|

تازه‌هاي نشر اسم

بوی مرگ

«از میوه‌فروشی محل سبزی خریدی. فروشنده سبزی‌ها را توی روزنامه گذاشت و بست داد دستت. سر راهت با زنی غریبه گرم گرفتی و با شنیدن این سؤال که «بچه چی داری؟» غده چرکین درونت نیشتر خورد. هول کردی، آشفته شدی، دست‌پاچه گریختی. خواستی حرف‌های زن را فراموش کنی، اما آن کلمه سه‌حرفی غبار را از روی خاطرات پرت‌افتاده ذهنت پس زده بود. ناچارت کرده بود به نوزادت بیندیشی. نه ماه با تو بود، هرکجا می‌رفتی، در هر وضعیتی که بودی. روزبه‌روز بزرگ‌ترشدنش را، تکان‌های زیر پوستت را و جان‌گرفتنش را حس می‌کردی. وقتی به دنیایش آوردی و صدایش را شنیدی، اندوه دوری از خانواده، پشیمانی از پیوند با عبدالله و خاطرات خوش گذشته و آینده تیره‌وتار را فراموش کردی و به زندگی تازه‌ات اندیشیدی: به عشق، به کودکی که اصرار داشتی نامش را کیومرث بگذارند و پدربزرگ پدری‌اش نام حسون را برایش انتخاب کرد. به آن نام نتوانستی خو بگیری اما، به آن زندگی پرمرارت داشتی عادت می‌کردی...». این سطور بخشی از رمان «این مرد از همان موقع بوی مرگ می‌داد» محمد حنیف است که به‌تازگی توسط نشر اسم منتشر شده است. نویسنده در این رمان تاکید زیادی بر فرم داشته و تلاش کرده از شیوه‌های مختلف داستان‌نویسی در روایتش استفاده کند. این رمان پس‌زمینه‌ای تاریخی دارد و برخی از اتفاقات دوران معاصر در آن دیده‌ می‌شود البته این مسئله باعث شده که رمان در جاهایی شکل گزارش به خود بگیرد که در آن فقط یک‌سری اطلاعات به دست داده شده: «سال 1350 با اعلام نام و مشخصات تیرباران‌شدگان واقعه سیاهکل در روزنامه‌ها آغاز شد و با شلیک به سوی سرپاسبان کلانتری قلهک در روز بعد از سیزده‌به‌در ادامه یافت. سپس به سپهبد فرسیو تیراندازی شد. دانشجویان دانشکده فنی دانشگاه تهران تظاهرات کردند. بعد از اعلام استقلال بحرین، این کشور کوچک رسما به عضویت سازمان ملل پذیرفته شد. اردشیر زاهدی وزیر امور خارجه ایران به بحرین رفت، لایحه عفو هفت هزار زندانی بدهکار به مناسبت جشن‌های شاهنشاهی تقدیم مجلس شد. به فرمان شاهنشاه، برای بزرگداشت شعایر و ترویج احکام دینی، سپاه دانش تشکیل شد. دو هزار تن ایرانی از عراق رانده شدند. دولت اعلام کرد که از تابستان آینده بهای گوشت، از چهارده تومان به بیست‌ودوتومن افزایش خواهد یافت... اما هیچ‌یک از این خبرها به اندازه جزایر سه‌گانه نتوانسته بود جلسه عصر پنج‌شنبه‌های خانه دزاشیب را تحت‌تاثیر قرار دهد». در «این مرد از همان موقع بوی مرگ می‌داد»، رد قصه‌های شفاهی و عامیانه هم دیده می‌شود و تاریخ و افسانه در کنار هم حضور دارند. همچنین خود نویسنده در جایی از رمان وارد روایتش می‌شود و چگونه نوشته‌شدن داستان در خود آن بیان می‌شود. در این رمان، قصه زندگی آدم‌های مختلفی در کنار هم روایت شده که همگی این زندگی‌ها در یک نقطه به‌هم پیوند خورده‌اند. در بخشی دیگر از رمان می‌خوانیم: «برای دادخواه هم که هنوز در قفس تنگ سرخوردگی‌های اولین دوره‌های زندگیش زندانی‌ست، تصمیم‌گیری آسان نیست. قفسی که آهن مذابش بعد از مرگ پدر پیر او به کوره نفرینی نفرت رفته بود و با ننگ نام آخری و زخم‌زبان‌های وصله‌های ناجور و بستگان ناتنی‌اش شکل گرفته بود و محکم شده بود. تا روزی سرد و ابری، یک راننده قلچماق، میله‌های قفس را پیرامون جثه ریزش بچیند و رییس پاسگاه ده ملوسان آن‌ها را جوش بدهد».

روایت‌های عشق «آپارتمان روباز» عنوان رمانی است از علی موذنی که این نیز به تازگی توسط نشر اسم به‌چاپ رسیده است. این رمان با مرگ مادر راوی و مراسم ختمش شروع می‌شود: «وقتی توی روزنامه اسم بنفشه جمالی را پای پیام تسلیتی با این مضمون دیدم که درگذشت مادر عزیزت را تسلیت می‌گویم، شوکه شدم. چنین معرفتی را از او سراغ نداشتم. دیدن اسمش مرا از فکر مرگ مادر غافل کرد. رفتم توی اتاق طبقه سوم خانه پدری که به‌خصوص دوران دانشجویی‌ام را در آن گذراندم و غرق خاطراتی شدم که با بنفشه... خاله تاب نیاورد و آمد به اعتراض که مهمان‌ها می‌آیند و همه هم سراغ تو را می‌گیرند...». موضوع اصلی این رمان عشق و روابط عاطفی میان آد‌م‌هاست در این میان رمان به برخی مسایل اجتماعی نیز پرداخته است. در بخشی دیگر از رمان می‌خوانیم: «دم غروب که بی‌تابی‌ام به اوج رسید، هوس کردم بروم قدم بزنم. هوس که چه عرض کنم، به‌شدت نیاز داشتم راه بروم. پیشنهاد هم دادم. اما دست هاله بند بود و پدر هم لازم بود بماند. تنهایی راه افتادم تا محله را با یاد حضور مادر قدم بزنم. مادر روی پله کنار خانه عاطفه‌خانم که به گفته خودشان مقر عصرگاهی‌شان بود، ‌بیشتر از جاهای دیگر حضور داشت. حالا نه او هست نه عاطفه‌خانم. گلویم آن‌قدر فشره شد که ترجیح دادم برگردم خانه. پاهام هم البته همراهی نمی‌کردند. مهمان داشتیم. نفس‌تنگی را بهانه کردم که بروم بالا. هاله خودش را رساند دم پله‌ها و گفت: دوباره آمد هواییت کرد و رفت! و برگشت به پذیرایی. بدم نمی‌آمد سرش خلوت بود و می‌توانستیم حرف بزنیم. نه درباره من و بنفشه، بلکه درباره عشق، و مخصوصا درباره پدر. دراز کشیدم و چشم دوختم به سقف و یک‌دفعه به سرم زد بعد از سال‌ها دوباره متمرکز شوم روی بنفشه ببینم می‌توانم سر از کارش دربیاورم؟ که چرا امروز با آنکه مطمئنم می‌توانست بیشتر پیش من بماند، هوایی شد و آن‌طور ناگهانی گذاشت رفت؟ این استعداد در من فقط با بنفشه جواب داده بود، آن هم تا در ایران بودم. دو ماهی هم در لس‌آنجلس ادامه دادم، اما بار آخر آن‌قدر حالم بد شد که تصمیم به ترک عادتی گرفتم که به‌شدت تحلیلم می‌برد و بی‌نتیجه هم بود».

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.