|

حمایت انتقادی!

رؤیا صدر: در ایام فعالیت‌های انتخاباتی، بخش پرشمار و اثرگذاری از اهالی طنز، مثل بسیاری از دست‌اندرکاران عرصه فرهنگ و هنر در حمایت از حسن روحانی بیانیه دادند. تا آنجا که خاطرم هست رساندن اهالی طنز به یک اجماع در عرصه سیاست، همواره کار دشواری بوده و پیش از این چنین اجماعی با این حجم و گستره میسر نشده ‌است. بی‌سابقه‌بودن این امر را شاید بتوان به دلایلی مانند ضریب اطمینان پایین فعالیت مدنی دانست که گاه حتی امضا یا انتشار یک بیانیه را نیز هزینه‌بر می‌کند، یا پراکندگی سلیقه و تفکر اهالی طنز که رسیدن به یک اجماع همگانی یا دست‌کم درخورتوجه را مشکل می‌كند. ولی در کنار این دلایل به نظر می‌رسد اهالی طنز تاکنون ترجیح داده‌اند فاصله انتقادی خود را با دولتمردان حفظ کنند. آنچه بسیاری از طنزنویسان را بر آن داشت که این‌بار به میدان بيایند، اعتدال، عقلانیت و گشایشی بود که با وجود تمام محدودیت‌ها و فشارها در دوره اول ریاست‌جمهوری حسن روحانی شکل گرفته بود و بايد از آن حمایت شود تا زمینه برای رشد و گسترش فرهنگ و هنر فراهم شود. از این رو در همین بیانیه طنزنویسان ضمن حمایت از روحانی بر محفوظ‌ماندن حق نقد و انتقاد به‌مثابه جوهر اثر طنز پای فشردند. توقع اهالی طنز این است که متقابلا این حق نقادی آنها به رسمیت شناخته شود؛ حقی که در سالیان، با بالارفتن دیوارهای بی‌اعتمادی و گسترش دایره خطوط قرمز و محدودشدن رواداری در عرصه طنز، مورد بی‌توجهی قرار گرفته و حضور کم‌رنگ طنز در فضاهای رسمی را باعث شده ‌است. فراهم‌كردن فضای آزاد برای طنز انتقادی، نیازمند یک عزم جمعی است و دولت به‌تنهایی قادر به برقراری آن نیست ولی دست‌کم دولت مستقر می‌تواند با سپردن کار هنر و فرهنگ به اهالی آن و توجه‌ به الزامات کار هنری، عرصه را بر ملاحظه‌کاری‌ها ببندد و در ایجاد فضای امن برای اهالی هنر و فرهنگ گام بردارد و پیگیری مطالبات اهالی فرهنگ را ممکن كند تا براي مثال اگر یک اثر طنز انتخاباتی (حتي ضعیف) ارائه‌شده در یک جمع محدود از سوی برخی در حد یک توطئه خانمان‌برانداز تلقی شود، بتوان بر پشتیبانی مسئولان اجرائی در احقاق حقوق شهروندی هنرمند تکیه کرد و به آن پشت‌گرم بود... .

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.