخواهیم گذاشت. کسی اجازه ندارد چنین لطمهای به جریان اصلاحطلبی بزند. ما نباید نوک بینی را ببینیم و نباید فقط منافع زودگذرمان را پوشش دهیم و برای اینکه بتوانیم شهردار را از خودمان بگذاریم، به هر حشیشی متوسل شویم و هر حرکتی را انجام دهیم. ما نیاز داریم به همین بزرگی که مردم راجع به ما عمل کردند به آنها پاسخ دهیم؛ در غیر این صورت هزینه خواهیم پرداخت و کسی اجازه ندارد این هزینه را متوجه جریان اصلاحطلبی کند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.