|

از کجا به کجا رسیدیم

گیتی اعتماد

اسراف تا کجا؟ تصور کنید کسی در سال‌های اول انقلاب در بحبوحه انقلاب و جنگ به کما رفته باشد و با معجزه‌ای در سال‌های دهه 90 خورشیدی به زندگی بازگشته باشد. فکر می‌کنید می‌تواند آنچه را می‌بیند و می‌شنود، باور کند؟ هرچند خواب فرضی ما فقط 30 سال است. ما در زمان انقلاب چه می‌گفتیم و چه می‌کردیم که این موجود درکمارفته به یاد داشت؟

تغییر پوشش به ساده‌ترین و همگون‌ترین شکل به‌ویژه برای زنان یکنواخت‌کردن همه مدارس در شمال و جنوب شهر (هرکس بچه‌هایش را در نزدیکیِ خانه‌اش به مدرسه بفرستد). پوشش یکنواخت برای همه در ادارات (نبود تفاوت بین بالاترین و پایین‌ترین رده کارمندان). پرهـــیز از هـــرگونه اســراف بـه‌خصـــــوص به‌حداقل‌رساندن زندگی در زمان جنگ. برگزاری مراسم ازدواج به ساده‌ترین شکل بدون هزینه‌های سنگین، بدون جشن‌های آنچنانی و مهریه‌های نجومی. و از همه مهم‌تر و از همه قابل تعمق‌تر برگزاری مراسم مرگ‌ومیر به‌سادگی، هرچند بااحترام برای شهدا و جان باختگان در جنگ یا در اثر جنگ (بمباران‌ها یا حملات زمینی به شهر‌ها). آموزش رایگان و یکسان برای همه اقشار. حال این موجود دوباره‌به‌زندگی‌برگشته چه می‌بیند؟ ایجاد مدارس «غیرانتفاعی» در گوشه‌وکنار کشور و شهریه‌های گزاف که هیچ کنترلی بر میزان آن نیست. گذاشتن مصاحبه (هم برای دانش‌آموز داوطلب و هم برای پدر و مادر) تا میزان سوددهی آنها را بسنجند و به‌خصوص افرادی نامدار را برای مهم‌ترشدن نام مدرسه انتخاب کنند. ایجاد چشم‌‌وهم‌چشمی در میان دانش‌آموزان و بالطبع در میان والدین نوکیسه برای هزینه هرچه‌بیشتر، در زمینه پوشاک، لوازم‌التحریر، کلاس‌های فوق‌العاده، مراسم مختلف. فرستادن تاج‌های گل آنچنانی از طرف والدین که هرچه بزرگ‌تر باشد، نشان‌دهنده شأن بالاتر آن دانش‌آموز و خانواده او است! برای هر مراسم، دانش‌آموزان را مجبور به تهیه نوع خاصی از پوشاک، وسایل خاص و گران‌قیمت می‌کنند و متأسفانه چون اغلب این خانواده‌ها اصرار دارند که کودکان آنها در این مدارس باشند (نشانه خانواده‌های نوکیسه) حتی اگر موافق این هزینه‌ها نباشند، اعتراض نمی‌کنند. به هر صورت این کودکان و نوجوانان چنان در این مدارس تربیت می‌شوند (البته به کمک والدین و مسئولان مدارس) که گویی در این دیار هیچ مشکلی وجود ندارد هیچ کودک کار و خیابانی زندگی نمی‌کند و هیچ‌کس گرسنه نیست. هیچ خانواده‌ای فقط در یک اتاق زندگی نمی‌کند. چون غیر از محله خود و تعطیلات خارج از کشور، فروشگاه‌های بزرگ و مراکز خرید آنچنانی داخل شهر (که عمدتا محصولات خارجی را با قیمت‌های گزاف، گاه چندبرابر مشابه آن در مغازه‌های معمولی می‌فروشند) جایی را نمی‌بینند. معاشرت آنها با کودکان و خانواده‌ها همانند خودشان است. دیگر هیچ‌چیز آنها را راضی نمی‌کند نه خوراک و نه پوشاک‌های مارک‌دار خارجی، نه دستگاه‌های مختلف الکترونیکی، از آخرین مدل موبایل‌های هوشمند تا انواع وسایل بازی گران‌قیمت و نه خانه‌های وسیع و آپارتمان‌های بزرگ و مدرن با وسایل گران‌قیمت خارجی. برگزاری مراسم عروسی ‌میلیاردی، از لباس عروس و داماد گرفته تا محل برگزاری، شام، لباس‌های مجلل میهمانان، هدیه‌هایی که به عروس و داماد داده می‌شود، هزینه آرایشگاه، عکاسی و فیلم‌برداری، تزیین سفره عقد و ماشین عروس و داماد و... . مراسم عزاداری ‌میلیاردی از محل دفن گرفته تا هزینه مراسم‌های مختلف ختم، شب هفت، چهلم، سال و... . تاج‌های گل گران‌قیمت که این مراسم را پر می‌کنند. میزان غذایی که در هر مراسم مصرف یا دور ریخته می‌شود. قیمت یک قبر در بعضی نقاط (مانند زیارتگاه‌ها) ‌میلیاردی است. اتومبیل‌هایی با قیمت نجومی (که گاه به‌عنوان هدیه تولد و هدیه عروسی داده می‌شود) که با پول هرکدام از آنها می‌توان هزینه چند سال یک خانواده فقیر و حتی متوسط شهری را تأمین کرد یا برای چند خانوار مسکن مناسبی تهیه کرد. خانه‌های بزرگ شمال شهر یا آپارتمان‌های چندصدمتری که با آن اتومبیل‌های قیمتی با آسانسور‌ مخصوص تا در آپارتمان می‌توان رسید و قیمت نجومی آنها در تصور نمی‌گنجد. واقعا به کجا می‌رویم؟ آیا به تأثیر این شکاف طبقاتی در جامعه فکر کرده‌ایم؟ آیا آنچه در اروپا و نقاط دیگر به نام تروریسم در حال روی‌دادن است درس عبرتی برای ما نیست که جوانان عقده‌ای و پر از نفرت را در جامعه خود پرورش ندهیم؟

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.