اتحادیه دفاع پزشکی
علیرضا مقدسی*
شاید این نام برای خوانندگان غریب و نامأنوس باشد؛ ولی سازمانی با نام Medical Defence Union از سال ۱۸۸۵ میلادی در بریتانیا تأسیس شده و حتی اعضایی در سنگاپور و هنگکنگ نیز داشته است. این سازمان که اولین سازمان از این نوع در دنیا بوده، به همراه انجمن حمایت پزشکی (Medical Protection Society) و اتحادیه دفاع پزشکی اسکاتلند (Medical and Dental Defence Union of Scotland) در بریتانیا وظیفه مهمی را برعهده دارند. این سازمانهای غیردولتی و مردمنهاد، حمایت و حراست قانونی از اعضای سازمان را که کادر درمان باشند، برعهده دارد؛ ازآنجاکه در ممالک راقیه حسب ضرورت بسیاری از راهها طی شده و امتحان خود را پس داده است. نیمنگاهی به این سازمان، عملکرد و شرح وظایفش میتواند راهگشای خوبی باشد. این سازمان با حق عضویت اعضا اداره میشود، در مواردی که عضوی به قصور پزشکی متهم میشود، با استفاده از تیم حقوقی و پزشکی از فرد حمایت قانونی میکند. در موارد دیگر که مسائل پزشکی به رسانهها به صورت وارونه منعکس میشوند، نیز ورود کرده و مانع تشویش اذهان عمومی و تخریب اعتماد بین پزشک و بیمار میشود. بیتردید جامعه پزشکی ایران زیر فشار است. از یک سو مشکلات بیمهها و تأخیرهای طولانی در پرداخت دستمزد کادر درمان و از دیگر سو هجمههای هدفدار در رسانهها که بیشتر از آنکه به قصد دلسوزی برای جامعه و بیماران باشد، اعتماد بین پزشک و بیمار را نشانه گرفته است. آنچه واضح است، این است که در این روند مخرب، بیمار بیشترین آسیب را خواهد دید. بسیاری از بیماران به دلیل اعتماد ازدسترفته، ویزیتهای بیدلیل و بیشمار نزد پزشکان مختلف را تجربه میکنند. برخی دیگر از مطبهای شکستهبند، قولنجشکن، تُلگیر و دکترعلفی سر درمیآورند. البته سرانجام و بسیار دیر به دست پزشکی میرسند که باید از اول و با طی چرخه صحیح به آنجا میرسیدند. از دیگر سو کار به جایی میرسد که بیماری که آپاندیسیت حادش به موقع به دست جراح تشخیص داده شده و عمل شده است، به جای قدردانی از نجات جانش با نصب بنری به بزرگی دیوار بیمارستان با توهم همهچیزدانی -که این روزها به لطف اینترنت عارض شده است- تشخیص جراح را با وجود اینکه به وسیله پاتولوژی پس از عمل تأیید شده، صرفا به دلیل چند کلمهای که در گزارش سونوگرافی کبد خوانده به چالش میکشد یا بیمار دیگری در اعلامیه فوت خواهرش نام جراحش را میبرد و او را به ظن خود عامل قتل وی میداند. این مثالها و بسیاری از داستانهایی که در رسانهها مطرح میشود، به دلیل پاسخگونبودن به این شبهات از سمت نظام پزشکی در خوانندگان گمان درستی برمیانگیزند. انگار اگر چنین بود، باید هر روز شاهد ابطال پروانهای باشیم؛ اگرچه قصور و حتی تخلف در کادر درمان مانند بسیاری از اصناف و مشاغل دیگر وجود دارد؛ ولی بررسی این امر فقط در صلاحیت کارشناسان آن است که قانون به عهده هیئتهای انتظامی نظام پزشکی یا پزشکیقانونی گذاشته است. نظامپزشکی بزرگترین سازمان غیردولتی و همچنین پس از کانون وکلا، با سابقهای ۵۱ساله قدیمیترین سازمان غیردولتی است. انفعال و سکون نظامپزشکی در برابر تهدیدها و چالشهای زیادی که در سالیان اخیر متوجه جامعه پزشکی بوده است، از سمت جامعه پزشکی انتقادات زیادی را برانگیخته است. بیگمان ایجاد کمیته حمایت صنفی و کمیته رسانه یکی از راههای برونرفت از این چالشهاست.
*چشمپزشک و فوقتخصص قرنیه
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.