|

فكاهی دلواپسی برای كرسنتی دیگر!

سعید ساویز . كارشناس نفت

زبان‌بریده به کنجی نشسته صم بکم

به از کسی که نباشد زبانش اندر حکم شرکت نفت و گاز اروندان اخیرا تصمیم گرفته است که بهره‌برداری از آزادگان شمالی و یادآوران را از چینی‌ها گرفته و خود برعهده بگیرد. از سویی به دلیل نداشتن نیروی کافی پیرو مشکلات چارت سازمانی براساس تعریف عرف خصوصی‌سازی تصمیم گرفته شد که فعالیت اصلی سازمان؛ یعنی مهندسی مخزن، مهندسی بهره‌برداری، مهندسی فرآورش و فعالیت‌های درون‌چاهی را با نیروهای رسمی خود اداره کند و برای فعالیت‌هایی مانند تعمیر و نگهداری شیرهای سرچاهی، خدمات پمپ تراک و کویل، خدمات چاه‌آزمایی، حراست، ایمنی و آتش‌نشانی، کترینگ و چند فعالیت دیگر که جزء فعالیت‌های اصلی سازمان نیست از طریق مناقصه‌های مجزا به شناخت پیمانکار اقدام كند. توضیح اینکه اروندان تمام این مناقصه‌ها را یکجا و در یک آگهی اعلان كرده است، اما در متن به مجزابودن آنها اشاره کرده. لایه‌های نفتی پارس جنوبی برای اولین‌بار در خاورمیانه اقدام به آوردن شناور ملکی پالایشگاهی Cyrus به آب‌های خلیج‌فارس كرد که در نوع خود شناور بسیار پیچیده‌ای است؛ تمام اقلام با نظارت كیفی DNV نروژ (دفتر Oslow) ساخته و نصب شده است. وزن ماژول‌های فرآورشی و یوتیلیتی روسازه (Brand-New Topside) معادل ١٠‌هزار تن است. این شناور، علاوه بر پالایش نفت خام تولیدی چاه‌ها، اقدام به ذخیره‌سازی ٧٠٠هزاربشكه‌ای نفت خام صادراتی کرده و سپس هر ماه محموله ذخیره‌شده مطابق مشخصات استاندارد برای فروش نفت را روی نفت‌كش‌های خریدار به‌مثابه یك پایانه مستقل صادرات دریایی، بارگیری می‌كند. اجزای مختلف آن از بویلر تا توربین گازی و سیستم دی‌سی‌اس از معتبرترین برندها تهیه شده‌اند و پیمانکار سازنده موظف است در مدت شش‌ماه علاوه بر سازگارکردن بخش‌های مختلف پروسسی شناور، تست‌های عملکردی را گذرانده و پس از تدوین دستور کارها و تأمین لوازم یدکی براساس قرارداد و همچنین آموزش نفرات ایرانی اقدام به تحویل کامل شناور کند. وظیفه توسعه لایه‌های نفتی پارس جنوبی در فاز دوم و سوم کمافی‌السابق به طرح توسعه لایه‌های نفتی سپرده شد و بناست همان‌گونه که روزی از نفت و گاز پارس جدا شد، دوباره به مجموعه نفت و گاز پارس بازگردد. ناظر عالیه راهبری به‌عنوان نماینده عملیاتی شركت ملی نفت ایران، مدیریت عملیات شركت نفت و گاز پارس خواهد بود و پس از امضای قرارداد شركت مِرسك، همچنان كارفرمای شركت مرسك در بخش عملیات تولید خواهد ماند. با این توصیف، هزینه‌های عملیاتی به دلیل اینكه بهره‌برداری و در حوزه عملیاتی شركت نفت و گاز پارس خواهد بود به نسبت راهبری كارفرمایی شركت نفت فلات قاره كمتر و توجیه‌پذیرتر خواهد شد.

توسعه صحیح لایه‌های مخزنی متنوع ولی بسیار نازك این میدان مستلزم به‌كارگیری روش‌های حرفه‌ای و روزآمد و نیازمند تجربه موفق مشابه است. به‌ویژه آنكه مطابق اطلاعات موجود، لایه‌های نفتی از گستردگی بالایی در حد میدان گازی پارس جنوبی برخوردارند و در امتداد هامون و سپند نیز قابلیت توصیف و توسعه دارند. شركت مرسك مسئول اكتشاف نواحی جغرافیایی و لایه‌های مخزنی مشترك ناشناخته دورتر از مرز، توصیف نواحی نیمه‌شناخته‌شده نزدیك‌تر به مرز، توسعه تمامی نواحی و لایه‌های مخزنی به صورت فازبه‌فاز و براساس توجیه‌پذیری فنی و اقتصادی میدان، بهره‌برداری یكپارچه از تمامی میدان نفتی پارس جنوبی شامل فاز پایلوت یك (هفت حلقه چاه موجود و FPSO) و به‌كارگیری روش‌های كارآمد تجربه‌شده IOR/EOR در سمت مقابل (كشور همسایه) از جمله تزریق آب برای تثبیت فشار و نیز استفاده از WAG خواهد بود و مقرر است در مدت ١٠ سال به صورت مرحله‌به‌مرحله ظرفیت تولید از لایه‌های نفتی پارس جنوبی به ١٥٠هزار بشكه نفت خام صادراتی در روز برسد. ناگفته نماند که غالب پرسنل حاضر روی شناور به دلیل آشنایی و سابقه بیشتر، از نیروهای فلات قاره هستند و احتمال اینکه در صورت تمایل برای بهره‌برداری از شناور به نفت و گاز انتقال یابند بسیار زیاد است. با عنایت به شرح بالا اخیرا یادداشتی در فضای رسانه‌ای انتشار یافت تحت عنوان خطر نفوذ دشمن در میادین حساس نفتی کشور که با نثری بسیار پریشان و آسمان‌به‌ریسمان‌بافته سعی کرده بود تا از ترکیب دو جریان بالا در روزهای حساس نزدیک به انتخابات برای خود کلاهی در مخالفت با وزیر و رأس شرکت ملی نفت بسازد؛ یادداشت فوق‌الذکر که مدعی است متعلق به گروهی از کارشناسان نفت است، حتی شجاعت لازم را برای بیان نام و نشان و تخصص کارشناسان مورد اشاره نداشته است یا شاید اصلا کارشناسی در بساط نبوده و این تنها مرثیه‌های گروهی است که تصمیم گرفتند به‌جای رسالت رسانه، قلم‌به‌مزد بوده و راست و دروغ تنها در پی مطامع گروهی خود باشند؛ نتیجه‌گیری و درخواست پایانی متن نیز بسیار جالب بوده و بیشتر به مطالب فکاهی می‌ماند؛ درخواست از شورای‌عالی امنیت ملی برای ورود و جلوگیری از وقوع کرسنتی دیگر‍! در پایان، بیان این نکته خالی از لطف نیست که انتقال طرح از فلات به نفت و گاز پارس یا حتی برعکس تنها تصمیماتی است که براساس تفکرات و برنامه‌های مدیران ارشد صورت می‌گیرد وگرنه، هم فلات و هم نفت و گاز پارس دو بال توانا و شایسته در فعالیت‌های بخش دولتی در فراساحل هستند که از جوانان و متخصصان با دانش و سطح بالایی برخوردارند و هر دو شرکت در سابقه خود همکاری با بزرگ‌ترین شرکت‌های بین‌المللی را یدک می‌کشند. فلات سابقه بیشتری در دریا و در بهره‌برداری از نفت دارد و شركت نفت و گاز اندکی جوان‌تر و تازه‌نفس‌تر است، از سویی لایه‌های نفتی در دل ناحیه تحت پوشش شركت نفت و گاز پارس واقع شده‌اند. اینکه در درون اتاق فکر مدیریت ارشد سازمان چه می‌گذرد و درک چرایی و چگونگی تصمیمات فنی ایشان شاید بیش از اینکه نیازمند دودوتاکردن‌های منفعتی و گروهی باشد، نیازمند دانش و بینش مدیریتی است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.