انتخاب دیوار پرداخت پول در قالب
احیای یک نوآوری
روزنامه والاستریت ژورنال از سال 1949، هر 24 دسامبر به عنوان یکی از بخشهای استقبال از کریسمس، سرمقالهای را با عنوانی لاتینی به معنی «در این سالِ پس از میلاد» به قلم مشهورترین روزنامهنگاران خود منتشر کرده است؛ سالها این سرمقاله را ورمونت سی رویستر مینوشت. «در این سالِ پس از میلاد» که اشارهای است به نیروی جهانی آزادیبخش تولد عیسی مسیح، گفتوگوی پولس با مسیح و ماجرای مشهور «فروافتادن از اسب» او در راه دمشق را به خاطر میآورد. آن حکایت، در آن روزنامه، به خوبی میتواند به عنوان استعارهاي برای «گفتوگویی» بسیار پیشپاافتادهتر به کار بیاید. به عبارت دیگر، چنین گفتوگویی به وسیله روپرت مورداک کمی بعد از خرید شرکت «داو جونز»، ناشر روزنامه والاستریت ژورنال، تجربه شد؛ تجربهای که بعد از سالها آزمایش «دکترین» محتوای اینترنتی رایگان، توجه او را به «مذهب» محتوای پولی جلب کرد. این مقاله توضیح میدهد که چطور این تغییر طرز فکر محتوای رایگان به محتوای پولی در تجاریسازی اخبار آنلاین که مظهرش تغییر فکر مورداک است، در دو دهه گذشته در قالب پیامد عوامل تکنولوژیک، اقتصادی و صنعتی اتفاق افتاده و همچنین نقشی اصلی را که به وسیله شرکتها و رهبران تجاری مشخص ایفا شده برجسته میکند. برای شکافتن این تاریخ متأخر رسانهها، من تصمیمگیریهای رسانهای مشخصی را شناسایی کردهام که میتوانند به عنوان نقاط عطف بزرگی در خط سیر هنوز ناکاملِ حرکت از رایگانبودن به سمت ایجاد دیوار پرداخت پول در دنیای روزنامهها، بهخصوص در اروپا و آمریکا و البته نهفقط در آن مناطق، در نظر گرفته شوند. نظریه اشاعه نوآوریها، یک مدل مستحکم ارائه داده است که تعدادی از رشتههای علوم اجتماعی از آن برای تشریح چگونگی گسترش ایدهها، فعالیتها و کالاهای جدید استفاده کردهاند. این نظریه همچنین در بسیاری از مواقع برای توضیح جریان فرایندهای نوآوری در دنیای رسانهای، هم از لحاظ تکنولوژیک و هم مسائل سازمانی و حرفهای مورد استفاده قرار گرفته است. به عقیده راجرز، «یک نوآوری ایده، فعالیت یا پروژهای است که به وسیله یک فرد یا واحد دیگرِ انتخابکننده، جدید تلقی میشود». اشاعه به نوبه خود ربط پیدا میکند به «فرایندی که به وسیله آن، یک نوآوری از طریق کانالهای مشخص در طول زمان با اعضای یک نظام اجتماعی ارتباط برقرار میکند». انتخاب موفق یک نوآوری اغلب از مدلی با منحنی اِس شکل تبعیت میکند که گروههای موفق به انتخاب نوآوری را در خود جمع کرده است: نوآوران (2.5 درصد)، انتخابکنندگان اولیه (13.5 درصد)، اکثریت اولیه (34 درصد)، اکثریت متأخر (34 درصد) و عقبماندگان (16 درصد). در سالهای اخیر، انتخاب دیوار پرداخت پول از جانب نشریات آنلاین از منظرهایی بسیار متفاوت تحلیل شده است. این تحلیلها شامل مواردی میشوند که روی تأثیر احتمالی این انتخاب بر گسترش اطلاعات باکیفیت در جامعه مطالعه میکنند و نیز شامل تحلیلهایی میشود که تأثیر کنونی و قابلپیشبینی این انتخاب بر مدلهای تجاری رسانهای و ارتباطش بر تقاضای خبر و همچنین تمایل به روش پرداخت پول را که در بازار وجود دارد، مطالعه میکنند. با این حال، این پدیده بر بستر نظریه نوآوری، به این معنا که با استفاده از اصطلاح راجرز بتواند «کاری جدید تلقی شود» - امری که ویژگی اصلی مدلهای تجاری جدید نشریات دیجیتال است - فهم نشده است. واقعیت این است که از سال 2010 یک دسته از گزارشها هر سال استدلال میکردهاند ما در «سال رونق دیوار پرداخت» قرار داریم. از منظری که امروز نگاه میکنیم، رشد دیوار پرداخت میتواند در قالب فرایند اشاعه یک نوآوری با انواع مختلفی از انتخابکنندگان آن - تاکنون به شکل نوآوران، انتخابکنندگان اولیه و اکثریت اولیه - و رهبران افکار و رسانههای پیشرو که این فرایند را هدایت میکنند، ترسیم شود. نباید جای شگفتی باشد که در دسامبر 2013، «انجمن روزنامهها و ناشران خبری جهان» موضوع «روز نوآوری» خود را که در سوئد برگزار شد، به راهحلهای تکنولوژیک لازم برای برپایی موفقیتآمیز دیوارهای پرداخت پول جلوی اخبار اختصاص داد. با وجود اینکه انتخاب دیوار پرداخت میتواند به عنوان یک فرایند انتخاب نوآوری تحلیل شود، اما به طور مسلم، باید به عنوان یک مورد از موارد «احیای نوآوری» یا به عنوان یک دسته از تصمیمگیریهای مدیریتی فهم شود که میتوانسته در منطق «بازاریابی قدیمی» ایجاد شده باشد. در واقع، آنچه در سالهای اخیر یک چیز تازه تلقی شده، از نظر تاریخی مرسومترین راه برای تأمین بودجه رسانهها در قالب ترکیبی نسبتا متعادل از آگهی و تولید و انتشار اخبار بوده است. کاستلانو و همکارانش وقتی روی صنایعی که احیای نوآوری در آنها مرسوم بوده، مطالعه میکردند، توضیح دادهاند که خاصترین ویژگی این صنایع اشتیاقشان برای واردکردن عناصر کنونی گذشته به آینده بوده است. بهاینترتیب، انتخاب دیوار پرداخت پول میتواند به عنوان کشف دوباره عمل تاریخی پولگرفتن بابت اخبار تعبیر شود؛ راهی معمول برای انجام کسبوکار در بیشتر بازارهای نشریات به جز برخی انواع خاص مطبوعات معروف به رایگان که در نتیجه ورود اینترنت، درباره اخبار دیجیتال منسوخ یا بسیار حاشیهای شد. همانطور که ناکاشیما اشاره میکند، روزنامهها در حال بازگشتن به استراتژی تجاریای هستند که به خوبی در آن عصر طلایی که پسرکهای روزنامهفروش در گوشه خیابان اخبار صفحه اول روزنامهها را فریاد میزدند، برایشان کار میکرد. آنها مردم را با یک محتوای آنلاین رایگان وسوسه میکنند، قبل از اینکه از آنها بخواهند پول خبر را کامل بپردازند. چنین بازگشتی به اصول اولیه یا کشف دوباره ارزش اخبار که به عنوان احیای یک نوآوری در نظر گرفته میشود، حاصل تصمیمگیریها و تجربیات بسیاری بوده که از سوی ناشران در سراسر جهان در دو دهه گذشته اتخاذ شده و در بسیاری از موارد واکنشی به تهدیدات اقتصادی و تکنولوژیک متعددی بوده که روی کسبوکار خبر تأثیر گذاشته است. برای انجام تحلیل، اول از همه در پایگاه دادههای الکترونیک «فکتیوا» و «لکسیسنکسیس» مروری بر مطالب خبری صورت گرفت و یک روش جستوجو بر پایه کلمات کلیدی مربوط به موضوع تحقیق به کار گرفته شد. «دیوار پرداخت»، «رایگان و اخبار»، «پولی و اخبار»، «غیرپولی و اخبار» و «روزنامه و کسبوکار» به عنوان کلمات کلیدی استفاده شدند و ترکیباتی از کلمات کلیدی (به همراه ترجمه آنها به زبانهای آلمانی، اسپانیولی، ایتالیایی، پرتغالی و فرانسه) برای شناسایی و گزینش مطالب خبری از روزنامههای 17 کشور (آرژانتین، آفریقای جنوبی، آلمان، آمریکا، اتریش، اسپانیا، استرالیا، انگلستان، ایتالیا، برزیل، پرتغال، ژاپن، سوئیس، فرانسه، کانادا، کلمبیا و مکزیک) مورد استفاده قرار گرفتند. سوای منابعی که در متن ذکر شدند، تقریبا 300 مطلب خبری درباره دیوارهای پرداخت و دیگر سیستمهای درخواست پول بابت اطلاعات آنلاین در دوره زمانی 2014-1994 به منظور مطالعه بازیابی شدند. گرچه نه نمونهگیری از مطالب نه گزینش کشورها کاملا جامع نبود، اما برای ترسیم خطوط کلی رویدادها و روندهای اصلی در تکامل استراتژیهای محتوای پولی در وبسایتهای خبری سراسر جهان، بیش از اندازه کافی بودند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.