|

باید خودمان را برای فجایع بزرگ‌تری آماده کنیم

فهمی هویدی

وقتی روزنامه «هاآرتص» اسرائیل می‌نویسد، ولیعهدی «محمد بن‌سلمان» در عربستان‌سعودی خبر خوشحال‌کننده‌ای برای آمریکا و اسرائیل بود، ما را نگران می‌کند؛ هرچند مطمئن نیستیم درست باشد. وقتی یکی از نویسندگان این روزنامه یادآور می‌شود که شاهزاده سعودی از سال 2015 تاکنون چندبار با مقامات اسرائیلی دیدار و گفت‌وگو داشته است، نگران می‌شویم و آن‌وقت مجبوریم این حرف‌ها را جدی بگیریم. دلیل مهم‌بودن اینها توضیحی نمی‌خواهد؛ زیرا کافی است سخنی به کسی نسبت داده شود که در آینده قرار است پادشاه عربستان‌سعودی شود. حتی اگر با انزجار نیز سعی کنیم این سخن را قورت بدهیم باز نمی‌شود انکار کرد که این حرف‌ها درباره کسی گفته می‌شود که قرار است روزی «خادم‌ الحرمین‌الشریفین» باشد. به همین سبک خبرهایی می‌رسد: سایت «میکور ریچون» از وزیر رسانه‌ها و ارتباطات عربستان نقل کرد که گفته بود عربستان و اسرائیل در شرایط کنونی نیز به صورت غیرمستقیم گفت‌وگوهایی دارند تا در آینده بتوانند روابط دیپلماتیک برقرار کنند. البته این روابط تنها منحصر به عربستان نخواهد بود، بلکه قرار است این روابط با همه اعضای ائتلافی باشد که هم‌اکنون عربستان‌سعودی علیه قطر آن را رهبری می‌کند. بر همین مبنا تحلیلگران اسرائیلی می‌گویند مسئله فلسطین هم‌اکنون در فهرست اولویت‌های جهان عرب در اولویت سوم قرار دارد. به عبارت دیگر مقابله با ایران و برخورد با تروریسم اهل سنت بر مسئله فلسطین پیشی گرفته است. به گفته این تحلیلگران، آمریکایی‌ها درحال‌حاضر تلاش می‌کنند فرمولی را تهیه کنند که طبق آن تل‌آویو بتواند روابط دیپلماتیک آشکاری با ریاض داشته باشد. یکی از خطوطی که دراین‌باره تعقیب می‌شود، ازسرگرفتن روابط تجاری و فعالیت شرکت‌های اسرائیلی در داخل عربستان‌سعودی است. از سوی دیگر، روزنامه «یسرائیل هیوم» که یکی از روزنامه‌های کثیرالانتشار اسرائیل است (و آن را بلندگوی تبلیغاتی دولت بنیامین نتانیاهو می‌دانند) نوشت وضعیت نظام حاکم بر عربستان در شرایط کنونی به‌گونه‌ای است که منافع استراتژیک اسرائیل را هم تأمین می‌کند. پروفسور «ابراهام تسفی»، تحلیلگر امور آمریکای این روزنامه نوشت: «کودتایی که در هرم قدرت عربستان‌سعودی به وقوع پیوست، فرصتی را پیش آورد که اسرائیل باید از آن کاملا استفاده کند؛ به‌خصوص که این اتفاق هم‌زمان با سفر مشاور ترامپ و داماد او به منطقه بود». به گفته این تحلیلگر، اینکه نظام حاکم بر عربستان احساس می‌کند از سوی ایران تهدید می‌شود، بهانه خوبی است تا دولت ترامپ از طریق آن بتواند فشار بیشتری بر این کشور وارد آورد تا برای حل سیاسی مسئله فلسطین عمل کند. او نیز اشاره می‌کند تحولات پی‌درپی منطقه از زمانی که عربستان ضد قطر اقدام کرد راه را برای عادی‌سازی روابط بین عربستان و اسرائیل مهیا کرده است. تسفی می‌افزاید: انگیزه عربستان برای خروج از انزوا و اینکه برای چالش با ایران هیچ تردیدی به خود راه نمی‌دهد، به ترامپ قدرتی می‌دهد تا از این کشور بخواهد به صورت عملی گام‌هایی در راه عادی‌سازی روابط بردارد تا اعتماد متقابل اسرائیل جلب شود. درست است که ما نمی‌توانیم تأیید کنیم این حرف‌ها واقعا از سوی مقامات اسرائیلی باشد. حتی برخی تصور می‌کنند اینها جزء آمال و آرزوهای صهیونیست‌ها بوده و حقیقت ندارد، اما ما نمی‌توانیم این حرف‌ها را نادیده بگیریم زیرا در درجه اول هنوز اینها تکذیب نشده است و در درجه دوم اینکه رسانه‌های سعودی تمام اینها را نادیده گرفته و درباره‌اش مطلقا سکوت کرده‌اند. سوم اینکه قرائن موجود از منابع مختلف حاکی از آن است که باید این حرف‌ها ریشه‌ای داشته باشد؛ یعنی اینها طبق آن ضرب‌المثل عربی به دودی می‌ماند که نمی‌تواند آتشی نداشته باشد. به نظر می‌رسد حوادث پی‌درپی و شگفت‌آوری جهان عرب را درمی‌نوردد. باید خودمان را برای فجایع بزرگ‌تری آماده کنیم. هرگاه دشمنانمان از اتفاقی خوشحال شدند معنایش این است که ما در راهی قدم می‌زنیم که وجدان امت ما نسبت به آن ناراضی است. منبع: الشروق

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.