سلوك شخصي کیارستمی
فرانک آرتا
در آستانه تقريبي زادروز و نخستین سالگرد درگذشت عباس کیارستمی هستیم. واقعیت این است که آنچه از سرنوشت فراگرفتم، نکتهای است قابلتأمل و اینکه بیراه نیست که بگویم هیچچیزی در زندگی تصادفی نیست. گویی همزمانی تقریبی تولد و مرگ کیارستمی هم از همین جنس است. از همان بزنگاههایی است که سینمادوستان و علاقهمندان و اصلا هر انسانی را ناخودآگاه - شاید هم خودآگاه - به آثار و بینش او ارجاع میدهد. اینکه در عمق نگاهش همیشه زندگی جاری و ساری بود و ظاهرا با همه وجوه زندگی او - چه نحوه زیست و چه آثار هنریاش - در هم تنیده شده بود. حالا که یک سال از مرگِ غیرقابلباور و غمانگیز او میگذرد، تازه به نگاه متعالی و درعینحال ساده و مصلحانه به پیرامونش بیشتر و عمیقتر پی میبرم؛ اینکه همیشه هدف مشخصی را دنبال میکرد و به قولی یک خط را میگرفت و تا انتها ادامه میداد. ندیدم یا نشنیدم که با کسی جروبحث یا دعوا کند. به قول دوستی «کیارستمی» اهل یقهگرفتن نبود! میگفت برای اعاده چیزی نمیتوانی پلیس بیاوری، پس رهایش کن! حتی در عمق فاجعه زلزله رودبار دنبال «زندگی» بود و دیگر هیچ. خب، زندگی در صلح هم همیشه کار سادهای نیست. خیلیها او را متهم میکردند که چرا واقعیات روز جامعه؛ مثل جنگ را در فیلمهایش ندید! اما مگر میشود نگاه دغدغهمند او درباره مرگ را در برخی از فیلمهایش نادیده گرفت. نمونه واضحش «طعم گیلاس» بود. اتفاقا او در فیلم، مرگ و زندگی را با هم دید. بااینحال باید بپذیریم که هر هنرمندی، نگاه شخصی و سبک منحصربهفرد خود را دارد. مگر میشود همانطور که قیافه آدمها با هم فرق میکند، اندیشههایشان تفاوت نداشته باشد؟! ... یک سال از مرگ تلخ و زودهنگام عباس کیارستمی نگارنده میگذرد. حالا باید تولد و مرگ او را با هم به یاد بیاوریم. به نظر میرسد این همزمانی را خود کیارستمی با سلوك شخصي خود از پیش انتخاب کرده بود.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.