|

نقبي به زندگي پيكاسو

«پابلو پيكاسو مردي كه دوزخ را نقاشي كرد»، عنوان نمايشنامه‌اي است از آرني گرينبرگ كه به‌تازگي با ترجمه گلي امامي در نشر نشانه منتشر شده است. گرينبرگ نويسنده و مدرس كانادايي است كه به مدت سي‌سال تدريس كرده و كتاب نوشته است. او علاوه بر نوشتن رمان‌ها و نمايشنامه‌هاي مختلف، در برنامه‌ريزي و توليد صدهاساعت برنامه تلويزيوني به‌خصوص براي جوانان هم فعال بوده است. او به‌جز فعاليت‌هاي آموزشي، دغدغه‌هاي ديگري مثل محيط‌زيست، جنبه‌هاي خلاقانه دهه دوم قرن بيستم و مشكلات اجتماعي نيز داشته است. در بخشي از توضيحات كتاب درباره اين نمايشنامه او آمده: «پابلو مردي كه دوزخ را نقاشي كرد بازسازي كارگاه هنري پيكاسوست و ما شنونده تئوري‌هاي او درباره هنر، زيبايي، طبيعت، دوستي، عشق، رنگ، سياست و بسياري مسائل هنري و شخصي ديگر هستيم. از طريق نقل‌قول‌هاي مستقيم، بار ديگر اصل سخنان اين هنرمند بزرگ را، وقتي با كساني كه برايش اهميت داشته‌اند صحبت مي‌كند، مي‌شنويم. با گرترود اشتاين، فرناند اوليويه، ماكس جكوب، گيوم آپولينر، حييم سابارته، فرانسوا ژيلو و ژاكلين روك آشنا مي‌شويم. حرف‌هايش را درباره عشق، ترس‌ها و اضطراب‌هايش مي‌شنويم. از طريق اين صفحات كلماتش دوباره زنده مي‌شوند و شناختي تازه از اين هنرمند نابغه پيدا كرده‌ايم. شخصيت قدرتمند و فوق‌العاده‌اش، انسانيتش و غرايز حساس‌اش را مي‌شنويم. پيكاسو در طول زندگي‌اش با آفرينش جهان نويني از هنر نقاشي، كه هرگونه شكل و فرم قابل تصور را دربر مي‌گرفت، ابعادي باورنكردني به عرصه هنر جهان بخشيد. از طريق اين نمايشنامه، افكار و گفته‌هايش زندگي دوباره مي‌يابند.» آن‌طور كه در توضيحات كتاب نيز آمده، اين نمايشنامه گامي است براي نشان‌دادن شخصيت و احساسات شخصي پيكاسو. پيكاسو در طول حياتش خودزندگينامه‌‌اي ننوشته بود و دفتر خاطراتي نيز از او به‌جانمانده؛ ازاين‌رو نويسنده اين نمايشنامه مجبور بوده با استناد به نوشته‌هاي ديگران دريابد كه پيكاسو چه مي‌گفته و چه حس مي‌كرده است. «مايلم در اين‌جا بگويم كه كمابيش هرچه در اين نمايش هست از دهان خود شخصيت واقعي بيرون آمده. شايد نه صددرصد ولي به حد كافي نزديك است، به‌ويژه وقتي در نظر بگيريم منبع من نويسندگان منتخبي هستند كه گزارش‌هايشان صحيح و اصيل بوده. اگر اصالت دارند، پس ما درواقع صداي پيكاسو را مي‌شنويم كه با دوستانش گفتگو مي‌كند. و اين محدوديتي را بر اصالت اعمال مي‌كند زيرا نقل‌قول‌ها هميشه مبتني‌بر حساسيت و هوشياري كساني است كه با او در گفتگو بوده‌اند. ما به خلوت افكارشان و اين گفتگوها سرك مي‌كشيم.» گرينبرگ در بخشي از پيشگفتاري كه براي نمايشنامه‌اش نوشته، درباره دريافت‌هايش از زندگي پيكاسو نوشته: «در فرايند خواندنم درباره پيكاسو چيزهاي ديگري نيز كشف كردم. در مواردي مانند يك كودك بود. روحيه‌اش به‌سرعت تغيير مي‌كرد. در رويارويي با زنان احساس عدم امنيت مي‌كرد و تجربه‌هايش هميشه موفق نبود. گول طرز تفكر دلقك‌مآبش را نخوريد. هميشه وقتي افرادي دوروبرش بودند، شوخي بارِد مي‌كرد. »

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.